فیلترها
حکمت‌نامه پیامبر اعظم(ص) ج ۱۴
۹۳۱ حدیث
رسول اللّهِ صلى الله عليه و آله:مَن أكَلَ الحَلالَ، قامَ عَلى رَأسِهِ مَلَكٌ يَستَغفِرُ لَهُ حَتّى يَفرُغَ مِن أكلِهِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كه غذاى حلال بخورَد، فرشته اى بالاى سرش مى ايستد و تا آن گاه كه از خوردنْ فراغت يابد، براى او طلب آمرزش مى كند.
۱.مكارم الأخلاق: ج 1 ص 320 ح 1028، بحار الأنوار: ج 66 ص 314 ح 6.
عنه صلى الله عليه و آله:مَن أكَلَ الحَلالَ أربَعينَ يَوما، نَوَّرَ اللّهُ قَلبَهُ وأجرى يَنابيعَ الحِكمَةِ مِن قَلبِهِ عَلى لِسانِهِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس چهل روز، [غذاى] حلال بخورَد، خداوند دلش را نورانى مى گرداند و چشمه هاى حكمت را از دل او بر زبانش جارى مى سازد.
۱.المغني عن حمل الأسفار: ج 1 ص 435 ح 1652؛ عدّة الداعي: ص 140 وليس فيه ذيله، بحار الأنوار: ج 103 ص 16 ح 71.
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كه غذاى پاك بخورَد و طبق سنّت عمل كند و مردم از شرّ او در امان باشند، به بهشت مى رود.
عنه صلى الله عليه و آله:اُمِرَتِ الرُّسُلُ ألّا تَأكُلَ إلّا طَيِّبا، ولا تَعمَلَ إلّا صالِحا. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:پيامبران مأمور بودند كه جز حلال نخورند و جز كار نيك نكنند.
۱.المستدرك على الصحيحين: ج 4 ص 140 ح 7159 عن اُمّ عبداللّه اُخت شدّاد بن أوس.
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:مؤمن، مانند زنبور عسل ۳ است؛ جز پاك و پاكيزه نمى خورد و جز پاك توليد نمى كند.
۱.المشهور في الرواية بالخاء المعجمة، وهي واحدة النخيل، وروي بالحاء المهملة؛ يريد نَحلة العسل. ووجه المشابهة بينهما: حِذق النحل وفطنته، وقلّة أذاه وحقارته ومنفعته، وقنوعه، وسعيه في الليل، وتنزّهه عن الأقذار، وطيب أكله، وأنّه لا يأكل من كسب غيره، ونُحوله وطاعته لأميره. (النهاية: ج 5 ص 29 «نحل»).
۲.شُعب الإيمان: ج 5 ص 58 ح 5765 عن عبداللّه بن عمرو بن العاص.
۳.. اين كلمه در اصل عربى حديث در مصدر ما با «حاء» [يعنى «نحلة» (زنبور عسل)] آمده است، گرچه ابن اثير در النهاية مى گويد: مشهور در روايت، با «خاء» [يعنى «نخله» (درخت خرما)] است كه واحد «نخيل» است، و با «حاء» نيز [به صورت «نحله»] روايت شده كه به معناى زنبور عسل است. وجه مشابهت ميان مؤمن و زنبور عسل، عبارت است از: هوشمندى و زيركى، و بى آزارى و كوچكى، سودمندى و قناعت، تلاش شبانه روزى، تميزى و به دور بودن از آلودگى، پاكيزگىِ خوراك، نخوردن از دستْ رنج ديگران، سخاوت و فرمان بردارى از ملكه.
عنه صلى الله عليه و آله:إنَّ مَثَلَ المُؤمِنِ لَكَمَثَلِ النَّخلةِ؛ أكَلَت طَيِّبا، ووَضَعَت طَيِّبا. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:مؤمن، مانند درخت خرماست كه پاك مى خورد و پاك توليد مى كند.
۱.مسند ابن حنبل: ج 2 ص 639 ح 6889 عن عبداللّه بن عمرو.
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:وَالَّذي نَفسي بِيَدِهِ، لَأَن يَأخُذَ أحَدُكُم. تُرابا فَيَجعَلَهُ فِي فيهِ، خَيرٌ لَهُ مِن أن يَجعَلَ فِي فيهِ ما حَرَّمَ اللّهُ عَلَيهِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:سوگند به آن كه جانم در دست اوست، اگر يكى از شما. مُشتى خاك بردارد و در دهان خويش نهد، بهتر از آن است كه آنچه را خداوند حرام كرده است، در دهانش نهد.
۱.مسند ابن حنبل: ج 3 ص 68 ح 7493 عن أبي هريرة.
عنه صلى الله عليه و آله:إذا وَقَعَتِ اللُّقمَةُ مِن حَرامٍ فِي جَوفِ العَبدِ لَعَنَهُ كُلُّ مَلَكٍ فِي السَّماواتِ وَالأَرضِ، وما دامَتِ اللُّقمَةُ فِي جَوفِهِ لا يَنظُرُ اللّهُ إلَيهِ.
ومَن أكَلَ اللُّقمَةَ مِنَ الحَرامِ فَقَد باءَ بِغَضَبٍ مِنَ اللّهِ ۱، فَإِن تابَ تابَ اللّهُ عَلَيهِ، وإن ماتَ فَالنّارُ أولى بِهِ. ۲
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر گاه لقمه حرام در شكم بنده جاى گيرد، هر فرشته اى كه در آسمان ها و زمين است، او را لعنت مى كند و تا زمانى كه آن لقمه در شكم اوست، خداوند بدو نمى نگرد. و هر كس لقمه حرام بخورد، گرفتار خشم خدا مى شود. اگر توبه كرد، خداوند عز و جل توبه اش را مى پذيرد و اگر [بى توبه]مُرد، آتش، سزاوارتر به اوست.
عنه صلى الله عليه و آله:إنَّ اللّهَ حَرَّمَ الجَنَّةَ أن يَدخُلَها جَسَدٌ غُذِّيَ بِحَرامٍ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:خداوند، وارد شدن به بهشت را بر جسمى كه با حرام تغذيه شده، حرام (ممنوع) كرده است.
۱.تنبيه الخواطر: ج 1 ص 61؛ المعجم الأوسط: ج 6 ص 113 ح 5961 عن أبي بكر نحوه.
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كه از شرّ زبان و شكم و شهوتش محفوظ بماند، از همه بدى ها محفوظ مانده است.
عنه صلى الله عليه و آله:مَن وُقِيَ شَرَّ لَقلَقِهِ وقَبقَبِهِ وذَبذَبِهِ، ضَمِنتُ لَهُ الجَنَّةَ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كه از شرّ زبان و شكم و شهوتش مصون بماند، من بهشت را برايش ضمانت مى كنم.
۱.شرح ابن ميثم على المئة كلمة: ص 147، بحار الأنوار: ج 66 ص 315 ح 7؛ الفردوس: ج 3 ص 632 ح 5978 عن أنس وفيه «وجب» بدل «ضمنت».
حلية الأولياء عن ابن مسعود:قالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: مَن ضَبَطَ هذا ـ وأشارَ إلى لِسانِهِ ـ وهذا ـ وأشارَ إلى بَطنِهِ ـ ضَمِنتُ لَهُ الجَنَّةَ. ۱
حلية الأولياء ـ به نقل از ابن مسعود ـ:پيامبر خدا، به زبان و شكمش اشاره كرد و فرمود: «هر كس اين را و اين را كنترل كند، بهشت را برايش ضمانت مى كنم».
۱.حلية الأولياء: ج 9 ص 325.
عدّة الداعي عن رسول اللّه صلى الله عليه و آله:العِبادَةُ مَعَ أكلِ الحَرامِ كَالبِناءِ عَلَى الرَّملِ. وقيلَ: عَلَى الماءِ. ۱
عدّة الداعى ـ به نقل از پيامبر خدا ـ:عبادت كردن با حرامخوارى، چون ساختن بنا بر روى ماسه (و به نقلى: بر آب) است.
۱.عدّة الداعي: ص 141، بحار الأنوار: ج 103 ص 16 ح 73.
صحيح مسلم عن أبي هريرة:قال رسول اللّه صلى الله عليه و آله: أيُّهَا النّاسُ! إنَّ اللّهَ طَيِّبٌ لا يَقبَلُ إلّا طَيِّبا، وإنَّ اللّهَ أمَرَ المُؤمِنينَ بِما أمَرَ بِهِ المُرسَلينَ، فَقالَ: «يَـأَيُّهَا الرُّسُلُ كُلُواْ مِنَ الطَّيِّبَـتِ وَ اعْمَلُواْ صَــلِحًا إِنِّى بِمَا تَعْمَلُونَ عَلِيمٌ» ۱، وقالَ: «يَـأَيُّهَا الَّذِينَ ءَامَنُواْ كُلُواْ مِن طَيِّبَـتِ مَا رَزَقْنَـكُمْ» . ۲
ثُمَّ ذَكَرَ: الرَّجُلُ يُطيلُ السَّفَرَ، أشعَثَ أغبَرَ يَمُدُّ يَدَيهِ إلَى السَّماءِ: يا رَبِّ يا رَبِّ، ومَطعَمُهُ حَرامٌ، ومَشرَبُهُ حَرامٌ، ومَلبَسُهُ حَرامٌ، وغُذِيَ بِالحَرامِ؛ فَأَنّى يُستَجابُ لِذلِكَ؟ ۳
صحيح مسلم ـ به نقل از ابو هُرَيره ـ:پيامبر خدا فرمود: «اى مردم! خداوند پاك است و جز پاك را نمى پذيرد. خداوند، مؤمنان را به همان چيزى فرمان داد كه پيامبران را بِدان فرمان داده است. مى فرمايد: «اى فرستادگان! از پاكيزه ها بخوريد و كار نيك كنيد كه من به كارى كه مى كنيد، دانايم» و مى فرمايد: «اى كسانى كه ايمان آورده ايد! از پاكيزه هايى كه به شما روزى كرده ايم، بخوريد» ».
ايشان سپس فرمود: «سفرى دور و دراز مى كند و ژوليده و غبار گرفته است كسى كه دست به سوى آسمان بردارد و «خدايا! خدايا!» بگويد، در حالى كه خوراك و آشاميدنى و پوشاكش حرام است و با صبحانه حرام، تغذيه مى شود. كِى دعاى چنين كسى مستجاب مى شود؟».
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:سوگند به آن كه جان محمّد در دست اوست، هر آينه، بنده لقمه حرام به شكم خود مى فرستد و تا چهل روز، هيچ عملى از او پذيرفته نمى شود. هر بنده اى كه گوشتش از حرام و رِبا برويد، آتش به او سزاوارتر است.
الإمام الباقر عن آبائه عليهم السلام:إنَّ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله كانَ يَأتي أهلَ الصُّفَّةِ، وكانوا ضِيفانَ ۱ رَسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله؛ كانوا هاجَروا مِن أهاليهِم وأموالِهِم إلَى المَدينَةِ، فَأَسكَنَهُم رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله صُفَّةَ ۲ المَسجِدِ، وهُم أربَعُمِئَةِ رَجُلٍ، كانَ يُسَلِّمُ عَلَيهِم بِالغَداةِ وَالعَشِيِّ، فَأَتاهمُ ذاتَ يَومٍ فَمِنهُم مَن يَخصِفُ نَعلَهُ، ومِنهُم مَن يَرقَعُ ثَوبَهُ، ومِنهُم مَن يَتَفَلّى، وكانَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله يَرزُقُهُم مُدّا مُدّا مِن تَمرٍ فِي كُلِّ يَومٍ.
فَقامَ رَجُلٌ مِنهُم فَقالَ: يا رَسولَ اللّهِ، التَّمرُ الَّذي تَرزُقُنا قَد أحرَقَ بُطونَنا!
فَقالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: أما إنّي لَوِ
امام باقر ـ به نقل از پدرانش عليهم السلامـ: اهل صُفّه ميهمان پيامبر خدا بودند. آنان، خانواده و اموال خود را ترك گفته، به مدينه هجرت كرده بودند. پيامبر خدا، اين افراد را ـ كه شمارشان به چهارصد مرد مى رسيد ـ در صُفّه ۷ مسجد، اسكان داد و هر صبح و شام، به آنان سر مى زد و سلام و احوالپرسى مى كرد. روزى، نزد ايشان رفت. ديد يكى كفش خود را مى دوزد، ديگرى جامه اش را وصله مى زند، و سومى مشغول شپش زدايى از خود است. پيامبر خدا، روزى ده سير خرما به آنها مى داد.
مردى از ميانشان برخاست و گفت: اى پيامبر خدا! از بس كه خرما به ما دادى، معده هايمان سوخت!
پيامبر خدا فرمود: «اگر مى توانستم دنيا را خوراك شما كنم، البتّه اين كار را مى كردم؛ امّا كسانى از شما كه بعد از من زنده بمانند، در چاشت و شامشان، با
۱.الضَّيف للواحد، وقد يُجمع على: أضياف وضُيوف وضِيفان (القاموس المحيط: ج 3 ص 166 «ضيف»).
۲.الصُّفّة: الظُّلّة (لسان العرب: ج 9 ص 195 «صفف»).
۳.الجَفنة: خُصّت بوعاء الأطعمة، وجمعها جِفان (مفردات ألفاظ القرآن: ص 197 «جفن»).
۴.كذا فِي المصدر، وفِي بحار الأنوار: «خميصة»، والظاهر أنّه الصواب. والخميصة: هي ثوبُ خِزٍّ أو صوفٍ مُعلَم، وقيل: لا تُسمّي خميصة إلّا أن تكون سوداء مُعلَمة (النهاية: ج 2 ص 80 «خمص»).
۵.التَّنجيد: التَّزيين (النهاية: ج 5 ص 19 «نجد»).
۶.النوادر للراوندي: ص 152 ح 223 عن الإمام الصادق عليه السلام، بحار الأنوار: ج 22 ص 310 ح 12.
۷.. جايى بلند و سايه دار در مسجد النبى صلى الله عليه و آله كه بينوايان در آن جا پناه گرفته بودند.
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:آنِيَةُ الذَّهَبِ وَالفِضَّةِ مَتاعُ الَّذينَ لا يوقِنونَ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:ظرف هاى طلا و نقره، كالاى كسانى است كه يقين ندارند.
۱.كتاب من لا يحضره الفقيه: ج 3 ص 353 ح 4239، بحار الأنوار: ج 66 ص 529 ح 12.
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:مَن كانَ يُؤمِنُ بِاللّهِ وَاليَومِ الآخِرِ، فَلا يَأكُلُ عَلى مائِدَةٍ يُشرَبُ عَلَيهَا الخَمرُ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:كسى كه به خدا و روز آخرت ايمان دارد، از سفره اى كه بر سر آن شراب نوشيده مى شود، غذا نمى خورد.
۱.الكافي: ج 6 ص 268 ح 2 عن جرّاح المدائني عن الإمام الصادق عليه السلام، بحار الأنوار: ج 66 ص 500 ح 3.
عنه صلى الله عليه و آله:مَن كانَ يُؤمِنُ بِاللّهِ وَاليَومِ الآخِرِ، فَلا يَقعُدُ عَلى مائِدَةٍ يُشَربُ عَلَيها الخَمرُ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كه به خدا و روز قيامت ايمان دارد، بر سرِ سفره اى كه در آن شراب نوشيده مى شود، نمى نشيند.
۱.مسند ابن حنبل: ج 5 ص 101 ح 14657 عن جابر؛ روضة الواعظين: ص 508.
سنن أبي داوود عن سالم عن أبيه:نَهى رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله عَن مَطعَمَينِ: عَنِ الجُلوسِ عَلى مائِدَةٍ يُشرَبُ عَلَيهَا الخَمرُ، وأن يَأكُلَ الرَّجُلُ وهُوَ مُنبَطِحٌ عَلى بَطنِهِ. ۱
سنن أبى داوود ـ به نقل از سالم، از پدرش ـ:پيامبر خدا از دو غذا خوردن نهى كرد: يكى، از نشستن بر سر سفره اى كه در آن شراب نوشيده مى شود، و ديگر، اين كه كسى به شكم دراز بكشد و غذا بخورد.
۱.سنن أبي داوود: ج 3 ص 349 ح 3774؛ كتاب من لا يحضره الفقيه: ج 4 ص 7 ح 4968 عن الحسين بن زيد عن الإمام الصادق عن آبائه عن الإمام عليّ عليهم السلام وفيه «نهى عن الجلوس على مائدة يُشرب عليها الخمر»، بحار الأنوار: ج 66 ص 499 ح 1.
نمایش ۱ تا ۲۰ از ۹۳۱