فیلترها
نتایج جستجو برای «سخن گوینده»: ۱۰ حدیث
الخصال عن شريح بن هانئ:إِنَّ أَعرابِيّا قامَ يَومَ الجَمَلِ إِلى أَميرِالمُؤمِنينَ عليه السلام، فَقالَ: يا أَميرَ المُؤمِنينَ، أَتَقولُ: إِنَّ اللّهَ واحِدٌ؟ قالَ: فَحَمَلَ النّاسُ عَلَيهِ، وقالوا: يا أَعرابِيُّ، أَما تَرى ما فيهِ أَميرُ المُؤمِنينَ مِن تَقَسُّمِ القَلبِ؟!
فَقالَ أَميرُ المُؤمِنينَ عليه السلام: دَعوهُ؛ فَإِنَّ الَّذي يُريدُهُ الأَعرابِيُّ هُوَ الَّذي نُريدُهُ مِنَ القَومِ.
ثُمَّ قالَ: يا أَعرابِيُّ، إِنَّ القَولَ في أَنَّ اللّهَ واحِدٌ عَلى أَربَعَةِ أَقسامٍ: فَوَجهانِ مِنها لا يَجوزانِ عَلَى اللّهِ عز و جل، ووَجهانِ يَثبُتانِ فيهِ.
فَأَمَّا اللَّذانِ لا يَجوزانِ عَلَيهِ فَقَولُ القائِلِ: «واحِدٌ» يَقصُدُ بِهِ بابَ الأَعدادِ، فَهذا ما لا يَجوزُ؛ لِأَنَّ ما لا ثانِيَ
الخصالـ به نقل از شريح بن هانى ـ: عربى باديه نشين در روز [نبرد] جمل به پا خاست و به سوى اميرمؤمنان عليه السلامرفت و گفت: اى امير مؤمنان! آيا مى گويى خداوند، واحد است؟
مردم به او حمله ور شدند و گفتند: اى اعرابى! آيا نمى بينى كه امير مؤمنان، دل به چندين سو دارد؟!
امير مؤمنان عليه السلام فرمود: «او را وا نهيد. آنچه اين اعرابى مى خواهد، همان است كه ما از اين قوم مى خواهيم».
سپس فرمود: «اى اعرابى! اين سخن كه خداوند، واحد است، به چهار معناست: دو وجه آن، بر خداوند عز و جل روا نيست و دو وجه [ديگر]، براى خداوند، ثابت است.
آن دو وجهى كه بر خداوند روا نيست، اين سخنِ گوينده است: واحد (يكى) است و مقصودش يكِ عددى باشد. اين [بر خدا] روا نيست؛ زيرا آن كه ثانى (دوم) ندارد، در باب اعداد داخل نمى شود.
۱.الخصال: ص 2 ح 1، معاني الأخبار: ص 5 ح 2، التوحيد: ص 83 ح 3، روضة الواعظين: ص 45، إرشاد القلوب: ص 166 كلاهما نحوه، بحار الأنوار: ج 3 ص 206 ح 1.
الإمام الرضا عليه السلام:وأَمَّا الظّاهِرُ فَلَيسَ مِن أَجلِ أَنَّهُ عَلاَ الأَشياءَ بِرُكوبٍ فَوقَها وقُعودٍ عَلَيها وتَسَنُّمٍ لِذُراها، ولكِن ذلِكَ لِقَهرِهِ ولِغَلَبَتِهِ الأَشياءَ وقُدرَتِهِ عَلَيها، كَقَولِ الرَّجُلِ: ظَهَرتُ عَلى أَعدائي وأَظهَرَنِي اللّهُ عَلى خَصمي، يُخبِرُ عَنِ الفَلجِ وَالغَلَبَةِ، فَهكَذا ظُهورُ اللّهِ عَلَى الأَشياءِ.
ووَجهٌ آخَرُ أَنَّهُ الظّاهِرُ لِمَن أَرادَهُ، ولا يَخفى عَلَيهِ شَيءٌ، وأَنَّهُ مُدَبِّرٌ لِكُلِّ ما بَرَأَ، فَأَيُّ ظاهِرٍ أظهَرُ وأَوضَحُ مِنَ اللّهِ تَبارَكَ وتَعالى؟ لِأَنَّكَ لا تَعدَمُ صَنعَتَهُ حَيثُما تَوَجَّهَت، وفيكَ مِن آثارِهِ ما يُغنيكَ، وَالظّاهِرُ مِنّا البارِزُ بِنَفسِهِ وَالمَعلومُ بِحَدِّهِ، فَقَد جَمَعَنَا الاِسمُ ولَم
الإمام الرضا عليه السلام:و امّا ظاهر [بودنِ خدا] از آن رو نيست كه او بر اشيا، با درآمدن بر فراز آنها و نشستن بر روى آنها و بلندى يافتن بر اوج آنها، برترى يافته باشد؛ بلكه آن به دليل چيرگى و غلبه او بر اشيا و توانايىِ او بر آنهاست، چون گفتار كسى كه مى گويد: «ظهرتُ على أعدائى وأظهرنى اللّهُ على خصمى؛ بر دشمنانم چيره شدم و خدا مرا بر دشمنم چيره ساخت» كه از پيروزى و چيرگى خبر مى دهد. ظهور خدا بر اشيا، بدين سان است.
و وجه ديگر، آن كه: او ظاهر است بر كسى كه او را بجويد، و چيزى بر او پوشيده نمى ماند، و او تدبير كننده هر چيزى است كه آفريده. پس كدام ظاهرى آشكارتر و روشن تر از خداى والا و بلندپايه است؟ زيرا تو به هر جا رو كنى، ساخته هاى او را مى يابى و نشان هاى او در [وجود] تو، تو را بى نياز مى
۱.الكافي: ج 1 ص 122 ح 2، التوحيد: ص 189 ح 2، عيون أخبار الرضا: ج 1 ص 148 ح 50 وفيهما «والباطن منّا بمعنى الغائب» بدل «والباطن منّا الغائب» وكلاهما عن الحسين بن خالد، الاحتجاج: ج 2 ص 358 ح 282 نحوه، بحار الأنوار: ج 4 ص 178 ح 5.
کلیدواژه‌ها حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاهحکمت های اعتقادیایمان به خداشناخت اسما و صفات خدا +2 مورد دیگر
الإمام الرضا عليه السلام:إِنَّ كَليمَ اللّهِ موسَى بنَ عِمرانَ عليه السلام عَلِمَ أَنَّ اللّهَ تَعالى عَن أَن يُرى بِالأَبصارِ، ولكِنَّهُ لَمّا كَلَّمَهُ اللّهُ عز و جل وقَرَّبَهُ نَجِيّا رَجَعَ إِلى قَومِهِ فَأَخبَرَهُم أَنَّ اللّهَ عز و جلكَلَّمَهُ وقَرَّبَهُ وناجاهُ، فَقالَوا: لَن نُؤمِنَ لَكَ حَتّى نَسمَعَ كَلامَهُ كَما سَمِعتَ، وكانَ القَومُ سَبعَمِئةِ أَلفِ رَجُلٍ، فَاختارَ مِنهمُ سَبعينَ أَلفا، ثُمَّ اختارَ مِنهُم سَبعَةَ آلافٍ، ثُمَّ اختارَ مِنهُم سَبعَمِئَةٍ، ثُمَّ اختارَ مِنهُم سَبعينَ رَجُلاً لِميقاتِ رَبِّهِ، فَخَرَجَ بِهِم إِلى طورِ سينا، فَأَقامَهُم في سَفحِ الجَبَلِ، وصَعِدَ موسى عليه السلام إِلَى الطّورِ، وسَأَلَ اللّهَ ـ تَبارَكَ وتَعالى ـ أَن يُكَلِّمَهُ ويُسمِعَهُم
امام رضا عليه السلام:هم سخن خدا، موسى بن عمران عليهماالسلاممى دانست كه خدا، برتر از اين است كه با چشم ها ديده مى شود؛ ولى چون خداوند عز و جل با او سخن گفت و به رازگويى، نزديكش ساخت، به سوى قومش بازگشت و به آنان خبر داد كه خدا با او سخن گفت و او را به خود، نزديك كرد و با او نجوا كرد. پس آنان گفتند: به تو ايمان نمى آوريم، مگر اين كه ما هم مثل تو سخن خدا را بشنويم، و قوم موسى عليه السلامهفتصد هزار مرد بودند. پس، از ميان آنها موسى عليه السلامهفتاد هزار نفر را برگزيد و سپس، هفت هزار نفر و پس از آن، هفتصد نفر و سپس هفتاد نفر را براى موعدى كه خدا معيّن كرده بود، برگزيد. پس موسى عليه السلام آنان را به سوى كوه سينا بيرون برد و در پايين كوه، آنها را متوقّف كرد و خود به بالاى كوه طور رفت و از خداى
۱.التوحيد: ص 121 ح 24، عيون أخبار الرضا: ج 1 ص 200 ح 1 وفيه «إنّ اللّه تعالى أعزّ أن يرى» بدل «إنّ اللّه تعالى عن أن يرى» وكلاهما عن عليّ بن محمّد بن الجهم، الاحتجاج: ج 2 ص 430 ح 308 عن عليّ بن الجهم، بحار الأنوار: ج 4 ص 47 ح 25.
الإمام عليّ عليه السلام:وما بَرِحَ للّهِِ ـ عَزَّت آلاؤُهُ ـ فِي البُرهَةِ بَعدَ البُرهَةِ، وفي أَزمانِ الفَتَراتِ، عِبادٌ ناجاهُم في فِكرِهِم، وكَلَّمَهُم في ذاتِ عُقولِهِم، فَاستَصبَحوا بِنورِ يَقَظَةٍ فِي الأَبصارِ وَالأَسماعِ وَالأَفئِدَةِ، يُذَكِّرونَ بِأيّامِ اللّهِ، ويُخَوِّفونَ مَقامَهُ، بِمَنزِلَةِ الأَدِلَّةِ فِي الفَلَواتِ، مَن أَخَذَ القَصدَ حَمِدوا إِلَيهِ طَريقَهُ وبَشَّروهُ بِالنَّجاةِ، ومَن أَخَذَ يَمينا وشِمالاً ذَمّوا إِلَيهِ الطَّريقَ وحَذَّروهُ مِنَ الهَلَكَةِ، وكانوا كَذلِكَ مَصابيحَ تِلكَ الظُّلُماتِ، وأَدِلَّةَ تِلكَ الشُّبُهاتِ. ۱
امام على عليه السلام:همواره خدا را ـ كه نعمت هايش گران قدر است ـ در روزگارى پس از روزگارى، و در روزگارانى كه پيامبرى نبوده، بندگانى هست كه با آنان در فكر و انديشه شان راز مى گويد و در خِردهايشان با ايشان سخن مى گويد و آنها به نور بيدارى اى كه در گوش ها و چشم ها و دل هايشان هست، چراغ هدايت را روشن مى كنند، روزهاى خدا را [به مردم] يادآور مى شوند و آنان را از مقام خدا، بيم مى دهند. اينان، همانند راهنمايان در بيابان ها هستند. هركه از راه ميانه برود، راهش را بستانيد و او را به رهايى مژده دهند و هركه به راه راست يا چپ برود، راهش را نكوهش كنند و از هلاكت برحذر دارند، و اين چنين، چراغ هاى آن تاريكى ها هستند و راهنمايان در آن شبهه ها.
۱.نهج البلاغة: الخطبة 222، بحار الأنوار: ج 69 ص 325 ح 39.
الإمام الصادق عليه السلام:اللّهُمَّ إِنَّكَ بِحاجَتي عالِمٌ غَيرُ مُعَلَّمٍ، وأَنتَ لَها واسِعٌ غَيرُ مُتَكَلِّفٍ، وأَنتَ الَّذي لا يُحفيكَ سائِلٌ، ولا يَنقُصُكَ نائِلٌ، ولا يَبلُغُ مِدحَتَكَ قَولُ قائِلٍ، أَنتَ كَما تَقولُ، وفَوقَ ما نَقولُ. ۱
امام صادق عليه السلام:خدايا! تو به نيازم داناى نياموخته اى، و تو نسبت به نيازم گشايشگرِ رنج ناديده اى، و تو كسى هستى كه درخواست، چيزى بر كننده تو نمى افزايد، و كسى كه [به خواسته اش]رسيده، از تو نمى كاهد، و سخن گوينده به ستايش تو نمى رسد. تو همان گونه اى كه مى گويى، و والاتر از آنچه ما مى گوييم.
۱.الكافي: ج 2 ص 594 ح 33 عن أبي بصير، مصباح المتهجّد: ص 278 ح 383، جمال الاُسبوع: ص 144، بحار الأنوار: ج 89 ص 303 ح 10.
المزار للشهيد الأوّل ـ في أعمالِ اليَومِ السّابِعِ عَشَرَ مِن شَهرِ رَبيعِ الأَوَّلِ ـ:رُوِيَ أنَّ جَعفَرَ بنَ مُحَمَّدٍ الصّادِقَ عليهماالسلامزارَ أميرَ المُؤمِنينَ عليه السلام في هذَا اليَومِ بِهذِهِ الزِّيارَةِ، وعَلَّمَها لِمُحَمَّدِ بنِ مُسلِمٍ الثَّقَفِيِّ فَقالَ: إذا أتَيتَ مَشهَدَ أميرِ المُؤمِنينَ عليه السلام فَاغتَسِل لِلزِّيارَةِ وَالبَس أنظَفَ ثِيابِكَ وشُمَّ شَيئاً مِنَ الطّيبِ وعَلَيكَ السَّكينَةُ وَالوِقارُ.
فَإِذا وَصَلتَ إلى بابِ السَّلامِ فَاستَقبِلِ القِبلَةَ وكَبِّر اللّهَ ثَلاثينَ مَرَّةً وقُل:
السَّلامُ عَلى رَسولِ اللّهِ. السَّلامُ عَلى خِيَرَةِ اللّهِ. السَّلامُ عَلَى البَشيرِ النَّذيرِ، السِّراجِ المُنيرِ، ورَحمَةُ اللّهِ وبَرَكاتُهُ. السَّلامُ عَلَى الطُّهرِ
المزار، شهيد اولـ در اعمال روز هفدهم ماه ربيع الأوّل ـ: روايت شده است كه امام صادق عليه السلام در اين روز، با اين زيارت، امير مؤمنان را زيارت كرد و آن را به محمّد بن مسلم ثقفى آموخت و فرمود: «هرگاه به بارگاه امير مؤمنانْ مشرّف شدى، براى زيارت غسل كن، تميزترين جامه هايت را بپوش و خود را خوش بو كن، آرامش و وقار داشته باش، و چون به باب السلام و درگاه حضرت رسيدى، رو به قبله بِايست و سى بار اللّه اكبر بگو و چنين بگو:
سلام بر پيامبر خدا! سلام بر بهترين خلق خدا! سلام بر بشارت دهنده و بيم دهنده، چراغ روشنى بخش و رحمت و بركات خدا! سلام بر پاكيزه پاك! سلام بر نشانه درخشان! سلام بر يارى شده تأييد گشته! سلام بر ابو القاسم محمّد، و رحمت و بركات خدا بر او! سلام بر پيامبران فرستاده الهى و بندگان شايسته
الإمام عليّ عليه السلام:يُخبِرُ لا بِلِسانٍ ولَهَواتٍ ۱، ويَسمَعُ لا بِخُروقٍ وأدَواتٍ، يَقولُ ولا يَلفِظُ، ويَحفَظُ ولا يَتَحَفَّظُ. يَقولُ لِمَن أرادَ كَونَهُ: «كُن» فَيَكونُ، لا بِصَوتٍ يُقرَعُ، ولا بِنِداءٍ يُسمَعُ، وإنَّما كَلامُهُ سُبحانَهُ فِعلٌ مِنهُ، أنشَأَهُ ومَثَّلَهُ، لَم يَكُن مِن قَبلِ ذلِكَ كائِنا، ولَو كانَ قَديما لَكان إلها ثانِيا. ۲
امام على عليه السلام:خبر مى دهد، ولى نه به زبان و گوشت پاره دهان. مى شنود، ولى نه از راه سوراخ گوش ها و يا ابزارها. مى گويد، ولى نه با ادا كردن لفظ. نگاه مى دارد، امّا نه با تحمّل رنجِ حفظ كردن.
هر چه را بخواهد كه [هست] شود، مى گويد: «باش!» و آن چيز، [هست] مى شود، امّا نه با صدايى كه به گوش برسد، و نه با آوازى كه شنيده شود. به راستى كه سخن خداى سبحان، همان كار اوست. ايجاد مى كند و شكل مى دهد، در حالى كه چيزى قبل از آن نبود، و اگر آن چيزْ قديم بود، لازم بود كه خداى ديگرى باشد.
عنه عليه السلام:كَلَّمَ موسى تَكليما، بِلا جَوارِحَ وأدَواتٍ، ولا شَفَةٍ ولا لَهَواتٍ. ۱
امام على عليه السلام:خداوند با موسى عليه السلام به گونه اى سخن گفت بدون به كارگيرى اعضا و ابزارها و بدون استفاده از لب و زبان.
۱.التوحيد: ص 79 ح 34 عن أبي المعتمر مسلم بن أوس، بحار الأنوار: ج 4 ص 295 ح 22؛ حلية الأولياء: ج 1 ص 73، جواهر المطالب: ج 1 ص 341 كلاهما عن النعمان بن سعد، كنز العمّال: ج 1 ص 409 ح 1737.
عنه عليه السلام:الَّذي كَلَّمَ موسى تَكليما، وأراهُ مِن آياتِهِ عَظيما، بِلا جَوارِحَ ولا أدَواتٍ، ولا نُطقٍ ولا لَهَواتٍ. ۱
امام على عليه السلام:هموست كه با موسى عليه السلام به گونه اى سخن گفت، و نشانه هاى بزرگ خود را نشانش داد، بى آن كه اعضا يا ابزارهايى را و لَبى يا زبانى را به كار گيرد.
۱.نهج البلاغة: الخطبة 182 عن نوف البكالي، بحار الأنوار: ج 13 ص 50 ح 21.
عنه عليه السلام:ما بَرِحَ للّهِِ ـ عَزَّت آلاؤُهُ ـ فِي البُرهَةِ بَعدَ البُرهَةِ، وفي أزمانِ الفَتَراتِ، عِبادٌ ناجاهُم في فِكرِهِم، وكَلَّمَهُم في ذاتِ عُقولِهِم. ۱
امام على عليه السلام:همواره خداوند را ـ كه بخشش هاى او فراوان است ـ در بُرهه اى پس از بُرهه ديگر از زمان، و در دوره هاى فَترت، بندگانى است كه با آنان، در انديشه شان راز مى گويد و از درون خِردهايشان با آنها سخن مى گويد.
۱.نهج البلاغة: الخطبة 222، بحار الأنوار: ج 69 ص 325 ح 39.