امام على عليه السلام:نفاق بر چهار پايه استوار است: بر هوس و سهل انگارى [در امر دين] و خشم و طمع. هوس، خود، بر چهار شاخه است: ستم و تجاوز و شهوت و سركشى. هر كه ستم كند گرفتارى هايش زياد شود و تنها ماند و از كمك به او خوددارى شود. هر كه تجاوز كند كسى از شرارتها و بدى هايش در امان نباشد و دلش سالم نماند و در برابر خواهش هاى نفسانى خود دار نباشد. هر كه شهوات خود را تعديل نكند در پليدى ها فرو رود. و هر كه سركشى كند، خود را از روى عمد و بدون دليل گمراه نمايد. سهل انگارى نيز بر چهار شاخه است: مغرور شدن [به رحمت حق] و آرزو و ترس و تعلّل ورزيدن. و اين از آن روست كه ترس، از حق باز مى دارد و تعلّل ورزيدن موجب كوتاهى كردن در عمل مى شود تا آنكه اجل در رسد و اگر آرزو نبود، انسان حساب كار خود را مى

امام على عليه السلام ـ در نكوهش عمرو بن عاص ـ:شگفتا از پسر نابغه! ۹ به اهل شام گفته است كه من مردى لوده و بازيگوشم، و [مدام] شوخى و بازيگرى مى كنم! حقّا كه ياوه گفته است و زبان به گناه آلوده است. بدانيد كه او ـ در حالى كه بدترين سخن، [سخنِ [دروغ است ـ كارش دروغ گفتن است، كارش خُلف وعده است، كارش بخل ورزيدن است، و در خواستن، سماجت مى كند. عهدشكن و بُرنده پيوند خويشاوندى است. در هنگام جنگ، تا شمشيرها به حركت درنيامده اند، چه امر و نهى كننده اى است؛ امّا همين كه شمشيرها سرها را نشانه مى روند، بزرگ ترين نيرنگش اين است كه ما تحتش (عورتش) را براى بزرگ مرد (/ جماعت) نمايان مى سازد! هان كه به خدا سوگند، ياد مرگ، مرا از پرداختن به سرگرمى و بازيچه، باز مى دارد، و از ياد بردن آخرت، او را از گفتن