يتيم بودن

امام باقر يا امام صادق عليهماالسلامـ درباره آيه «آيا تو را يتيم نيافت و پناه داد؟» ـ: «يتيم»، به معناى كسى است كه مانند ندارد. به همين دليل، دُردانه را «يتيمه» مى گويند؛ چون نظير ندارد.

امام باقر و امام صادق عليهماالسلامـ درباره آيه «آيا تو را يتيم نيافت و پناه داد؟» ـ: يعنى مردم را به سوى تو كشاند (آنان را متوجّه ارزش تو كرد).

امام رضا عليه السلام:خداوند عز و جل به پيامبرش محمّد صلى الله عليه و آله فرمود: «آيا تو را يتيم نيافت و پناه داد؟» . مى فرمايد: مگر نه اين كه تو را دُردانه يافت و مردم را به سوى تو كشاند.

مجمع البيان:زمانى كه پيامبر خدا در شكم مادرش بود و يا اندك زمانى پس از ولادت او، پدر بزرگوارش درگذشت و دو ساله بود كه مادرش از دنيا رفت و در هشت سالگى، جدّ خود را از دست داد.

علل الشرائعـ به نقل از ابن عبّاس، در پاسخ به سؤال از آيه «آيا تو را يتيم نيافت و پناه داد؟» ـ: در حقيقت، پيامبر خدا از آن رو «يتيم» ناميده شد كه در پهنه زمين، هيچ كس، از اوّلين و آخرين، نظير او نبود. لذا خداوند عز و جل با برشمردن نعمت هاى خود، بر او منّت نهاده، مى فرمايد: «مگر نه اين كه تو را يتيم يافت» ؛ يعنى يگانه و بى مانند، «پس، پناه داد؟» ؛ يعنى مردم را به سوى تو كشانيد و فضيلت و ارزش تو را به ايشان شناساند و آنها تو را شناختند.