حدیث دربارهعزّت نفس

تاريخ الطبريـ في يَومِ عاشوراءَ ـ: فَقالَ لَهُ [لِلإِمامِ الحُسَينِ عليه السلام] قَيسُ بنُ الأَشعَثِ: أوَ لا تَنزِلُ عَلى حُكمِ بَني عَمِّكَ؟ فَإِنَّهُم لَن يُروكَ إلّا ما تُحِبُّ، ولَن يَصِلَ إلَيكَ مِنهُم مَكروهٌ. فَقالَ الحُسَينُ عليه السلام: أنتَ أخو أخيكَ، أتُريدُ أن يَطلُبَكَ بَنو هاشِمٍ بِأَكثَرَ مِن دَمِ مُسلِمِ بنِ عَقيلٍ؟ لا وَاللّهِ، لا اُعطيهِم بِيَدي إعطاءَ الذَّليلِ ولا اُقِرُّ إقرارَ العَبيدِ. عِبادَ اللّهِ! إنّي عُذتُ بِرَبّي ورَبِّكُم أن تَرجُمونِ ۱، أعوذُ بِرَبّي ورَبِّكُم مِن كُلِّ مُتَكَبِّرٍ لا يُؤمِنُ بِيَومِ الحِسابِ ۲. ۳
تاريخ الطبرىـ در گزارش [حوادث] روز عاشورا ـ: قيس بن اشعث به حسين عليه السلام گفت: آيا حكم پسر عموهايت را نمى پذيرى؟ بى ترديد، آنها جز آنچه دوست دارى، با تو نمى كنند و چيز ناخوشى از آنان به تو نمى رسد. حسين عليه السلام فرمود: «تو برادر برادرت هستى (سر و تهِ يك كرباسيد). آيا مى خواهى بنى هاشم، بيشتر از خون مسلم بن عقيل را از تو بطلبند؟ نه. به خدا سوگند [نمى پذيرم و] دست ذلّت به آنان نمى دهم و چون بندگان، در برابرشان تسليم نمى شوم ۴! بندگان خدا! من از هجوم شما به خدايم و خداى شما پناه برده ام ۵ و از هر متكبّر بى اعتقاد به روز حساب، به خدايم و خداى شما پناه برده ام ۶». ۷
۱.
إشارة إلى الآية 20 من سورة الدخان.
۲.
إشارة إلى الآية 27 من سورة غافر.
۳.
تاريخ الطبري: ج 5 ص 425
۴.
در أنساب الأشراف، به جاى «چون بندگان، تسليم نمى شوم»، آمده است: «چون بندگان، فرار نمى كنم».
۵.
امام عليه السلام در اين سخن به آيه 20 سوره دخان، اشاره دارد.
۶.
امام عليه السلام در اين سخن به آيه 27 سوره غافر، اشاره دارد.
۷.
ر. ك: ج 6 ص 95 (بخش هشتم / فصل دوم / احتجاج هاى امام عليه السلام بر سپاه كوفه).

احادیث دیگر این موضوع

۸
الإرشاد:امام حسين عليه السلام حركت كرد و حُر نيز با يارانش با او حركت مى نمود. حُر به او گفت: اى حسين! من خدا را در باره خودت به يادت مى آورم (مواظب خودت باش) كه من، گواهى مى دهم اگر بجنگى، كشته مى شوى. امام حسين عليه السلام به او فرمود: «آيا مرا از مرگ مى ترسانى؟ و آيا بيش از كُشتن من، كارى از شما بر مى آيد؟ من برايتان همان سخنى را مى گويم كه برادر اوس به پسر عمويش گفت، در حالى كه قصد يارى كردن پيامبر خدا صلى الله عليه و آله را داشت و پسر عمويش او را ترساند و گفت: كجا مى روى كه كشته خواهى شد؟ و او پاسخ داد: من، به زودى مى روم و مرگ براى جوان مرد، ننگ نيستهنگامى كه نيّت حق دارد و بر اسلام مى جنگد و جان خود را فداى مردان نيك نمودهو از بدى جدا گشته و با خطاكار، ستيزيده است. اگر زنده بمانم، پشيمان نمى شوم و اگر بميرم، سرزنش نمى شومدر خوارى تو همين بس كه زنده، ولى ذليل باشى». اين شعر، بويژه بيت آخر آن، به گونه هايى متفاوت، هر چند نزديك به هم، نقل شده است.