امام صادق عليه السلامـ به مفضّل بن عمر ـ: اى مفضّل! در اين نعمت گويايى كه خداوندِ پاك نام به انسان ارزانى داشته است، بينديش؛ نعمتى كه با آن، آنچه را در درون اوست و آنچه را در دلش مى گذرد و آنچه را از انديشه اش مى گذرد، بازگو مى كند و به وسيله آن، به آنچه در درون ديگران است، پى مى برد. و اگر نبود نعمت گويايى، آدمى به سان حيوانات زبان بسته اى بود كه نه از خود خبرى مى دهد، و نه از خبردهنده اى چيزى مى فهمد. و نعمت خطّ و نوشتن كه با آن، خبرهاى رفتگان براى ماندگان، و خبرهاى ماندگان براى آيندگان ثبت مى شود و با آن، دانش ها و فرهنگ ها و غير آن در كتاب ها جاويدان مى شوند، و با آن، داد و ستدها و حساب و كتاب هايى كه ميان افراد انسان مى گذرد، محفوظ مى ماند. اگر خط و نوشتن در ميان نبود، از زمانى براى

امام صادق عليه السلامـ به مُفضّل بن عمر ـ: اى مُفضل! در ويژگى ديگرى كه از ميان همه جانداران، تنها به انسان، اين آفريده بلندپايه و بسيار ارزشمند، اختصاص داده شده، يعنى حيا، بنگر. اگر حيا نبود، هيچ ميهمانى پذيرايى نمى شد، به وعده ها وفا نمى شد، كسى حاجت ديگرى را برآورده نمى ساخت، كسى دنبال زيبايى ها [و خوبى ها] نمى رفت، و از بدى [و زشتى] در هيچ كارى از كارها خوددارى نمى شد. حتّى بسيارى از كارهاى واجب نيز به خاطر حيا انجام مى پذيرند؛ چرا كه بعضى از مردم، اگر حيا وجود نداشت، حقوق پدر و مادر خود را رعايت نمى كردند، صِله رحِم به جا نمى آورند، امانتدارى نمى كردند و از فحشا خوددارى نمى ورزيدند. پس، آيا نمى بينى كه چگونه همه خصلت هايى كه صلاح انسان و سامان يافتن امور او به آنها بستگى دارد؛ در او جمع