حدیث دربارهمعناى «بسم اللّه الرحمن الرحيم»

نهج الذکر ج ۱، ص ۳۳۵، ح ۵۴۲

پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله

معناى «بسم اللّه الرحمن الرحيم»

رسول اللّه صلى الله عليه و آله: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَـنِ الرَّحِيمِ» سُنَّةُ اللّهِ، سَبَقَت رَحمَةُ اللّهِ غَضَبَهُ. ۱

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:«بسم اللّه الرحمن الرحيم»، قانون خداست. رحمت خدا بر غضب او پيشى دارد.

۱.الاختصاص: ص 45، بحار الأنوار: ج 9 ص 338 ح 20.

کلیدواژه‌ها بسمله گفتن بسم الله تفسیر بسم الله الرحمن الرحیم معنای بسم الله الرحمن الرحیم

احادیث دیگر این موضوع

۴

التوحيدـ به نقل از حسن بن على بن فضّال ـ: از امام رضا عليه السلام در باره «بسم اللّه» پرسيدم. فرمود: «وقتى كسى مى گويد: بسم اللّه، يعنى سِمه اى از سِمات خداوند برخود مى نهم و آن، سِمه بندگى است». امام عليه السلام، كلمه «اسم» را برگرفته از ماده «وَسَم» دانسته است كه مصدر آن «سِمَة» است، به معناى نشانه و داغ. گفتم: «سِمه» چيست؟ فرمود: «نشانه».

امام صادق عليه السلام:عبد اللّه بن يحيى بر اميرمؤمنان وارد شد و گفت:. اى امير مؤمنان! تفسير «بسم اللّه الرحمن الرحيم» چيست؟ فرمود: «بنده، هر گاه بخواهد بخواند مقصود، خواندن قرآن است و شايد هم اعمّ از آن باشد. يا كارى انجام دهد و بسم اللّه بگويد، معنايش اين است كه من با اين نام، اين كار را انجام مى دهم. پس، هركارى را كه انجام مى دهد، با بسم اللّه الرحمن الرحيم آغاز كند، در آن كار به او بركت داده مى شود».

معانى الأخبارـ به نقل از صفوان بن يحيى، از كسى كه از امام صادق عليه السلام روايت كرده است ـ: از امام [صادق عليه السلام] در باره «بسم اللّه الرحمن الرحيم» سؤال شد. فرمود: «باء، به معناى بهاى (نورانيّت / زيبايى) خداست، سين به معناى سناى (رفعت) خدا، ميم به معناى مُلك (سلطنت و مالكيت) خدا». گفتم: «اللّه» چه؟ فرمود: «الف به معناى آلاء (نعمت هاى) خدا كه نعمت ولايت ما را به خلقش ارزانى داشته است، لام به اين معناست كه خداوند، خلقش را به ولايت ما ملزم ساخته است». گفتم: «هاء» چه؟ فرمود: «اشاره به هوان (خوارى) كسى كه با محمّد و خاندان محمّد ـ كه درودهاى خدا بر ايشان باد ـ، مخالف است». گفتم: «الرحمن» چه؟ فرمود: «به معناى رحمتش نسبت به همه عالم». گفتم: «الرحيم» چه؟ فرمود: «به معناى رحمتش در خصوص مؤمنان».

الكافىـ به نقل از عبد اللّه بن سنان ـ: از امام صادق عليه السلام در باره تفسير «بسم اللّه الرحمن الرحيم» پرسيدم. فرمود: «باء، [اشاره به] بهاى خداست، سين، به سناى خدا، ميم، به مجد (شكوه و بزرگوارى) خدا». برخى روايت كرده اند [كه فرمود]: «ميم، به مُلك خدا [اشاره دارد] و اللّه، به اين كه او معبود هر چيزى است و رحمان، به مهربانى او با همه خلقش، و رحيم، به مهربانى اش با مؤمنان».