حدیث دربارهبر آنچه از دست داده ايد ، افسوس نخوريد و براى آنچه [ خداوند ]به شما داده است ، شادمانى نكنيد

عنه عليه السلام ـ مِن كِتابٍ لَهُ إلَى ابنِ عَبّاسٍ، وكانَ عَبدُ اللّهِ يَقولُ:«مَا انتَفَعتُ بِكَلامٍ بَعدَ كَلامِ رَسولِ اللّه صلى الله عليه و آله كَانتِفاعي بِهذَا الكَلامِ» ـ: أمّا بَعدُ، فَإِنَّ المَرءَ قَد يَسُرُّهُ دَرَكُ ما لَم يَكُن لِيَفوتَهُ، ويَسوؤُهُ فَوتُ ما لَم يَكُن لِيُدرِكَهُ، فَليَكُن سُرورُكَ بِما نِلتَ مِن آخِرَتِكَ، وَليَكُن أسَفُكَ عَلى ما فاتَكَ مِنها. وما نِلتَ مِن دُنياكَ فَلا تُكثِر بِهِ فَرَحا، وما فاتَكَ مِنها فَلا تَأسَ عَلَيهِ جَزَعا، وَليَكُن هَمُّكَ فيما بَعدَ المَوتِ. ۱
امام على عليه السلام ـ در نامه اش به عبد اللّه ابن عبّاس، و عبد اللّه مى گفت:«بعد از سخن پيامبر خدا، از هيچ سخنى به اندازه اين سخن، بهره نبردم» ـ: امّا بعد؛ آدمى گاه، از رسيدن به چيزى شادمان مى شود كه حتماً به او مى رسيده است، و از نرسيدن به چيزى ناراحت مى شود كه هرگز به آن دست نمى يافت. پس، شادمانى تو، بايد براى رسيدن به چيزى باشد كه به آخرتت مربوط مى شود، و اندوهت نيز بايد براى از دست دادن چيزى از آخرتت باشد. براى آنچه از دنيايت به دست آورده اى، زياد شاد مشو، و براى آنچه از آن از دست داده اى، ناراحتى و بى تابى مكن؛ بلكه بايد غمت، براى پس از مرگ باشد.
۱.نهج البلاغة: الكتاب 22، خصائص الأئمّة عليهم السلام: ص 95، تاريخ اليعقوبي: ج 2 ص 205 نحوه، وكلاهما عن ابن عبّاس، غرر الحكم: ح 3586 وليس فيه: «وما نلت. جزعا»، بحار الأنوار: ج 33 ص 495 ح700؛ تاريخ دمشق: ج 42، ص 503، دستور معالم الحكم: ص 79 كلاهما عن ابن عبّاس نحوه.

احادیث دیگر این موضوع

۸