كنز الفوائدـ در آنچه لقمان عليه السلام به پسرش گفت ـ: اى پسرم! به خدا خوش گمان باش. آن گاه، از مردم بپرس: كيست كه به خدا خوش گمان بوده، ولى خدا طبق گمان او رفتار نكرده باشد؟

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:سوگند به آن كه جز او خدايى نيست، هيچ بنده مؤمنى به خدا گمان نيك نمى برد، مگر اين كه خداوند مطابق همان گمان، با او عمل مى كند؛ زيرا خداوند، كريم است و همه خوبى ها به دست اوست و شرم دارد از اين كه بنده مؤمنش به او گمان نيك ببرد و او خلاف گمان و اميد بنده رفتار كند. پس به خداوند، گمان نيك داشته باشيد و بدو روى آوريد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:مبادا هيچ كس از شما، بدون گمان نيك به خداوند عز و جل بميرد؛ زيرا خوش گمانى به خداوند عز و جل، بهاى بهشت است.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:گمان نيك داشتن به خداوند، گونه اى عبادت خداوند عز و جلاست.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:گمان نيكو داشتن [به خدا]، جزئى از عبادت نيكوست.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:يكى از مردان امّت خود را ديدم كه بر صراط، مانند شاخه خشكيده درخت خرما در يك روز طوفانى، مى لرزد. در اين هنگام، خوش گمانىِ او به خداوند، لرزش او را آرامش بخشيد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:مبادا احدى از شما بدون گمان نيك به خداوند عزّ و جلّ بميرد؛ زيرا خوش گمانى به خداوند عزّ و جلّ بهاى بهشت است.

امام على عليه السلام:حسن ظنّ بنده به خداى سبحان به اندازه اميدش به اوست و حسن توكّلش به خداوند، به اندازه اطمينانش.

امام رضا عليه السلام:به خداوند گمان نيك ببر؛ زيرا خداى عزّ و جلّ مى فرمايد: من نزد گمان بنده مؤمن خويشم؛ اگر گمانِ او به من نيك باشد، مطابق آن گمان با او رفتار كنم و اگر بد باشد نيز مطابق همان گمانِ بد با او عمل كنم.

امام على عليه السلام:خوش گمانى [به خدا] اين است كه عمل را [براى او] خالص گردانى و اميدوار باشى كه خداوند از لغزشها درگذرد.

امام على عليه السلام:اگر مى توانيد كه هم ترستان از خدا بسيار و هم گمانتان به او نيك باشد، اين دو را با هم جمع كنيد؛ زيرا خوش گمانى و اميد بنده به پروردگارش به اندازه ترس او از پروردگارش است و خوش گمانترين مردم به خدا، بيمناكترين آنها از خداست.

امام على عليه السلامـ در خطبه اى كه طى آن به ستم بنى اميه اشاره مى كند ـفرمود: تا جايى كه در روزگار ستم بنى اميه بيشترين رنج و سختى را كسانى از شما مى كشند كه گمانشان به خدا نيكوتر باشد. پس اگر خداوند شما را از ورطه ستم به سلامت داشت، بپذيريد (او را سپاس گوييد) و اگر گرفتارش شُديد، صبورى پيشه كنيد؛ زيرا «فرجام نيك، از آنِ پرهيزگاران است».

امام صادق عليه السلام:خوش گمانى به خدا اين است كه جز به خدا اميد نداشته باشى و جز از گناهت نترسى.