تفسير القمّىـ در بيان ماجراى بعد از جنگ اُحد ـ: چون پيامبر صلى الله عليه و آله از جنگ اُحد برگشت و وارد مدينه شد، جبرئيل عليه السلام بر ايشان فرود آمد و گفت: اى محمّد! خداوند به تو فرمان مى دهد كه اين قوم (مشركان) را تعقيب كنى و كسى جز افراد مجروح، همراه تو نيايد! پس پيامبر خدا به منادى فرمود تا ندا دهد: «اى گروه مهاجران و انصار! هر كس جراحتى دارد، بيرون بيايد و هر كس مجروح نيست، بماند». آنان، شروع به مرهم نهادن بر زخم هاى خود و مداواى آنها كردند و خداوند، اين آيه را بر پيامبرش نازل فرمود: «و در دست يافتن به آن قوم، سستى مكنيد. اگر شما درد مى كشيد، آنها نيز چون شما درد مى كشند؛ ولى شما از خدا چيزى را اميد داريد كه آنان، اميد ندارند» . و فرمود خداوند عز و جل «اگر (در ميدان اُحُد) به

الأمالى، صدوقـ به نقل از ثابت بن ابى صفيّه ـ: سَرور عابدان، على بن الحسين عليه السلام، به عبيد اللّه، پسر عبّاس بن على بن ابى طالب عليه السلام نگريست و گريست. سپس فرمود: «بر پيامبر خدا صلى الله عليه و آله، هيچ روزى سخت تر از جنگ اُحُد نبود كه عمويش حمزة بن عبد المطّلب، شير خدا و شير پيامبرش، در آن كشته شد و پس از آن، نبرد موته كه پسرعمويش جعفر بن ابى طالب، در آن كشته شد». سپس فرمود: «و هيچ روزى مانند روز حسين عليه السلام (عاشورا) نيست. سى هزار مرد ـ كه همگى ادّعا مى كردند از اين امّت اند ـ، به سوى او حمله بُردند و همگى، با ريختن خون او، قصد تقرّب به خدا را داشتند ۳ و او، خدا را به يادشان مى آورد؛ امّا آنان، پند نمى گرفتند تا آن كه او را با سركشى و ستم و تجاوز، كُشتند». آن گاه فرمود:

المناقب، ابن شهرآشوب:حسين عليه السلام در روز عاشورا، اين بيت ها را مى خواند: «اين قوم، كافر شدند و پيش از اين نيزاز پاداش پروردگار اِنس و جن، روى گرداندند. پيش از اين، على عليه السلام را و نيز فرزندشحسن عليه السلام را ـ كه از هر دو سو (پدر و مادر) بزرگوار بود ـ، به كينه كشتند. و اينك، با كينه و خشم مى گويند: جمع شويدتا همگى، بر حسين بتازيم! واى بر اين قوم، از دست اين مردم پَستكه براى كشتن اهل دو حرم (مكّه و مدينه)، لشكر آراسته اند! آنها براى نابودى من، به يكديگر سفارش مى كنندو براى رضاى دو ملحد (ابن زياد و يزيد)، به راه افتاده اند. در ريختن خون من، از خدا نمى ترسندبراى [رضايت] عبيد اللّه، از نسل دو كافر (معاويه و زياد). ابن سعد، با لشكر قهرش، مراهمچون ريزش دانه هاى فراوان

الملهوف:زينب دختر على عليه السلام برخاست و گفت: ستايش، ويژه خداى جهانيان است و خداوند بر محمّد و خاندانش همگى درود فرستد! خدا، راست مى گويد و اين گونه مى گويد: «سپس فرجام بدكاران، اين شد كه آيات خدا را انكار كردند و آنها را مسخره مى كردند» . اى يزيد! آيا گمان بردى كه بستن راه ها به روى ما و سخت گرفتن بر ما و كشاندنِ ما به مانند كنيزان به هر كجا، نشانه خوارىِ ما نزد خدا و كرامت خدا براى توست؟! و اين، از بزرگىِ ارزش تو نزد اوست؟! پس، آن گاه كه ديدى دنيا به كام توست و كارها به خواست تو مى چرخد و امور، مرتّب اند و فرمان راويى و حكومتى كه از آنِ ماست، به تو رسيده است، به دَماغت باد انداختى و از سرِ شادى و سَرمستى، سر به اين سو و آن سو چرخاندى؟! اندكى بِايست و مهلت بده! آيا سخن خداى متعال را

محمد بن حسن و على بن محمد، از سهل بن زياد، از محمد بن وليد ـ كه شباب صيرفى است ـ از ابان بن عثمان، از امام جعفر صادق عليه السلام روايت كرده اند كه آن حضرت فرمود:«چون رسول خدا صلى الله عليه و آله را هنگام وفات رسيد، عبّاس بن عبدالمطّلب و امير المؤمنين عليه السلام را طلبيد. پس به عباس فرمود كه: اى عموى محمد، ميراث محمد را مى گيرى، و قرض او را ادا مى نمايى، و وعده هاى او به زودى وفا مى كنى. عبّاس بر آن حضرت رد نمود و وصيّتش را قبول نكرد، و عرض كرد: يا رسول اللّه، پدر و مادرم فداى تو باد، من پيرم و عيال بسيارى دارم، و مالى ندارم يا مال كمى دارم، و كه را طاقت آن است كه حقوق تو را ادا كند و حال آن كه تو با باد (كه به كثرت سخاوت مشهور است)، معارضه دارى؟» (و آنچه او مى كند نيز تو مى كنى. و مراد آن

مسند ابن حنبل:ابو هريره، [اين جا و آن جا، به مردم] مى گفت: به من بگوييد آن، كدام مرد است كه هرگز نمازى نخوانْد؛ امّا به بهشت رفت. اگر مردم، آن مرد را نمى شناختند، مى گفتند: او كيست؟ و ابو هريره مى گفت: بينواى بنى عبد الأشهَل، عمرو بن ثابت بن وَقْش. حُصَين گفت: به محمود بن لُبَيد گفتم: داستان آن بينوا چه بوده است؟ گفت: او بر خلاف قومش از پذيرفتن اسلام، خوددارى مى كرد. چون جنگ اُحُد شد و پيامبر خدا صلى الله عليه و آله به اُحُد رفت، علاقه به اسلام در دلش افتاد و مسلمان شد و شمشيرش را برداشت و رفت تا به مسلمانان رسيد و به ميان جمعيت رفت و جنگيد تا آن كه بر اثر جراحات از پا افتاد. زمانى كه مردان بنى عبد الأشهَل در ميدان جنگ به دنبال كشتگان خود مى گشتند، ناگهان به او برخوردند. گفتند: به خدا