امام على عليه السلامـ در نامه اى به سهل بن حنيف، كارگزار خود در مدينه، درباره گروهى از مردم مدينه كه به معاويه پيوسته بودند ـنوشت: گريختن آنان از راه راست و حقيقت و شتابيدنشان به سوى كورى و نادانى، خود، براى [اثبات]گمراهى آنان كافى است و تو را نيز از [شرّ]آنان خلاص كرد.

امام على عليه السلامـ درباره صفات فاسقان ـفرمود: و ديگرى كه خود را دانا مى داند، اما دانا نيست؛ زيرا كه از نادانان قدرى نادانى و از گمراهان مشتى گمراهى فراهم آورده است. پس، صورتش صورت انسان است و دلش دل حيوان؛ نه راه راست را مى شناسد تا آن را بپيمايد و نه گمراهى را تا از آن دورى گزيند، او مرده زندگان است.

امام على عليه السلام:بدانيد كه هر كس حق به او سود نرساند، باطل زيانش رساند و هر كه هدايت او را به راه راست نياورد، گمراهى و انحراف او را به نابودى كشاند.

امام باقر عليه السلامـ در نامه خود به سعد الخير ـنوشت: خداوند تبارك و تعالى بردبار و داناست. در حقيقت بر كسى خشم مى گيرد كه خشنودى او را نپذيرد و از كسى دريغ مى كند كه عطاى او را نپذيرد و كسى را بى راه مى گذارد كه هدايتش را نپذيرد.

امام صادق عليه السلامـ در پاسخ به سؤال از آيه «هر كه را خداوند هدايت كند، هدايت شده است و هر كه را خدا گمراه كند، برايش ياريگر راهنما نخواهى يافت» ـ: خداوند تبارك و تعالى در روز قيامت ستمكاران را از [راه رسيدن به]سراى كرامت خود منحرف مى سازد و اهل ايمان و كار شايسته را به سوى بهشت خويش رهنمون مى شود، چنان كه خداوند عزّ و جلّ مى فرمايد: «و خدا ستمكاران را گمراه مى سازد و خدا آنچه بخواهد انجام مى دهد».