حدیث دربارهمحبوب ترينِ خلق خدا

علل الشرائع عن المفضّل بن عمر:قُلتُ لِأَبي عَبدِ اللّهِ جَعفرِ بنِ مُحَمَّدٍ الصّادِقِ عليهماالسلام: لِمَ صارَ أميرُ المُؤمِنينَ عَلِيُّ بن أبي طالِبٍ قَسيمَ الجَنَّةِ وَالنارِ؟ قالَ: لِأَنَّ حُبَّهُ إيمانٌ، وبُغضَهُ كُفرٌ، وإنَّما خُلِقَتِ الجَنَّةُ لِأَهلِ الإيمانِ، وخُلِقَتِ النّارُ لِأَهلِ الكُفرِ، فَهُوَ عليه السلام قَسيمُ الجَنَّةِ وَالنّارِ لِهذِهِ العِلَّةِ؛ فَالجَنَّةُ لا يَدخُلُها إلّا أهلُ مَحَبَّتِهِ، وَالنّارُ لا يَدخُلُها إلّا أهلُ بُغضِهِ. قالَ المُفَضَّلُ: فَقُلتُ: يَابنَ رَسولِ اللّهِ، فَالأَنبِياءُ وَالأَوصِياءُ عليهم السلام كانوا يُحِبّونَهُ، وأعداؤُهُم كانوا يُبغِضونَهُ؟ قالَ: نَعَم. قُلتُ: فَكَيفَ ذلِكَ؟ قالَ: أما عَلِمتَ أنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه و آله قالَ يَومَ خَيبَرَ: «لَاُعطِيَنَّ الرّايَةَ غَدا رَجُلاً يُحِبُّ اللّهَ ورَسولَهُ، ويُحِبُّهُ اللّهُ ورَسولُهُ، ما يَرجِعُ حَتّى يَفتَحَ اللّهُ عَلَى يَدَيهِ»، فَدَفَعَ الرّايَةَ إلى عَلِيٍّ عليه السلام، فَفَتَحَ اللّهُ تَعالى عَلى يَدَيهِ؟ قُلتُ: بَلى. قال: أما عَلِمتَ أنّ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله لَمّا اُتِيَ بِالطّائِرِ المَشوِيِّ قالَ صلى الله عليه و آله: «اللّهُمَّ ائتِني بِأَحَبِّ خَلقِكَ إلَيكَ وإلَيَّ؛ يَأكُلُ مَعي مِن هذَا الطّائِرِ» وعَنى بِهِ عَلِيّا عليه السلام؟ قُلتُ: بَلى. قالَ: فَهَل يَجوزُ ألّا يُحِبَّ أنبياءُ اللّهِ ورُسُلُهُ وأوصِياؤُهُم عليهم السلام رجُلاً يُحِبُّهُ اللّهُ ورَسولُهُ، ويُحِبُّ اللّهَ ورَسولَهُ؟! فَقُلتُ لَهُ: لا. قالَ: فَهَل يَجوزُ أن يَكونَ المُؤمِنونَ مِن اُمَمِهِم لا يُحِبّونَ حَبيبَ اللّهِ وحَبيبَ رَسولِهِ وأنبِيائِهِ عليهم السلام؟ قُلتُ: لا. قالَ: فَقَد ثَبَتَ أنَّ جَميعَ أنبياءِ اللّهِ ورُسُلِهِ وجَميعَ المُؤمِنينَ كانوا لِعَلِيِّ بنِ أبي طالِبٍ مُحِبّينَ، وثَبَتَ أنَّ أعداءَهُم وَالمُخالِفينَ لَهُم كانوا لَهُم ولِجَميعِ أهلِ مَحَبَّتِهِم مُبغِضينَ. قُلتُ: نَعَم. قالَ: فَلا يَدخُلُ الجَنَّةَ إلّا مَن أحَبَّهُ مِنَ الأَوَّلين وَالآخِرينَ، ولا يَدخُلُ النّارَ إلّا مَن أبغَضَهُ مِنَ الأَوَّلينَ وَالآخِرينَ، فَهُوَ إذَن قَسيمُ الجَنَّةِ وَالنّارِ. ۱
علل الشرائعـ به نقل از مفضّل بن عمر ـ: از ابو عبد اللّه (امام صادق) عليه السلام پرسيدم: به چه علت امير مؤمنان، على بن ابى طالب، تقسيم كننده بهشت و جهنّم شده است؟ فرمود: «براى اين كه دوست داشتن او ايمان، و دشمن داشتن او كفر است و نيز بهشت براى مؤمنان و جهنّم براى كافران، آفريده شده است. به اين علّت، او تقسيم كننده بهشت و جهنّم است. از اين رو، جز دوستداران على، داخل بهشت نمى شوند و جز دشمنان وى، وارد جهنّم نمى گردند». گفتم: اى پسر پيامبر خدا! پس انبيا و اوصيا عليهم السلام على را دوست مى داشتند و دشمنان آنان، وى را دشمن مى داشتند؟ فرمود: «آرى». گفتم: چگونه؟ فرمود: «مگر نمى دانى كه در روز جنگ خبير، پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: فردا پرچم را به دست مردى مى دهم كه خدا و پيامبرش را دوست دارد و خدا و پيامبرش نيز او را دوست دارند. او از جنگ بر نمى گردد، مگر آن كه خدا پيروزى را نصيب وى كند و سپس پرچم را به دست على عليه السلام داد و خداوند، پيروزى را به دست على عليه السلام تحقّق بخشيد؟». گفتم: چرا. [نيز] فرمود: «مگر نمى دانى هنگامى كه مرغ بريان براى پيامبر صلى الله عليه و آله آوردند، فرمود: بار الها! محبوب ترينْ بنده نزد خودت و نزد من را برسان تا با من از اين مرغ بخورد و منظورش على عليه السلام بود؟». گفتم: چرا. فرمود: «آيا رواست كه پيامبران و فرستادگان خدا و اوصياى آنها مردى را دوست نداشته باشند كه خدا و پيامبرش وى را دوست دارند و او نيز خدا و پيامبرش را دوست دارد؟». گفتم: خير. فرمود: «و آيا رواست كه مؤمنان امّت آنان، دوست خدا و دوست پيامبر خدا و انبيايش را دوست نداشته باشند؟». گفتم: خير. فرمود: «بنا بر اين، ثابت شد كه تمامى پيامبران خدا و فرستادگان او و نيز تمامى مؤمنان، على بن ابى طالب را دوست داشته اند و نيز ثابت شد كه دشمنان و مخالفان پيامبران و فرستادگان خدا، آنان و دوستداران آنان را دشمن مى داشته اند». گفتم: آرى. فرمود: «بنا بر اين، از اوّلين و آخرين، جز كسانى كه على را دوست داشته اند، كسى وارد بهشت نمى شود و از اوّلين و آخرين، جز كسانى كه على را دشمن داشته اند، كسى وارد جهنّم نمى گردد. از اين رو، على عليه السلام تقسيم كننده بهشت و جهنّم است».
۱.علل الشرائع: ص 162 ح 1، مختصر بصائر الدرجات: ص 216، تأويل الآيات الظاهرة: ج 2 ص 790 ح 10، بحار الأنوار: ج 39 ص 194 ح 5.

احادیث دیگر این موضوع

۵
تاريخ دمشقـ به نقل از انس بن مالك ـ: به پيامبر خدا كبكى بريان با نان و خَردَل پرورده در روغن زيتون، هديه شد. فرمود: «بار الها! محبوب ترينْ بنده ات را برسان تا با من از اين غذا تناول كند». عايشه گفت: بار الها! آن شخص پدرم باشد. حفصه گفت: الهى! پدر من آن شخص باشد. من نيز گفتم: الهى! سعد بن عُباده را مشمول اين دعا قرار بده. صداى در را شنيدم و خارج شدم. على عليه السلام پشتِدر بود. به وى گفتم: پيامبر خدا مشغول است. او برگشت. دوباره صداى در شنيدم و خارج شدم. على عليه السلام پشت در بود. گفتم: پيامبر خدا مشغول است. وى برگشت. بار ديگر، صداى در آمد و على عليه السلام [از پشت در] سلام كرد. پيامبر خدا، صداى على عليه السلام را شنيد و [به من]فرمود: «بنگر كه چه كسى است». خارج شدم. على عليه السلام، پشت دمِ در بود. نزد پيامبر خدا آمدم و به ايشان خبر دادم. فرمود: «بگذار وارد شود». على عليه السلام آمد. پيامبر خدا دوبار فرمود: «بار الها! او نزد من دوست داشتنى ترين بنده ات است!».
شرح الأخبارـ به نقل از ابو ايّوب انصارى ـ: به پيامبر خدا مرغى ـ كه به آن، كبك گفته مى شود ـ هديه گرديد و پيش روى ايشان قرار داده شد. فرمود: «بار الها! محبوب ترينْ بنده ات را برسان تا با من از اين طعام، تناول كند». انس بن مالك، عايشه و حفصه نزديك ايشان نشسته بودند. عايشه گفت: بار الها! ابو بكر را مشمول اين دعا قرار بده. حفصه گفت: بار الها! عمر را مشمول اين دعا قرار بده. انس نيز گفت: بار الها! سعد بن عباده يا مردى از انصار را مشمول اين دعا قرار بده. در، به صدا درآمد. [پيامبر صلى الله عليه و آله] فرمود: «اى انس! بنگر چه كسى پشت در است». انس گفت: رفتم و على بن ابى طالب عليه السلام پشتِ در بود. به او گفتم: پيامبر صلى الله عليه و آله مشغول است. على عليه السلام برگشت. پيامبر خدا تأمّلى كرد. آن گاه، سرش را بلند كرد و گفت: «بار الها! بهترين بنده ات را برسان تا همراه من از اين غذا بخورد». بار دوم، در به صدا در آمد. پيامبر خدا فرمود: «اى انس! بنگر چه كسى پشت در است». رفتم و على بن ابى طالب عليه السلام پشتِ در بود. به وى گفتم: پيامبر صلى الله عليه و آله مشغول است. وى برگشت. پيامبر خدا مقدارى درنگ كرد و آن گاه، دو دستش را بلند كرد و فرمود: «بار الها! در همين لحظه او را برسان». در به صدا در آمد. پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: «اى انس! بنگر چه كسى پشت در است». على بن ابى طالب عليه السلام پشتِ در بود. به على عليه السلام گفتم: پيامبر صلى الله عليه و آله مشغول است. آن گاه على عليه السلام دستش را بر سينه ام گذاشت و مرا به سمت ديوار راند و سپس داخل شد. وقتى پيامبر خدا وى را ديد، در آغوشش كشيد و دو بار فرمود: «بار الها! دوست داشتنى ترين بنده ات براى من!»؛ يعنى او محبوب ترين بنده در نزد من و در نزد توست. سپس به على عليه السلام فرمود: «اى على! چه چيز مانع ورود تو شد؟». [على عليه السلام] پاسخ داد: سه بار آمدم و هر بار، اَنَسْ مرا برگرداند. پيامبر صلى الله عليه و آله به من نگاه كرد و فرمود: «اى انس! چه چيز، تو را به اين كار وا داشت؟». پاسخ دادم: اى پيامبر خدا! مى خواستم اين دعا شامل يكى از مردان قومم (انصار) شود. پيامبر خدا به من فرمود: «تو نخستين كسى نيستى كه قومش را دوست دارد».
المستدرك على الصحيحينـ به نقل از ثابت بنانى ـ: انس بن مالك، بيمار بود. محمّد بن حَجّاج، همراه با دوستانش نزد اَنَس آمدند تا از وى عيادت كنند كه سخن به گفتگو در باره على عليه السلام رسيد. محمّد بن حَجّاج، از على عليه السلام عيبجويى كرد. انس گفت: اين ديگر كيست؟ مرا بنشانيد. انس را نشاندند. پس گفت: «اى پسر حجّاج! پس از اين نبينم كه از على عيبجويى كنى. سوگند به كسى كه محمّد صلى الله عليه و آله را به حق فرستاد، من نزد پيامبر خدا خدمت گزار بودم. هر روز، جوانى از فرزندان انصار، براى پيامبر خدا خدمت مى كرد. روزى كه نوبت من بود، اُمّ اَيمَن (كنيز پيامبر خدا) مرغى آورد و آن را جلوى پيامبر خدا نهاد. پيامبر خدا فرمود: «اى امّ ايمن! اين پرنده چيست؟» امّ ايمن پاسخ داد: اين مرغى است كه به دست آورده و براى شما طبخ كرده ام. پيامبر خدا فرمود: «بار الها! محبوب ترين بنده نزد خودت و نزد من را برسان تا از اين پرنده با من بخورد». در، به صدا در آمد. پيامبر خدا فرمود: «اى انس! ببين چه كسى پشت در است». [با خود] گفتم: بار الها! مردى از انصار باشد! به سمت در رفتم و على عليه السلام آن جا بود. گفتم: پيامبر خدا مشغول است. آن گاه برگشتم و سر جايم نشستم. طولى نكشيد كه [دوباره] در به صدا درآمد. [پيامبر صلى الله عليه و آله] فرمود: «اى انس! بنگر چه كسى پشت در است». [با خود] گفتم: بار الها! مردى از انصار باشد. رفتم و على عليه السلام آن جا بود. گفتم: پيامبر خدا مشغول است. باز آمدم و در جايم نشستم. طولى نكشيد كه در به صدا در آمد. پيامبر خدا فرمود: «اى انس! برو و او را به درون بياور. تو نخستين فردى نيستى كه قومش را دوست دارد. آن فرد [مورد نظر من] از انصار نيست. رفتم و على عليه السلام را به درون آوردم. آن گاه، پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: «اى انس! اين مرغ را نزديك وى بگذار». آن را جلوى پيامبر خدا نهادم و آن دو با هم را خوردند. محمّد بن حَجّاج گفت: اى انس! اين جريان، پيش روى تو اتّفاق افتاد؟ گفت: بله. حَجّاج گفت: با خدا عهد مى بندم كه پس از اين، هرگز از على عيبجويى نكنم و اگر متوجّه شدم كه كسى از او عيبجويى مى كند، بر صورتش سيلى بزنم.