حدیث دربارهگفتگوهايى ميان ابن عبّاس و عايشه

تاريخ اليعقوبي:وَجَّهَ [عَلِيٌّ عليه السلام] ابنَ عَبّاسٍ إلى عائِشَةَ يَأمُرُها بِالرُّجوعِ، فَلَمّا دَخَلَ عَلَيها ابنُ عَبّاسٍ قالَت: أخطَأتَ السُّنَّةَ يَابنَ عَبّاسٍ مَرَّتَينِ: دَخَلتَ بَيتي بِغَيرِ إذني، وجَلَستَ عَلى مَتاعي بِغَيرِ أمري. قالَ: نَحنُ عَلَّمنا إيّاكِ السُّنَّةَ؛ إنَّ هذا لَيسَ بِبَيتِكِ! بَيتُكِ الَّذي خَلَّفَكِ رَسولُ اللّهِ بِهِ، وأمَرَكِ القُرآنُ أن تَقَرّي فيهِ. ۱
تاريخ اليعقوبى:على عليه السلام ابن عبّاس را به سوى عايشه فرستاد كه به او دستور دهد [به مدينه]باز گردد. وقتى ابن عبّاس بر عايشه وارد شد، عايشه گفت: دو بار از [پيروى از]سنّت به خطا رفتى، اى ابن عبّاس! بدون اجازه وارد خانه ام شدى و بدون فرمان من بر اثاثيه ام نشستى. ابن عبّاس گفت: ما بوديم كه سنّت را به تو آموختيم. اين جا خانه تو نيست. خانه تو آن جاست كه پيامبر خدا تو را در آن به جاى گذاشت و قرآن به تو دستور داد در آن بنشينى.
۱.تاريخ اليعقوبي: ج 2 ص 183، شرح الأخبار: ج 1 ص 390 ح 332 عن ابن عبّاس نحوه، بحار الأنوار: ج 32 ص 269 ح 210.

احادیث دیگر این موضوع

۲
مروج الذهب:[على عليه السلام] عبد اللّه بن عبّاس را نزد عايشه فرستاد و دستور داد وى را به سوى مدينه حركت دهند. ابن عبّاس، بدون اجازه وارد خانه شد و متّكايى را برداشت و بر روى آن نشست. عايشه به وى گفت: اى ابن عبّاس! در [عمل كردن به]سنّتى كه بدان مأمور شده اى، به خطا رفتى. بدون اجازه بر ما وارد شدى و بدون اجازه بر بساط ما نشستى. ابن عبّاس به او گفت: اگر تو در خانه اى كه پيامبر خدا تو را در آن بر جاى گذاشت، مى نشستى، ما نيز بدون اجازه تو وارد نمى شديم و بدون دستور تو بر بساط تو نمى نشستيم. امير مؤمنان، درباره تو به بازگشت سريع و آمادگى براى رفتن به مدينه فرمان مى دهد. عايشه گفت: از آنچه گفتى، سر باز مى زنم و با آنچه توصيف كردى، مخالفت مى ورزم. ابن عبّاس، نزد على عليه السلام رفت و او را از امتناع عايشه باخبر ساخت. [على عليه السلام]دوباره او را نزد عايشه فرستاد و گفت: به راستى كه اميرمؤمنان، تصميم قطعى گرفته است كه تو بازگردى. عايشه، نرمى نشان داد و بازگشت را پذيرفت.
رجال الكَشّىـ به نقل از اسماعيل بن فضل هاشمى ـ: برخى استادانم برايم روايت كرده اند كه چون على بن ابى طالب عليه السلام لشكر جمل را شكست داد، اميرمؤمنان، عبد اللّه بن عبّاس را نزد عايشه فرستاد و او را به سرعت بخشيدن در حركت و كوتاه كردن اقامت، دستور داد. ابن عبّاس مى گويد: نزد وى آمدم و او در منزلگاه بنى خلف در كنار بصره بود. از او اجازه خواستم كه وارد شوم. اجازه نداد. پس بدون اجازه وارد شدم و با اتاقى خالى مواجه شدم كه جاى نشستن برايم مهيّا نبود و عايشه، پشت دو پرده بود. نظر افكندم و در گوشه اتاق، اثاثيه اى ديدم كه بر آن، گليمى بود. گليم را كشيدم و بر آن نشستم. عايشه از پشت پرده گفت: اى ابن عبّاس! سنّت را به خطا رفته اى. در خانه ما بدون اجازه، وارد شدى و بر اثاثيه ما بدون اجازه نشستى. ابن عبّاس به وى گفت: ما از تو به [تعليم] سنّت، سزاوارتريم. ما به تو سنّت آموختيم. خانه تو آن جاست كه پيامبر خدا تو را در آن به جاى نهاد و تو از آن بيرون آمدى، درحالى كه بر خود ستم روا داشتى، و بر دينت سرپوش نهادى و بر پروردگارت طغيان كردى و پيامبر خدا را نافرمانى نمودى. پس هرگاه به خانه ات بازگشتى، بدون اجازه ات بدان وارد نمى شويم و جز به فرمانت بر اثاثيه ات نمى نشينيم. به درستى كه اميرمؤمنان على بن ابى طالب [مرا] به سوى تو فرستاد كه به تو دستور حركت به مدينه و اقامتِ اندك [در بصره] دهد. عايشه گفت: رحمت خدا بر «اميرمؤمنان»، كه همان عمر بن خطاب بود! ابن عبّاس گفت: به خدا سوگند كه اين «اميرمؤمنان» است، گرچه چهره هايى بر او خشمگين باشند و دماغ هايى در برابرش به خاك ماليده شوند! بدان، به خدا سوگند، همانا او امير مؤمنان و نزديك ترين خويشاوندِ پيامبر خدا و داراى نزديك ترين رابطه نَسبى [با پيامبر صلى الله عليه و آله] و سابقه دارتر، و داناتر و برجسته تر و داراى نقش و حضورى بيشتر از پدر تو و عمر است. عايشه گفت: اين [فرمان] را نمى پذيرم. ابن عبّاس مى گويد: پس برخاستم و نزد اميرمؤمنان آمدم و او را از سخنان عايشه و آنچه بدو جواب داده بودم، باخبر ساختم. پس فرمود: «من از تو بهتر مى دانستم كه تو را به كجا مى فرستم».