حدیث دربارهكسانى كه از آتش خارج مى شوند
رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: إذا خَلَّصَ اللّهُ المُؤمِنينَ مِنَ النّارِ وأمِنوا، فَما مُجادَلَةُ أحَدِكُم لِصاحِبِهِ فِي الحَقِّ يَكونُ لَهُ فِي الدُّنيا أشَدَّ مُجادَلَةً مِنَ المُؤمِنينَ لِرَبِّهِم في إخوانِهِمُ الَّذينَ اُدخِلُوا النّارَ. قالَ: يَقولونَ: رَبَّنا! إخوانُنا كانوا يُصَلّونَ مَعَنا، ويَصومونَ مَعَنا، ويَحِجّونَ مَعَنا، فَأَدخَلتَهُمُ النّارَ؟! فَيَقولُ: اِذهَبوا فَأَخرِجوا مَن عَرَفتُم مِنهُم.
فَيَأتونَهُم فَيَعرِفونَهُم بِصُوَرِهِم، لا تَأكُلُ النّارُ صُوَرَهُم، فَمِنهُم مَن أخَذَتهُ النّارُ إلى أنصافِ ساقَيهِ، ومِنهُم مَن أخَذَتهُ إلى كَعبَيهِ، فَيُخرِجونَهُم. فَيَقولونَ: رَبَّنا! أخرَجنا مَن قَد أمَرتَنا.
ثُمَّ يَقولُ: أخرِجوا مَن كانَ في قَلبِهِ وَزنُ دينارٍ مِنَ الإيمانِ، ثُمَّ مَن كانَ في قَلبِهِ وَزنُ نِصفِ دينارٍ، ثُمَّ مَن كانَ في قَلبِهِ مِثقالُ حَبَّةٍ مِن خَردَلٍ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: آن گاه كه خداوند، مؤمنان را از آتش برهانَد و ايمن شوند، در باره برادرانشان كه به آتش رفتهاند، چنان سخت با پروردگارشان مجادله مىكنند كه هيچ يك از شما در دنيا با برادرش در باره حقّ خود، چنان مجادله نمىكند. آنها مىگويند: پروردگارا! برادران ما، پا به پاى ما نماز مىخواندند و روزه مىگرفتند و حج مىگزاردند، و تو آنها را به آتش در آوردهاى؟! خداوند مىفرمايد: «برويد و هر يك از آنها را كه مىشناسيد، بيرون آوريد».
آنان مىروند و برادرانشان را از چهرههايشان مىشناسند؛ چون آتش، چهرههاى آنها را نمىخورد. آتش، برخىشان را [فقط] تا نيمههاى ساق پايشان گرفته است، و برخىشان را تا برآمدگىِ پاهايشان. آنها را بيرون مىآورند و مىگويند: پروردگارا! كسانى را كه دستور دادى، بيرون آورديم.
خدا مىفرمايد: «كسانى را هم كه در دلشان به وزن دينارى ايمان بوده است، بيرون بياوريد. سپس كسانى را كه در دلشان به وزن نيم دينار [ايمان] بوده، و بعد كسانى را كه در دلشان به وزن يك دانه خردل [ايمان] بوده است [نيز بيرون بياوريد]».
۱.. سنن ابن ماجة: ج 1 ص 23 ح 60، سنن النسائي: ج 8 ص 112 وليس فيه «إذا خلّص اللّه المؤمنين من النار وأمنوا» و «لا تأكل النار صورهم»، مسند ابن حنبل: ج 4 ص 187 ح 11898 كلّها عن أبي سعيد الخدريّ.