تشويق به سوداى آخرت

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله ـ در اندرز به ابن مسعود ـ:اى پسر مسعود! سوگند به آن كه مرا به حق به پيامبرى برگزيد، كسى كه دنيا را وا نهد و به سوداى آخرت روى آورد، خداوند متعال از پس سوداگرى اش، براى او تجارت مى كند و سوداگرى اش را سودآور مى گرداند. خداى متعال مى فرمايد: «مردانى كه نه تجارتى و نه داد و ستدى، آنان را از ياد خدا و بر پا داشتن نماز و دادن زكات، غافل نمى سازد و از روزى كه در آن، دل ها و ديده ها دگرگون مى شود، مى هراسند» .

المعجم الكبير ـ به نقل از معاذ بن جبل ـ:از پيامبر خدا شنيدم كه مى فرمايد: «هان، اى مردم! تقواى الهى را تجارت بگيريد تا بى هيچ كالا و تجارتى، به شما روزى برسد». ايشان سپس اين آيه را خواند: « «و هر كس از خدا پروا كند، خدا براى او برون شُدى قرار مى دهد و از جايى كه گمان نمى برد، روزى اش مى دهد» ».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:خداى متعال مى فرمايد: «به عزّت و جلالم و عظمت و قدرتم و بلندى و رفعت مقامم سوگند، هيچ بنده اى دلخواه مرا بر دلخواه خودش ترجيح نمى دهد، مگر آن كه جانش را بى نياز مى گردانم و خواستش را برمى آورم و مَعاش او را سامان مى بخشم و آسمان ها و زمين را ضامن روزىِ او مى گردانم و از پس تجارت هر تاجرى، هواى او را دارم».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:آن كه ترسيد، سرِشب راه پيمود و آن كه سرِشب راه پيمود، به منزل رسيد. بدانيد كه كالاى خدا گران است؛ بدانيد كه كالاى خدا بهشت است.

سعد السعود ـ به نقل از زَبور ـ:اى داوود! كسى كه با من سودا كند، سوداى او سودآورترينِ تجارت هاست.

امام على عليه السلام:آن كه با خدا سودا كرد، سود بُرد.

امام على عليه السلام:با خدا سودا كن تا سود برى.

امام على عليه السلام ـ در توصيف تقواپيشگان ـ:چند روزى كوتاه، شكيبايى كردند و در پى آن، به آسايش طولانى دست يافتند؛ سودايى سودآور كه پروردگارشان برايشان فراهم آورد.

امام على عليه السلام:چيزى چون بهشت نديدم كه طالب آن خفته باشد؛ و چيزى همانند آتش نديدم كه گريزانِ از آن، در خواب رفته باشد؛ و سود بَرنده تر از كسى نديدم كه براى روزى، كسب كند كه در آن روز، اندوخته ها اندوخته مى شود و نهان ها آشكار مى گردد.

امام على عليه السلام:آنچه را كه از بين مى رود، به آنچه مى ماند، بفروشيد و سختى و رنج دنيا را با ناز و نعمت آخرت، عوض كنيد.

امام على عليه السلام:بدانيد كه آنچه از دنيا مى كاهد و به آخرت مى افزايد، بهتر است از آنچه از آخرت مى كاهد و به دنيا مى افزايد؛ زيرا چه بسيار اندكى كه سود كرد و [چه بسيار [افزونى كه زيان كرد!

امام على عليه السلام:آيا آزاده اى يافت نمى شود كه اين ته مانده غذا در دهان را براى كسى كه در خورِ آن است، وا نهد؟ ۳ به راستى كه جان هاى شما را بهايى جز بهشت نيست. پس، آنها را جز به بهشت مفروشيد.

امام على عليه السلام:هر كس خود را به چيزى جز بهشت بفروشد، رنج بسيار مى كشد.

امام على عليه السلام:آگاه باشيد كه آنچه از دنيا روى آورده بود، پشت كرده است و آنچه از آن پشت كرده بود، روى آورده است و بندگان نيك خدا، بار كوچيدن بربستند و اين دنياى اندكِ نامانا را به آخرتِ بسيارِ مانا فروختند.

امام على عليه السلام ـ در روز صفّين ـ:آيا مردى نيست كه جان خويش را به خدا بفروشد و آخرتش را به دنيايش بخرد؟

امام على عليه السلام:آن كه جان خويش را خريد و آزادش ساخت، همانند آن كسى نيست كه جانش را فروخت و به هلاكتش افكند.

امام على عليه السلام:سود برنده، كسى است كه دنيا را به آخرت فروخت و اين جهان را به آن جهان، عوض كرد.

امام على عليه السلام:[بازارِ] كالاى آخرت، كساد است. پس، در زمان كساد آن، از اين كالا بسيار فراهم آور.

امام على عليه السلام:كسى كه طاعت خدا را كالا (سرمايه تجارت) قرار دهد، بى آن كه تجارتى كند، سودها به سوى او سرازير مى شوند.

امام على عليه السلام:هيچ سودى چون ثواب نيست.

امام على عليه السلام:كسب كردن ثواب، برترين سود است، و روى آوردن به خدا، اساس كاميابى است.

امام على عليه السلام:كسب كردن حسنات، از برترين درآمدهاست.

امام على عليه السلام:دنيا سراى راستى است براى آن كس كه آن را شناخت، و ميدان رهايى است براى آن كس كه از آن توشه برداشت. دنيا فرودگاه وحى خداوند و تجارت خانه اولياى اوست. [آنان] تجارت كردند و بهشت را سود بردند.

امام على عليه السلام:كسى كه آخرتش را به دنيايش بخرد، هر دو را سود مى برد.

امام على عليه السلام:دينت را با دنيايت نگه دار تا هر دو را سود ببرى، و دينت را ابزار نگهدارى دنيايت قرار مده كه هر دو را از كف مى دهى.

امام زين العابدين عليه السلام:كسى كه به خاطر ثواب آخرت، در برابر [از دست دادن [دنيا شكيبايى ورزد، هر آينه به خاطر امر مهمّى، در برابر چيزى حقير، شكيبايى ورزيده است. از اين مهم تر، كسى است كه آنچه را از دنيا از دستش رفته، سلامتى مى داند كه به آن دست يافته و غنيمتى مى شمارد كه براى [به دست آوردن [آن، يارى شده است.

امام زين العابدين عليه السلام ـ در دعا ـ:بارخدايا! هر گاه ميان دو نقصان، يكى در دين و يكى در دنيا، قرار گرفتيم، نقصان را در همانى قرار بده كه زودگذرتر است و توبه را در همانى قرار بده كه ماندگارتر است. و هر گاه ميان دو خواست قرار گرفتيم كه يكى از آن دو، تو را از ما خشنود مى سازد و آن ديگرى، تو را بر ما خشمگين مى نمايد، ما را به آنى متمايل گردان كه تو را از ما خشنود مى سازد و نيروى ما را به آن يك كه تو را بر ما خشمگين مى نمايد، سست بگردان و در آن، ما را به اختيار خودمان وا مگذار؛ زيرا كه نفْس هاى ما، اگر توفيق خود را يارشان نگردانى، باطل را برمى گزينند و در صورتى كه تو رحم نكنى، به بدى فرمان مى دهند.

امام زين العابدين عليه السلام ـ در مناجاة العارفين ـ:معبود من! ما را از كسانى قرار بده كه باغ هاى سينه هاى آنان، كمربند مرصّع نشانِ شوقِ به تو را بر كمر بسته اند. و نهادِ آنان با رسيدن به خواسته شان و نِيل به آرزويشان آرام گرفته است و با فروختن دنيا به آخرت، تجارتى سودآور كرده اند.

امام صادق عليه السلام:در هر بام و شام مى گويى: «. بارخدايا! شب و روز، دو آفريده از آفريده هاى تو هستند. پس، در آنها مرا گرفتار گستاخى بر معاصى ات و ارتكاب حرام هايت مگردان، و در آنها مرا عملى پذيرفته، تلاشى در خورِ تقدير، و تجارتى كه هرگز كساد نمى شود، روزى فرما.

امام كاظم عليه السلام ـ از دعاى ايشان در تعقيبات نماز ـ:بارخدايا! به حقّ احسان ديرين و ازلى ات.؛ تويى آن خدايى كه معبودى جز تو نيست. هر آينه رستگار شد آن كه پيروى تو كرد، و نيك بخت شد آن كه با تو به راز و نياز پرداخت، و عزّتمند شد آن كه تو را صدا زد، و كامياب شد آن كه به تو اميد بست، و غنيمت بُرد آن كه آهنگ [كوى] تو كرد، و سود بُرد آن كه با تو سودا كرد.

امام كاظم عليه السلام:سود نبُرد، مگر آن كس كه خويشتن را به خدا فروخت.

لقمان عليه السلام ـ در اندرز به فرزندش ـ:فرزندم! پروا از خدا را تجارت خود گردان تا بى هيچ سرمايه اى، سودها به سوى تو سرازير شوند.