آغاز هفته دولت

لايَكُنْ لَك إلَى النّاسِ سَفيرٌ إلاّ لِسانَك و لاحاجِبٌ إلاّ وَجهَك؛

ميان تو و مردم رابطى جز زبانت و پرده اى جز چهره ات نباشد.

ما أيقَنَ بِاللّهِ مَن لَم يَرعَ عُهُودَهُ و ذِمَّتَهُ؛

به خدا يقين ندارد كسى كه عهد و پيمان خود را فرو گذارد.

مَنْ كانَ يُؤمِنُ بِاللّهِ و اليَومِ الآخِرِ فَلْيَفِ إذا وَعَدَ؛

هر كه به خدا و روز معاد ايمان دارد بايد به وعده خود عمل كند.

أمضِ لِكُلِّ يَومٍ عَمَلَهُ فَإنَّ لِكُلِّ يَومٍ ما فيهِ؛

كار هر روز را در همان روز انجام ده؛ زيرا هر روزى را كارى است [ويژه آن روز].

عَلَيكَ بِالبَشاشَةِ فَإنَّها حِبالَةُ المَوَدَّةِ؛

بر تو باد به گشاده رويى كه گشاده رويى دام دوستى است.

فَاخفِضْ لَهُ جَناحَكَ وألِنْ لَهُم جانِبَكَ وَ ابسُطْ لَهُم وَجَهَكَ و آسِ بَينَهُم فِي اللَّحظَةِ والنَّظرَةِ؛

بال هاى محبت خود را بر آنان بگستر، و با آنان نرم خو و گشاده رو باش و مساوات را در توجّه و نگاه مراعات كن.

أنصِفوا النّاسَ مِن أنفُسِكُم وَاصْبِرُوا لِحَوائجِهِم. ولاتُحشِّمُوا أحَدا عَن حاجَتِهِ ولاتَحبِسُوهُ عَن طَلِبَتِهِ؛

داد مردم را از خود بستانيد و در برآوردن نيازهايشان شكيبا باشيد. كسى را براى نيازش شرمگين نسازيد و از خواسته اش باز مداريد.

مَن قضى لأخيهِ المُؤمِنِ حاجَةً كانَ كَمَن عَبَدَاللّهَ دَهرَهُ؛

كسى كه حاجت برادر مؤمن خود را برآورده سازد، مانند كسى است كه عمر خود را به عبادت گذرانده باشد.

ألزِمِ الحَقَّ مَن لَزِمَهُ مِن القَريبِ و البَعيدِ و كُن في ذلِكَ صابِرا مُحتَسِبا واقِعا ذلِكَ مِن قَرابَتِكَ و خاصَّتِكَ حَيثُ وَقَعَ؛

حق را، از آنِ هر كه بود، نزديك يا دور، بر عهده گير؛ در اين راه شكيبا باش و آن را به حساب خداوند بگذار، هر چند اين رفتار با نزديكان و خويشاوندانت باشد.

قُلِ الحَقَّ و لاتأخُذكَ فِي اللّهِ لَومَةُ لائمٍ؛

حق را بگو و در راه خدا از ملامت هيچ ملامت گرى نهراس.

يا كُمَيلُ ما مِن حَرَكَةٍ إلاّ و أنتَ مُحتاجٌ فيها إلى مَعرِفَةٍ؛

اى كميل! هيچ كارى نيست مگر اين كه تو در آن نيازمند شناخت هستى.

مَنْ عَمِلَ عَلى غَيرِ عِلمٍ، ما يُفسِدُ أكثَرُ مِمّا يُصلِحُ؛

هر كس كارى را بدون شناخت انجام دهد، تباه كارىِ او بيشتر است از آنچه سامان مى دهد.

إنَّ اللّهَ تعاليى يُحِبُّ مِنَ العامِلِ إذا عَمِلَ أن يُحسِنَ؛

خداى تعاليى دوست دارد وقتى كسى كارى مى كند آن را به خوبى انجام دهد.

إنَّ اللّهَ يُحِبُّ إذا عَمِلَ أحدُ كُم عَمَلاً أن يُتقِنَهُ؛

خداوند دوست دارد كه هرگاه يكى از شما كارى انجام مى دهد آن را استوار و درست به سامان رساند.

حُسنُ السِّياسَةِ يَستَدِيمُ الرِّئاسَةَ؛

نيكويىِ سياست موجب پايندگى رياست است.

مَن وَلّى مِن أمرِ المُسلِمينَ شَيئا فَوَلّى رَجُلاً و هُوَ يَجِدُ مَن هُوَ أصلَحُ لِلمُسلِمينَ مِنهُ فَقَد خانَ اللّهَ و رَسُولَهُ؛

كسى كه عهده دار يكى از امور مسلمانان شود و فردى را سرپرست كارى كند، با اين كه مى تواند كسى را كه براى مسلمانان بهتر از او باشد بيابد، به خدا و رسولش خيانت كرده است.

اِجعَل لِرأسِ كُلِّ أمرٍ مِن أمورِك رأسا مِنهُم، لايَقهَرُهُ كَبيرُها و لايَتَشتَّتُ عَلَيه كَثيرُها؛

براى سامان دادن به هر يك از كارهايت، سرپرستى از ميان آنان بگمار كه بزرگى كار، او را مقهور خود نسازد و بسيارىِ آن، آشفته اش نكند.

إنَّ اللّهَ جَعَلَني إماما لِخَلقِهِ فَفَرَضَ عَلَىَّ التَّقديرَ في نَفسي و مَطعَمي و مَشرَبي و مَلبَسي كَضُعفاءِ النّاسِ؛

خداوند مرا پيشواى خلقش كرده، و مرا واداشته كه بر خود تنگ بگيرم، و در خوردن و آشاميدن و لباس مانند مستمندان باشم.

إيّاكَ والاِسِئثارَ بِما النّاسُ فيهِ اُسوةٌ؛

بپرهيز از آن كه چيزى را به خود مخصوص كنى كه مردم همه در آن يكسانند.

مِن دَلائِلِ الدَّولَةِ قِلَّةُ الغَفلَةِ؛

از نشانه هاى [پايدارى] دولت، كمىِ غفلت از كارها است.

مِن أماراتِ الدَّولَةِ اليَقظَةُ لِحِراسَةِ الاُمورِ؛

از نشانه هاى [پايدارى] دولت، هشيارى در سامان دادن كارها است.

حُسنُ السّيرَةِ جَمال القُدرَةِ و حِصنُ الإمرَةِ؛

رفتار نيكو، نشان زيبايى قدرت و پناهگاه زمام دارى است.

مَن كَثُرَ جَميلُهُ أجمَعَ النّاسُ عَلى تَفضيلِهِ؛

آن كه رفتار نيكش فراون شود، مردم بر برترى اش اتّفاق كنند.

مَنْ سَما إِلَى الرِّياسَةِ صَبَرَ عَلى مَضَضِ السِّياسَةِ؛

هر كس بر مسند سياست نشيند، بايد بر رنج سياست صبر كند.

ثَباتُ الدُّوَلِ بِإقامَةِ سُنَنِ العَدلِ؛

پايدارى دولت ها به برپاداشتن راه و رسم دادگرى است.

مِلاكُ السِّياسَةِ العَدلُ؛

بنيان سياست، عدالت است.

رَأسُ السِّياسَةِ استِعمالُ الرِّفقِ؛

پايه سياست، مدارا است.