بيم از خدا

پيامبر خدا صلى الله عليه و آلهـ در وصيّتش به ابوذرـ: اى ابوذر! هركس دانشى داده شود ولى از [بيم خدا] نگريد، دانشى بى سود داده شده باشد؛ زيرا خداى عز و جلدانشمندان را توصيف فرموده و گفته است: «بى گمان كسانى كه پيش از نزول آن، دانش يافته اند، چون اين كتاب بر آنان خوانده شود سجده كنان به رو در مى افتند و مى گويند: منزّه است پروردگار ما كه بى گمان وعده پروردگار ما انجام شدنى است و به رو در مى افتند و مى گريند و بر فروتنى آنها مى افزايد» .

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:دانش را بيم (از خدا) بس است.

امام على عليه السلام:مايه بيم (از خدا)، دانش است.

امام على عليه السلام:هرگاه دانش انسان افزون شود، بر ادبش افزوده و بيم وى از پرودگارش، دو چندان شود.

امام على عليه السلام:دانشى چون بيم نيست.

امام على عليه السلام:به نشان دانش، بيم بسنده باشد.

امام على عليه السلام:تو را در دانش، بيم از خداى عز و جل بس باشد و در نادانى تو همين بس كه از عقلت (يا علمت) ـ ترديد از راوى است ـ خوشت آيد.

امام على عليه السلام:غايت شناخت، بيم (از خداوند) است.

امام على عليه السلام:داناترين شما، بيمناك ترين شماست.

امام على عليه السلام:هر دانشمندى، بيمناك است.

امام على عليه السلام:داناترين مردم، بيمناكترين آنان از خداوند سبحان است.

امام على عليه السلام:غايت دانش، بيم از خداى سبحان است.

امام زين العابدين عليه السلام:(بار الها!) تو منزهى! در ميان آفريدگانت، بيمناكترين از تو، داناترين ايشان اند به تو، و خاضع ترين آنان در برابرت كوشاترين آنهاست در كار طاعت تو، و خوارترين آنها نزد تو، كسى است كه تو او را روزى مى دهى، ولى جز تو را مى پرستد.

امام صادق عليه السلام:بيم از خداوند، دانش را بس است و غرّه شدن به او نادانى را.

امام صادق عليه السلام:داناترين مردم به خدا، بيمناكترين آنها از خداست و بيمناكترين آنان از او، داناترين به اويند و داناترين به او، كم رغبت ترين آنهاست [به دنيا].

در مصباح الشريعه از امام صادق عليه السلام:نجواى عارفان بر اين سه اصل مى چرخد: بيم و اميد و محبّت. بيم، فرع دانش و اميد، فرع يقين و محبّت، فرع معرفت است.

امام صادق عليه السلام:بيم، ميراث دانش و دانش، پرتو معرفت و قلب ايمان است و هركس از بيم [خدا]بى بهره باشد، دانشمند نيست؛ اگر چه با دانش نما [و نه دانش حقيقى]، موى بشكافد.

ابن عباس:چنين به من رسيده است كه داود پيامبر در دعاىِ خويش مى گفته است: منزهى، بار الها! تو پروردگار منى. بلند مقامى بر فراز تخت خويش و بيم خود را در دل هر كس كه در آسمانها و زمين است قرار داده اى، پس نزديكترينِ آفريدگانت به تو، بيمناكترين آنان از توست و چه دانشى دارد آنكه از تو نهراسد و چه حكمتى دارد آنكه فرمانت را نبرد؟