بهترينِ مؤمنان
34 حدیث
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:خِيارُ المُؤمِنينَ القانِعُ، وشِرارُهُمُ الطّامِعُ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ مؤمنان، كسى است كه قانع باشد و بدترينِ آنان، كسى است كه طمعكار باشد.
۱.مسند الشهاب: ج 2 ص 240 ح 1274 عن أبي هريرة.
عنه صلى الله عليه و آله:خَيرُ المُسلِمينَ مَن كَثُرَت قَناعَتُهُ، وحَسُنَت عِبادَتُهُ، وكانَ هَمُّهُ لِاخِرَتِهِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ مسلمانان، كسى است كه قناعتش بسيار و عبادتش نيكو باشد و تلاشش، براى آخرتش باشد.
۱.تنبيه الخواطر: ج 2 ص 123.
عنه صلى الله عليه و آله:خِيارُ اُمَّتي أحِدّاؤُهُمُ الَّذينَ إذا غَضِبوا رَجَعوا. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترين هاى امّتم، تندخويانى هستند كه چون خشمگين شوند، از خشم خود، زود باز گردند.
۱.المعجم الأوسط: ج 6 ص 60 ح 5793 عن قنبر عن الإمام عليّ عليه السلام.
المستدرك على الصحيحين عن عياض بن سليمان:قالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: خِيارُ اُمَّتي ـ فيما أنبَأَنِيَ المَلَأُ الأَعلى ـ قَومٌ يَضحَكونَ جَهرا في سَعَةِ رَحمَةِ رَبِّهِم عز و جل، ويَبكونَ سِرّا مِن خَوفِ شِدَّةِ عَذابِ رَبِّهِم عز و جل، يَذكُرونَ رَبَّهُم بِالغَداةِ وَالعَشِيِّ فِي البُيوتِ الطَّيِّبَةِ المَساجِدِ، ويَدعونَهُ بِأَلسِنَتِهِم رَغبا ورَهبا، ويَسأَلونَهُ بِأَيديهِم خَفضا ورَفعا، ويُقبِلونَ بِقُلوبِهِم عَودا وبَدءا.
فَمُؤنَتُهُم عَلَى النّاسِ خَفيفَةٌ، وعَلى أنفُسِهِم ثَقيلَةٌ، يَدِبّونَ فِي الأَرضِ حُفاةً عَلى أقدامِهِم كَدَبيبِ النَّملِ بِلا مَرَحٍ ولا بَذَخٍ، يَمشونَ بِالسَّكينَةِ، ويَتَقَرَّبونَ بِالوَسيلَةِ، ويَقرَؤونَ القُرآنَ، ويُقَرِّبونَ القُربانَ،
المستدرك على الصحيحينـ به نقل از عياض بن سليمان ـ: پيامبر خدا فرمود: «برگزيدگانِ امّت من ـ بنابر آنچه ملكوتيان، مرا آگاهانيده اند ـ گروهى هستند كه در وسعت رحمت پروردگارشان عز و جل، در آشكارا مى خندند؛ امّا از بيم عذاب سخت پروردگارشان عز و جل، در نهان مى گريند؛ صبح و شام، در خانه هاى پاك (مساجد)، خدا را ياد مى كنند و با شوق و بيم، به زبان، خدا را مى خوانند و با دست هايشان كه براى دعا [به قنوتْ] بالا و پايين مى رود، از خدا درخواست مى كنند و در آغاز و انجام، پيوسته با دل هايشان به خدا روى مى آورند.
هزينه (بار) آنان بر مردمْ سبك، و بر خودشان سنگين است؛ پابرهنه بر زمين مى جنبند، همچون راه رفتن مورچه، بدون سرخوشى و غرور و تكبّر؛ آرام راه مى روند؛ با وسيله به خدا تقرّب مى جويند؛ قرآن مى خوانند؛
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:خِيارُ اُمَّتي عُلَماؤُها، وخِيارُ عُلَمائِها حُلَماؤُها. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترين هاى امّتم دانشمندان آنان، و برترين دانشمندانشان بردبارانِ آنان اند.
۱.مسند الشهاب: ج 2 ص 242 ح 1276 عن ابن عمر.
عنه صلى الله عليه و آله:خِيارُ عِبادِ اللّهِ عِندَ اللّهِ يَومَ القِيامَةِ، الموفونَ المُطَيِّبونَ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترين بندگان خدا در روز قيامت، وفاكنندگان و مداراكنندگان اند.
۱.مسند ابن حنبل: ج 10 ص 134 ح 26372 عن عائشة.
عنه صلى الله عليه و آله:إنَّ خِيارَ عِبادِ اللّهِ الموفونَ المُطَيِّبونَ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترين هاى بندگان خدا، وفا كنندگانِ اهل مدارايند.
۱.تاريخ دمشق: ج 36 ص 388 ح 7374 عن أبي حُمَيد الساعدي.
عنه صلى الله عليه و آله:ألا اُخبِرُكُم بِخَيرِ عِبادِ اللّهِ؟ الضَّعيفُ المُستَضعَفُ ذُو الطِّمرَينِ، لَو أقسَمَ عَلَى اللّهِ لَأَبَرَّ اللّهُ قَسَمَهُ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:آيا شما را به بهترينِ بندگان خدا آگاه كنم؟ ناتوانِ مستضعفى كه داراى دو جامه ژنده است. اگر او خدا را سوگند دهد، خداوند، سوگندش را تحقّق مى بخشد [و حاجتش را عطا مى كند].
۱.مسند ابن حنبل: ج 9 ص 120 ح 23517 عن حذيفة.
عنه صلى الله عليه و آله:إنَّ خِيارَ عِبادِ اللّهِ الَّذينَ يُراعونَ الشَّمسَ وَالقَمَرَ وَالنُّجومَ وَالأَظِلَّةَ لِذِكرِ اللّهِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:همانا بهترينِ بندگان خدا، كسانى هستند كه براى ذكر خدا، پيوسته مراقب خورشيد و ماه و ستارگان و سايه ها [كه وقت هاى عبادت اند،] هستند.
۱.المستدرك على الصحيحين: ج 1 ص 115 ح 163 عن ابن أبي أوفى.
عنه صلى الله عليه و آله:خَيرُكُم مَن تَعَلَّمَ القُرآنَ وعَلَّمَهُ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسانى هستند كه قرآن بياموزند و آن را بياموزانند.
۱.صحيح البخاري: ج 4 ص 1919 ح 4739 عن عثمان؛ الأمالي للطوسي: ص 357 ح 739 عن النعمان بن سعد عن الإمام عليّ عليه السلام عنه صلى الله عليه و آله وح 740 عن سعد وفيهما «خياركم» بدل «خيركم»، بحار الأنوار: ج 92 ص 186 ح 2.
عنه صلى الله عليه و آله:خِيارُكُم مَن قَرَأَ القُرآنَ وأقرَأَهُ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسانى هستند كه قرآن بخوانند و ديگران را قرآن خوان كنند.
۱.كنز العمّال: ج 1 ص 515 ح 2297 نقلاً عن ابن الضريس وابن مردويه عن ابن مسعود.
عنه صلى الله عليه و آله:خِيارُكُم فِي الجاهِلِيَّةِ خِيارُكُم فِي الإِسلامِ إذا فَقِهوا. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترين هاى شما در جاهليّت، آن گاه كه دين شناس شوند، بهترينِ شما در دوره اسلام اند.
۱.صحيح البخاري: ج 3 ص 1235 ح 3194 وج 4 ص 1729 ح 4412 كلاهما عن أبي هريرة.
عنه صلى الله عليه و آله:خِيارُكُم أحاسِنُكُم أخلاقا إذا فَقِهوا. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترين هاى شما، خوش اخلاق ترين هاى شمايند، آن گاه كه دين شناس باشند.
۱.مسند ابن حنبل: ج 3 ص 496 ح 10029 وص 502 ح 10072 وص 527 ح 10244 كلّها عن أبي هريرة.
عنه صلى الله عليه و آله:إنَّ خِيارَكُم أحاسِنُكُم أخلاقا. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:همانا بهترين هاى شما، خوش اخلاق ترين هاى شمايند.
۱.صحيح البخاري: ج 5 ص 2245 ح 5688 عن عبد اللّه بن عمرو؛ مكارم الأخلاق: ج 1 ص 62 ح 55 عن الإمام عليّ عليه السلام عنه صلى الله عليه و آله، بحار الأنوار: ج 16 ص 237.
مسند ابن حنبل عن أبي هريرة:قالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: اُنَبِّئُكُم بِخِيارِكُم؟
قالوا: بَلى يا رَسولَ اللّهِ.
قالَ: خِيارُكُم أطوَلُكُم أعمارا وأحسَنُكُم أخلاقا. ۱
مسند ابن حنبلـ به نقل از ابو هريره ـ: پيامبر خدا فرمود: «آيا شما را به بهترين هايتان آگاه سازم؟».
گفتند: آرى، اى پيامبر خدا!
فرمود: «بهترينِ شما، آنانى هستند كه عُمرهاشان درازتر و اخلاقشان نيكوتر باشد».
۱.مسند ابن حنبل: ج 3 ص 368 ح 9246 وص 20 ح 7216 و فيه «أعمالاً» بدل «أخلاقا».
الإمام الصادق عليه السلام:قالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: ألا اُنَبِّئُكُم بِخِيارِكُم؟
قالوا: بَلى يا رَسولَ اللّهِ.
قالَ: أحسَنُكُم أخلاقا، المُوَطَّؤونَ أكنافا، الَّذينَ يَألَفونَ ويُؤلَفونَ. ۱
امام صادق عليه السلام:پيامبر خدا فرمود: «آيا شما را به بهترين هايتان آگاه سازم؟».
گفتند: آرى، اى پيامبر خدا!
فرمود: «آنانى كه خوش اخلاق تر و متواضع تر باشند؛ آنانى كه با مردم الفت مى گيرند و ديگران هم با آنان الفت دارند».
۱.الزهد للحسين بن سعيد: ص 30 ح 75 عن حبيب الخثعمي عن الإمام الصادق عليه السلام، بحار الأنوار: ج 71 ص 380 ح 14؛ المعجم الأوسط: ج 4 ص 356 ح 4422 عن أبي سعيد الخدري نحوه.
سنن ابن ماجة عن أسماء بنت يزيد:قالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: ألا اُنَبِّئُكُم بِخِيارِكُم؟ قالوا: بَلى يا رَسولَ اللّهِ، قالَ: خِيارُكُمُ الَّذينَ إذا رُؤوا ذُكِرَ اللّهُ عز و جل. ۱
سنن ابن ماجةـ به نقل از اسماء بنت يزيد ـ: پيامبر خدا فرمود: «آيا شما را به بهترين هايتان آگاه سازم؟».
گفتند: آرى، اى پيامبر خدا!
فرمود: «بهترين هاى شما، آنانى هستند كه ديدن آنان، خداوند عز و جل را به ياد آورد».
۱.سنن ابن ماجة: ج 2 ص 1379 ح 4119.
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:خَيرُكُم مَن لَم يَترُك آخِرَتَهُ لِدُنياهُ، ولا دُنياهُ لِاخِرَتِهِ، ولَم يَكُن كَلّاً عَلَى النّاسِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسى است كه نه آخرتش را به خاطر دنيايش رها كند و نه دنيايش را به خاطر آخرتش، و سربار ديگران نباشد.
۱.تاريخ بغداد: ج 4 ص 221 الرقم 1918؛ نثر الدرّ: ج 1 ص 186 نحوه.
عنه صلى الله عليه و آله:خَيرُكُم خَيرُكُم لِأَهلي مِن بَعدي. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسى است كه پس از من، نسبت به اهل بيتم نيكوتر باشد.
۱.المستدرك على الصحيحين: ج 3 ص 352 ح 5359؛ بشارة المصطفى: ص 39 كلاهما عن أبي هريرة، بحار الأنوار: ج 23 ص 104 ح 1.
صحيح البخاري عن أبي هريرة:إنَّ رَجُلاً أتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه و آله يَتَقاضاهُ فَأَغلَظَ، فَهَمَّ بِهِ أصحابُهُ، فَقالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: دَعوهُ؛ فَإِنَّ لِصاحِبِ الحَقِّ مَقالاً. ثُمَّ قالَ: أعطوهُ سِنّا مِثلَ سِنِّهِ.
قالوا: يا رَسولَ اللّهِ، لا نَجِدُ إلّا أمثَلَ مِن سِنِّهِ.
فَقالَ: أعطوهُ، فَإِنَّ مِن خَيرِكُم أحسَنَكُم قَضاءً. ۱
صحيح البخارىـ به نقل از ابو هريره ـ: مردى نزد پيامبر صلى الله عليه و آله آمد كه از ايشان [حيوانى طلب داشت و] طلب خود را مى خواست؛ ولى با خشونت سخن گفت. اصحاب پيامبر صلى الله عليه و آله خواستند او را تنبيه كنند كه پيامبر خدا فرمود: «رهايش كنيد؛ همانا صاحب حق را سخنى است». سپس فرمود: «به او همتاى طلبش را بدهيد».
گفتند: اى پيامبر خدا! چيزى نداريم، مگر بهتر از [حيوانِ]هم سنّ مال او.
فرمود: «بدهيد. از بهترينِ شما، كسى است كه حقّ ديگرى را بهتر ادا كند».
۱.صحيح البخاري: ج 2 ص 809 ح 2183 و 8182 وفيه «خياركم» بدل «من خيركم».
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:خَيرُكُمُ المُدافِعُ عَن عَشيرَتِهِ، ما لَم يَأثَم. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسى است كه تا وقتى كه گناهكار نگردد، از فاميل (دودمان) خويش دفاع كند.
۱.سنن أبي داوود: ج 4 ص 332 ح 5120 عن سراقة بن مالك بن جعشم المدلجي.
عنه صلى الله عليه و آله:خَيرُكُم خَيرُكُم لِأَهلِهِ، وأنَا خَيرُكُم لِأَهلي. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، بهترينتان براى خانواده اش است و من، بهترينِ شما نسبت به خانواده ام هستم.
۱.كتاب من لا يحضره الفقيه: ج 3 ص 555 ح 4908، بحار الأنوار: ج 79 ص 268 ح 5؛ سنن الترمذي: ج 5 ص 709 ح 3895 عن عائشة.
عنه صلى الله عليه و آله:خَيرُكُم خَيرُكُم لِنِسائِهِ ولِبَناتِهِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسى است كه بهترينتان نسبت به زنان و دخترانش باشد.
۱.شُعَب الإيمان: ج 6 ص 415 ح 8720 عن أبي هريرة.
عنه صلى الله عليه و آله:خِيارُكُم خِيارُكُم لِنِسائِهِم. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسى است كه نسبت به زنانتان، بهترين باشد.
۱.سنن ابن ماجة: ج 1 ص 636 ح 1978؛ الأمالي للطوسي: ص 392 ح 864 كلاهما عن أبي هريرة، بحار الأنوار: ج 103 ص 226 ح 15.
الإمام الباقر عليه السلام:سُئِلَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله عَن خِيارِ العِبادِ، فَقالَ: الَّذينَ إذا أحسَنُوا استَبشَروا، وإذا أساؤُوا استَغفَروا، وإذا اُعطوا شَكَروا، وإذَا ابتُلوا صَبَروا، وإذا غَضِبوا غَفَروا. ۱
امام باقر عليه السلام:از پيامبر خدا درباره بهترين بندگان پرسيدند. فرمود: «آنانى كه چون نيكى كنند، خوش حال شوند و چون بدى كنند، آمرزش خواهند و چون عطا يابند، سپاس گويند و چون مبتلا شوند، صبر كنند و چون خشمگين شوند، درگذرند».
۱.الكافي: ج 2 ص 240 ح 31، بحار الأنوار: ج 69 ص 395 ح 77.
الأمالي للطوسي عن ابن عبّاس:قيلَ: يا رَسولَ اللّهِ، أيُّ الجُلَساءِ خَيرٌ؟ قالَ: مَن ذَكَّرَكُم بِاللّهِ رُؤيَتُهُ، وزادَكُم في عِلمِكُم مَنطِقُهُ، وذَكَّرَكُم بِالآخِرَةِ عَمَلُهُ. ۱
الأمالى، طوسىـ به نقل از ابن عبّاس ـ: گفته شد: اى پيامبر خدا! كدام همنشينان بهترند؟
فرمود: «آنانى كه ديدنشان شما را به ياد خدا اندازد، گفتارشان دانش شما را بيفزايد، و كارشان شما را به ياد آخرت اندازد».
۱.الأمالي للطوسي: ص 157 ح 262؛ نوادر الاُصول: ج 1 ص 303 عن عبد اللّه بن عمرو نحوه.
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:خَيرُكُم مَن رَضِيَ بِالفَقرِ.
خَيرُكُم مَنِ انفَرَدَ عَنِ النّاسِ وأحرَزَ وَرَعَهُ ودينَهُ.
خَيرُكُم مَن أعانَهُ اللّهُ عَلى نَفسِهِ فَمَلَكَها.
خَيرُكُم مَن عَرَفَ سُرعَةَ رِحلَتِهِ فَتَزَوَّدَ لَها.
خَيرُكُم مَن ذَكَّرَكُم بِاللّهِ رُؤيَتُهُ.
خَيرُكُم مَن دَعاكُم إلى فِعلِ الخَيرِ.
خَيرُكُمُ المُبَرَّأُ مِنَ العُيوبِ.
خَيرُكُمُ المُتَنَزِّهونَ عَنِ المَعاصي وَالذُّنوبِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسى است كه به تنگ دستى، راضى باشد.
بهترينِ شما، كسى است كه از مردم، گوشه بگيرد و پارسايى و دين خود را نگه دارد.
بهترينِ شما، كسى است كه خداوند، او را بر نفس خويش يارى دهد، پس مالك نفس خويش گردد.
بهترينِ شما، كسى است كه سرعت كوچ خويش را بشناسد و براى آن، توشه برگيرد.
بهترينِ شما، كسى است كه ديدنش، خدا را به ياد شما آورد.
بهترينِ شما، كسى است كه شما را به كار نيك فرا خواند.
بهترينِ شما، آن است كه از عيب ها پيراسته باشد.
بهترينِ شما، وارستگان از گناهان و عيب هايند.
۱.تنبيه الخواطر: ج 2 ص 122.
عنه صلى الله عليه و آله:خَيرُكُم مَن أطعَمَ الطَّعامَ، وأفشَى السَّلامَ، وصَلّى وَالنّاسُ نِيامٌ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسى است كه [به ديگران] طعام بدهد و سلام را آشكارا بگويد و آن گاه كه مردم در خواب اند، به نماز برخيزد.
۱.الكافي: ج 4 ص 50 ح 3 عن عبد اللّه بن القاسم الجعفري عن الإمام الصادق عليه السلام، بحار الأنوار: ج 74 ص 360 ح 4.
عنه صلى الله عليه و آله:خِيارُكُم مَن أطعَمَ الطَّعامَ ورَدَّ السَّلامَ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسى است كه [به ديگران] طعام بدهد و سلام را پاسخ بگويد.
۱.مسند ابن حنبل: ج 9 ص 241 ح 23981 عن صهيب.
الإمام الباقر عليه السلام:قالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه و آله: إنَّ خِيارَكُم اُولُو النُّهى.
قيلَ: يا رَسولَ اللّهِ، ومَن اُولُو النُّهى؟
قالَ: هُم اُولُو الأَخلاقِ الحَسَنَةِ وَالأَحلامِ الرَّزينَةِ وصِلَةِ الأَرحامِ، وَالبَرَرَةُ بِالاُمَّهاتِ وَالآباءِ، وَالمُتَعاهِدينَ لِلفُقَراءِ وَالجيرانِ وَاليَتامى، ويُطعِمونَ الطَّعامَ، ويُفشونَ السَّلامَ فِي العالَمِ، ويُصَلّونَ وَالنّاسُ نِيامٌ غافِلونَ. ۱
امام باقر عليه السلام:پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: «بهترين هاى شما، صاحبانِ خِرَدند».
گفتند: اى پيامبر خدا! صاحبان خرد، كيان اند؟
فرمود: «صاحبان اخلاق نيك و افكار سنجيده، به جاآورندگانِ صله ارحام، نيكى كنندگان به مادران و پدران، و رسيدگى كنندگان به تهى دستان و همسايگان و يتيمان، و آنان كه [به ديگران]طعام مى دهند و به همه سلام مى كنند و آن گاه كه مردم خواب و غافل اند، نماز مى خوانند».
۱.الكافي: ج 2 ص 240 ح 32، بحار الأنوار: ج 69 ص 305 ح 27.
الكافي عن جابر بن عبد اللّه:قالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: ألا اُخبِرُكُم بِخَيرِ رِجالِكُم؟
قُلنا: بَلى يا رَسولَ اللّهِ.
قالَ: إنَّ مِن خَيرِ رِجالِكُمُ التَّقِيَّ النَّقِيَّ، السَّمحَ الكَفَّينِ، النَّقِيَّ الطَّرَفَينِ، البَرَّ بِوالِدَيهِ، ولا يُلجِئُ عِيالَهُ إلى غَيرِهِ. ۱
الكافىـ به نقل از جابر بن عبد اللّه ـ: پيامبر خدا فرمود: «آيا شما را به بهترين مردانتان خبر دهم؟».
گفتيم: آرى، اى پيامبر خدا!
فرمود: «از بهترين مردان شما، كسى است كه پرهيزگار و پاك باشد، دستانى بخشنده و دامنى پاك داشته باشد و به پدر و مادر خود، نيكوكار باشد و خانواده خود را به ديگران وا نگذارد».
۱.الكافي: ج 2 ص 57 ح 7، بحار الأنوار: ج 70 ص 375 ح 20.
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:خَيرُكُم أزهَدُكُم فِي الدُّنيا، وأرغَبُكُم فِي الآخِرَةِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، كسى است كه در دنيا پارساتر و به آخرت، دل بسته تر باشد.
۱.كنز العمّال: ج 3 ص 192 ح 6116 عن الحسن مرسلاً.
عنه صلى الله عليه و آله:خِيارُكُم كُلُّ مُفتَنٍ تَوّابٍ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بهترينِ شما، هر به فتنه افتاده (گناهكار) ۲ بسيار توبه كننده است.
مسند ابن حنبل عن أبي هريرة:إنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه و آله وَقَفَ عَلى ناسٍ جُلوسٍ، فَقالَ: ألا أُخبِرُكُم بِخَيرِكُم مِن شَرِّكُم؟
فَسَكَتَ القَومُ، فَأَعادَها ثَلاثَ مَرّاتٍ. فَقالَ رَجُلٌ مِنَ القَومِ: بَلى يا رَسولَ اللّهِ.
قالَ: خَيرُكُم مَن يُرجى خَيرُهُ ويُؤمَنُ شَرُّهُ، وشَرُّكُم مَن لا يُرجى خَيرُهُ ولا يُؤمَنُ شَرُّهُ. ۱
مسند ابن حنبلـ به نقل از ابو هريره ـ: پيامبر خدا بالاى سر گروهى كه نشسته بودند، ايستاد و فرمود: «آيا شما را خبر بدهم كه بهترينِ شما و بدترينِ شما كيان اند؟».
آن گروه، ساكت ماندند. پيامبر صلى الله عليه و آله سخن خويش را سه بار تكرار كرد. پس مردى از آن گروه گفت: آرى، اى پيامبر خدا!
فرمود: «بهترينِ شما، كسى است كه [ديگران] به خير او اميدوار و از شرّ او ايمن باشند و بدترينِ شما، كسى است كه به خير او اميدى نباشد و از شرّ او آسودگى نباشد».
۱.مسند ابن حنبل: ج 3 ص 298 ح 8820 وص 319 ح 8929.