پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اى مردم! فردا [ى قيامت] با عروس دنيا نزد من نياييد، در حالى كه خانواده ام ژوليده و خاك آلود و شكست خورده و ستم ديده و در حالى كه خون هايشان جارى است، نزد من آيند. زنهارتان باد از تعبيّت گم راهى و شوراى جهالت! بدانيد كه اين مقام [پيشوايى و امامت] صاحبانى دارد كه خداوند عز و جل آنان را برايم نام برده و به من معرّفى شان كرده است و من، پيامى را كه براى ابلاغ آن به شما فرستاده شده ام به شما رساندم. با اين حال، شما را مردمى نادان مى بينم. ۴

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر گاه امّتى زمام امور خود را به دست مردى بسپارد و در ميان آنان، داناتر از او وجود داشته باشد، امورشان پيوسته رو به سقوط مى رود، مگر آن كه به آنچه ترك كرده اند، باز گردند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هان! هر كس پيشوايىِ كوركورانه قومى را به دست گيرد و در ميان امّت، كسى داناتر از او وجود داشته باشد، كافر است.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اى مردم! فردا [ى قيامت] با عروس دنيا نزد من نياييد، در حالى كه خانواده ام ژوليده و خاك آلود و شكست خورده و ستم ديده و در حالى كه خون هايشان جارى است، نزد من آيند. زنهارتان باد از تعبيّت گم راهى و شوراى جهالت! بدانيد كه اين مقام [پيشوايى و امامت] صاحبانى دارد كه خداوند عز و جل آنان را برايم نام برده و به من معرّفى شان كرده است و من، پيامى را كه براى ابلاغ آن به شما فرستاده شده ام به شما رساندم. با اين حال، شما را مردمى نادان مى بينم. ۴

المناقب، ابن شهر آشوبـ به نقل از ابن جرير طبرى ـ: زمانى كه پيامبر صلى الله عليه و آله خود را به قبايل معرّفى مى كرد [و از آنها مى خواست كه به او ايمان آورند]نزد بنى كِلاب آمد. بنى كِلاب گفتند: با تو بيعت مى كنيم، به شرط آن كه بعد از تو قدرت به ما برسد. فرمود: «اختيار اين كار، با خداست. اگر خواست، در ميان شما قرار مى دهد يا در غيرِ شما». بنى كِلاب، رفتند و بيعت نكردند و گفتند: براى تو شمشير بزنيم و سپس، ديگران را بر ما حاكم گردانى؟!

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر گاه امّتى زمام امور خود را به دست مردى بسپارد و در ميان آنان، داناتر از او وجود داشته باشد، امورشان پيوسته رو به سقوط مى رود، مگر آن كه به آنچه ترك كرده اند، باز گردند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس رهبرى قومى را به عهده گيرد، در حالى كه در ميان آنان داناتر از او وجود داشته باشد، كار آن قوم تا روز قيامت، پيوسته رو به انحطاط مى رود.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس به ضربِ شمشيرش مردم را به خويشتن فرا خوانَد و در ميان مسلمانان، داناتر از او وجود داشته باشد، آن كس گم راه و متكلّف است. ۲

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هان! هر كس پيشوايىِ كوركورانه قومى را به دست گيرد و در ميان امّت، كسى داناتر از او وجود داشته باشد، كافر است.

امام على عليه السلام:اين امر (امامت) را به دوش نمى كشد مگر كسى كه اهل شكيبايى، بينش و آگاهى از سررشته امور باشد.

امام على عليه السلام:امام بايد انديشه اى خردورز، زبانى گويا و دلى خروشان در راه برپايى حق داشته باشد.

امام على عليه السلام:هر كه خود را پيشواى مردم كند بايد پيش از آموزش ديگران به آموزش خويش بپردازد و پيش از آن كه] ديگران را]به گفتار ادب كند بايد به كردار خود تربيت نمايد.

امام على عليه السلام:فرمان خدا را بر پا نمى دارد جز كسى كه [در اجراى حكم خدا]سازش نكند و همرنگ جماعت نشود و در پى طمع خويش نرود.

امام على عليه السلام:شرط ها و نشانه هاى اصلى ولايت امامى كه اطاعتش واجب مى باشد، اين است كه از خطا و لغزش و گناه عمدى و از همه گناهان، كوچك و بزرگ، مصون است، نه مى لغزد و نه اشتباه مى كند، به هيچ امر دين براندازى دل نمى بندد و هيچگاه عياشى و خوشگذرانى نمى كند، داناترين مردم به حلال و حرام خدا و واجبات و مستحبات و احكام اوست، از همه جهانيان بى نياز است و ديگران به او نيازمندند و بخشنده ترين و دليرترين مردمان است.

امام على عليه السلام:دانستيد كه نبايد مسؤوليت نواميس، جانها، غنايم، احكام و پيشوايى مسلمانان را به دست بخيل سپرد تا كه بر اموال آنان حريص گردد و نه به دست نادان كه با نادانى خود ايشان را گمراه كند و نه به دست جفاكار كه بر اثر جفا و بى وفايى اش از آنان ببُرد ۲ و نه به دست بى عدالت در تقسيم مالها تا به مردمى ببخشد و مردمى را محروم سازد ۳ و نه به دست كسى كه در حكم كردن رشوه ستانَد تا حقوق مردم را پايمال كند و در رساندن حق به صاحبانش كوتاهى ورزد و نه به دست كسى كه فروگذار سنّت است تا امّت را به نابودى كشاند.

امام حسين عليه السلامـ در نامه اش به كوفيان ـنوشت: به جان خودم سوگند، امام و پيشوا كسى نيست مگر آن كه بر اساس كتاب خدا حكومت كند، عدل و داد را بر پا دارد، پايبند دين حق باشد و خود را وقف در راه خدا كند.

امام باقر عليه السلامـ در توضيح نشانه امام ـفرمود: حلال زادگى، پرورش نيكو، و نپرداختن به لهو و لعب.

امام رضا عليه السلامـ در بيان ويژگى امام ـفرمود: در امامت، توانمند و از سياست، آگاه است.

امام صادق عليه السلام:هر كس يك شب را بدون شناخت امام روزگار خود سپرى كند به مرگ جاهلى مرده است.

امام على عليه السلام:اين امر (امامت) را به دوش نمى كشد مگر كسى كه اهل شكيبايى، بينش و آگاهى از سررشته امور باشد.