روايت شده است كه چهار تن از راهبان نزد على عليه السلام آمدند تا او را بيازمايند.گفتند معناى واحدى را با لفظ واحدى از او مى پرسيم، اگر پاسخ واحدى داد، وى ناقص است. يكى از آنها داخل شد و پرسيد: گردآورى مال بهتر است يا گردآورى دانش؟ فرمود: البته گردآورى دانش؛ زيرا مال با دهش، كاهش گيرد ولى دانش، افزايش يابد. فرد دوم وارد شد و همين را پرسيد. حضرت پاسخ داد: البته دانش؛ چرا كه دانش، دارنده اش را نگهدارى مى كند و دارنده مال به نگهدارى مالش مشغول است. آنگاه سومى داخل شد و همين پرسش را كرد. حضرت فرمود: البته دانش؛ زيرا آن كس كه به گردآورى دانش پردازد، فروتنى اش افزون شود و آن كس كه به جمع آورى مال سرگرم شود، تكبرش فزون گردد. آن گاه فرد چهارم وارد شد و همان سؤال را طرح كرد. امام فرمود: البته دانش

محمد بن أبى مسهرـ از پدرش از جدشـ: مفضّل بن عمر جُعفى به جعفر بن محمد صادق عليه السلامنوشت: در بين اين ملّت، كسانى پيدا شده اند كه ربوبيّت خدا را منكر هستند و بر اين عقيده استدلال مى كنند؛ و از وى خواست كه پاسخ آنها را بدهد و طبق آنچه كه بر ديگران استدلال مى كند، درباره ادّعاهايشان بر آنان استدلال كند. امام صادق عليه السلام [در پاسخ] نوشت:. از نعمت هاى بزرگ و لطف هاى ارزشمندى كه خدا داده است، تثبيت دل بندگانش به ربوبيّت اوست و گرفتن پيمان در شناخت او و فرستادن كتابى است كه در آن، داروى همه بيمارى هاى دل و كارهاى مشتبه است و بر آنان و ديگر آفريده هايش نيازى به غير او نگذاشت و خود، از آنان بى نياز است كه خدا بى نياز و ستوده است. به جانم سوگند كه جاهلان، از سوى پروردگارشان چنين نشده اند.

محمد بن عبداللّه خراسانىـ خادم امام رضا عليه السلامـ: مردى از زنديق ها بر امام رضا عليه السلام وارد شد، در حالى كه نزد حضرت، گروهى حضور داشتند. امام رضا عليه السلام فرمود: «اى مرد! به نظر شما، اگر سخن شما درست باشد ـ كه البتّه چنان كه مى گوييد نيست ـ ما و شما همگون نيستيم؟ و بنابراين، از نمازى كه خوانديم، روزه اى كه گرفتيم و زكاتى كه پرداختيم و اقرارى كه كرديم، زيانى به ما نخواهد رسيد؟». مرد سكوت كرد. امام رضا عليه السلام فرمود: ولى اگر سخن ما درست باشد ـ كه چنين است ـ آيا شما نابود و ما رستگار نخواهيم گشت؟». وى پرسيد: خدا رحمتت كند! به من بگو او كجا و چگونه است؟ امام عليه السلامفرمود: «واى بر تو! پندار تو اشتباه است. او مكان را به وجود آورد و وجود داشت، در حالى كه مكانى نبود او

مصباح المتهجّد ـ به نقل از ابو حمزه ثمالى ـ :امام سجّاد عليه السلام در ماه رمضان، همه شب را نماز مى خواند و چون سحر مى شد، اين دعا را مى خواند: «خدايا! مرا با كيفرت ادب نكن و با عقوبت غافلگيركننده ات، به من نيرنگ مزن. پروردگارا! برايم از كجا خير تواند بود، با آن كه جز از پيش تو يافت نمى شود؛ و برايم از كجا رهايى خواهد بود، با آن كه جز به يارى ات، در توان نيست؟ نه آن كه نيكى كند، از يارى و رحمتت بى نياز است و نه آن كه بدى كند و بر تو گستاخ شود و تو را ناخرسند سازد، از قلمرو قدرتت بيرون. اى پروردگار من، اى پروردگار من، اى پروردگار من!.». بگويد تا آن كه نفَس قطع شود. «تو را با تو شناختم و تو خود، مرا بر خودت راهنمايى كردى و به سويت خواندى و اگر تو نبودى، نمى دانستم كه تو چيستى. سپاس،

المصباح كفعمى:دعاى جوشن كبير، از پيامبر صلى الله عليه و آله روايت شده است و صد بخش است و هر بخشى ده نام است و در آخر هر بخش آن، مى گويى: «سبحانك يا لا إله إلاّ أنت! الغَوث، الغَوث، الغَوث، خَلِّصنا مِنَ النّار يا ربّ؛ منزّهى تو، اى آن كه معبودى جز تو نيست! به فرياد رس، به فرياد رس، به فرياد رس. پروردگارا! ما را از آتش، نجات بده». يكم. «خداوندا! تو را به نامت مى خوانم: اى خداوند، اى بخشايشگر، اى مهربان، اى بزرگوار، اى برپادارنده، اى بزرگ، اى ديرين، اى دانا، اى بردبار، اى حكيم!». دوم. «اى سَرور سَروران، اى اجابت كننده دعاها، اى بالابرنده رتبه ها، اى سرپرست نيكى ها، اى آمرزنده خطاها، اى برآورنده خواسته ها، اى پذيرنده توبه ها، اى شنواى صداها، اى داناى نهان ها، اى زداينده بلاها!». سوم. «اى

امام سجّاد عليه السلام:خداوندا! اى آن كه [در برابر عطاهايت،] چشمداشت پاداش ندارى، و اى آن كه از بخششْ پشيمان نمى شوى، و اى آن كه بنده ات را برابر كرده اش پاداش نمى دهى [و بيشتر مى دهى]! نعمت بخشى تو آغازگرانه است و بخشايشت، از روى تفضّل و احسان. كيفر تو عدالت است و داورى ات بهترين. اگر عطا كنى، آن را به منّت نمى آميزى و اگر محروم كنى، ندادنت از روى تجاوز نيست. هر كه سپاست گويد، پاداشش مى دهى، در حالى كه شكرگزارى او نيز با الهام توست و هر كه ستايشت كند، جزايش مى دهى، با اين كه تو او را آموخته اى كه ستايشت كند. بر گناه كسى پرده مى افكنى كه اگر مى خواستى، رسوايش مى كردى و بر كسى بخشش مى كنى كه اگر مى خواستى، محرومش مى ساختى، در حالى كه هر دو از سوى تو شايسته رسوا ساختن و محروم كردن اند، جز

مصباح المتهجّد:امام سجّاد عليه السلام، چون از نماز عيد فطر و عيد قربان يا نماز جمعه فراغت مى يافت، رو به قبله مى كرد و مى گفت: «اى رحمت كننده بر كسى كه بندگان به او رحم نمى كنند! اى پذيراى آن كه سرزمين ها پذيرايش نيستند! اى آن كه نيازمندانِ درگاهش را كوچك نمى شمارد! اى آن كه اصراركنندگانِ به درگاهش را محروم نمى كند! اى آن كه منّت نهندگان بر او را جواب رد نمى دهد! اى آن كه كار كوچكى را كه به درگاهش هديه مى شود، برمى گزيند و كار اندكى را كه براى او عمل مى شود، پاداش مى دهد! اى آن كه كار اندك را سپاس مى گويد و پاداش فراوان مى دهد! اى آن كه هر كه به او نزديك شود، أو به وى نزديك مى شود! اى آن كه هر كه را به او پشت كند، به سوى خود مى خواند! اى آن كه نعمت را تغيير نمى دهد و در كيفرْ شتاب نمى

مصباح المتهجّد ـ به نقل از ابو حمزه ثمالى ـ:امام سجّاد عليه السلام در ماه رمضان، همه شب را نماز مى خواند و چون سحر مى شد، اين دعا را مى خواند: «خدايا! مرا با كيفرت ادب نكن و با عقوبت غافلگيركننده ات، به من نيرنگ مزن. پروردگارا! برايم از كجا خير تواند بود، با آن كه جز از پيش تو يافت نمى شود؛ و برايم از كجا رهايى خواهد بود، با آن كه جز به يارى ات، در توان نيست؟ نه آن كه نيكى كند، از يارى و رحمتت بى نياز است و نه آن كه بدى كند و بر تو گستاخ شود و تو را ناخرسند سازد، از قلمرو قدرتت بيرون. اى پروردگار من، اى پروردگار من، اى پروردگار من!.». بگويد تا آن كه نفَس قطع شود. «تو را با تو شناختم و تو خود، مرا بر خودت راهنمايى كردى و به سويت خواندى و اگر تو نبودى، نمى دانستم كه تو چيستى. سپاس،

المصباح كفعمى ۱۱: دعاى جوشن كبير، از پيامبر صلى الله عليه و آله روايت شده است و صد بخش است و هر بخشى ده نام است و در آخر هر بخش آن، مى گويى: «سبحانك يا لا إله إلاّ أنت! الغَوث، الغَوث، الغَوث، خَلِّصنا مِنَ النّار يا ربّ؛ منزّهى تو، اى آن كه معبودى جز تو نيست! به فرياد رس، به فرياد رس، به فرياد رس. پروردگارا! ما را از آتش، نجات بده». يكم. «خداوندا! تو را به نامت مى خوانم: اى خداوند، اى بخشايشگر، اى مهربان، اى بزرگوار، اى برپادارنده، اى بزرگ، اى ديرين، اى دانا، اى بردبار، اى حكيم!». دوم. «اى سَرور سَروران، اى اجابت كننده دعاها، اى بالابرنده رتبه ها، اى سرپرست نيكى ها، اى آمرزنده خطاها، اى برآورنده خواسته ها، اى پذيرنده توبه ها، اى شنواى صداها، اى داناى نهان ها، اى زداينده بلاها!».

سيّد ابن طاووس ـ در الإقبال ـ:بدان كه پيش تر، ما در كتاب عمل السنة نماز دو ركعتى اوّل هر ماه را گفتيم، كه در ركعت اوّل، يك بار «حمد» و سى بار سوره «قل هو اللّه أحد» و در ركعت دوم، يك بار «حمد» و سى بار سوره «إنّا أنزلناه» مى خواند و همراه آن، چيزى صدقه مى دهد تا در همه ماه، بدى ها را از خود دور سازد. اكنون يك بار ديگر، آن را يادآورى مى كنيم؛ چرا كه آغاز سال، براى دفع بيم ها و خطرها به وسيله نمازها و دعاها، سزاوارتر است. اين را با سند خودمان به محمّد بن حسن بن وليد، روايت كرده ايم. وى گويد: محمّد بن حسن صفّار گفت: احمد بن محمّد بن عيسى، از محمّد بن سنان، از وشّاء نقل كرده است كه: هر گاه ماه نو وارد مى شد، امام باقر عليه السلام در اوّلين روز آن، دو ركعت نماز مى خواند. او براى هر روز آن تا

امام صادق عليه السلام:مردى به امام باقر عليه السلام گفت: آيا اوصيا (جانشينان پيامبران) چيزى مى دانند كه پيامبران ندانند؟ فرمود: «نه؛ چگونه وصى، چيزى جز آنچه به او وصايت (آموخته) شده است، بداند؟». سؤال كننده پرسيد: آيا مى توانيم بگوييم يكى از اوصيا چيزى را مى داند كه ديگرى نمى داند؟ فرمود: «نه؛ هيچ پيامبرى از دنيا نرفته، مگر آن كه دانش او در دل وصىّ اوست. و فرشتگان و روح} در شب قدر، حكمى را فرود مى آورند كه با آن، ميان بندگان داورى كند». سؤال كننده پرسيد: آيا آن حكم را نمى دانستند؟ فرمود: «چرا مى دانستند؛ ليكن آنان هيچ يك از آنها را نمى توانند اجرا كنند، تا آن كه در شب هاى قدر به آنان دستور داده شود كه تا سال بعد چگونه عمل كنند». سؤال كننده گفت: اى ابو جعفر! من حقّ انكار اين را

بصائر الدرجات ـ به نقل از حسن بن عبّاس بن حَريش ـ:اين نوشته را به امام جواد عليه السلام عرضه كردم. امام عليه السلام آن را پذيرفت و به آن اقرار كرد. راوى گويد: امام صادق عليه السلام فرمود: «على عليه السلام در سحرگاه اوّلين شب قدر پس از [رحلت] پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: از من بپرسيد. به خدا به شما خبر مى دهم از آنچه تا سيصد وشصت سال اتّفاق خواهد افتاد، از: مورچه وكوچك تر و بالاتر از آن. سپس از آن به شما خبر مى دهم، نه با زحمت و نه با رأى و ادّعاى دانايى، و تنها از دانش خداوند، كه مرا آموخته است. به خدا سوگند كه اهل تورات، اهل انجيل، اهل زبور و اهل فرقان چيزى از من نپرسند، مگر آن كه ميان هر يك از اهل كتاب، به حكمى كه در كتابشان است، داورى مى كنم». به امام صادق عليه السلام گفتم: آيا

امام سجّاد عليه السلام:خداوندا! اى آن كه [در برابر عطاهايت،] چشمداشت پاداش ندارى، و اى آن كه از بخششْ پشيمان نمى شوى، و اى آن كه بنده ات را برابر كرده اش پاداش نمى دهى [و بيشتر مى دهى]! نعمت بخشى تو آغازگرانه است و بخشايشت، از روى تفضّل و احسان. كيفر تو عدالت است و داورى ات بهترين. اگر عطا كنى، آن را به منّت نمى آميزى و اگر محروم كنى، ندادنت از روى تجاوز نيست. هر كه سپاست گويد، پاداشش مى دهى، در حالى كه شكرگزارى او نيز با الهام توست و هر كه ستايشت كند، جزايش مى دهى، با اين كه تو او را آموخته اى كه ستايشت كند. بر گناه كسى پرده مى افكنى كه اگر مى خواستى، رسوايش مى كردى و بر كسى بخشش مى كنى كه اگر مى خواستى، محرومش مى ساختى، در حالى كه هر دو از سوى تو شايسته رسوا ساختن و محروم كردن اند، جز

مصباح المتهجّد:امام سجّاد عليه السلام، چون از نماز عيد فطر و عيد قربان يا نماز جمعه فراغت مى يافت، رو به قبله مى كرد و مى گفت: «اى رحمت كننده بر كسى كه بندگان به او رحم نمى كنند! اى پذيراى آن كه سرزمين ها پذيرايش نيستند! اى آن كه نيازمندانِ درگاهش را كوچك نمى شمارد! اى آن كه اصراركنندگانِ به درگاهش را محروم نمى كند! اى آن كه منّت نهندگان بر او را جواب رد نمى دهد! اى آن كه كار كوچكى را كه به درگاهش هديه مى شود، برمى گزيند و كار اندكى را كه براى او عمل مى شود، پاداش مى دهد! اى آن كه كار اندك را سپاس مى گويد و پاداش فراوان مى دهد! اى آن كه هر كه به او نزديك شود، أو به وى نزديك مى شود! اى آن كه هر كه را به او پشت كند، به سوى خود مى خواند! اى آن كه نعمت را تغيير نمى دهد و در كيفرْ شتاب نمى