بيم از خدا

پيامبر خدا صلى الله عليه و آلهـ در سفارشش به ابو ذر ـ: اى ابو ذر! به هر كس دانشى داده شود، ولى [از بيم خدا]نگريد، دانشى بى سود داده شده باشد؛ زيرا خداى عز و جلدانشمندان را توصيف فرموده و گفته است: «بى گمان، كسانى كه پيش از نزول آن، دانش يافته اند، چون اين كتاب بر آنان خوانده شود، سجده كنان به رو در مى افتند و مى گويند: منزّه است پروردگار ما كه بى گمان، وعده پروردگار ما انجام شدنى است، و به رو در مى افتند و مى گريند و بر فروتنى آنها افزوده مى شود» .

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بيم [از خدا]، نشانه اى كافى بر وجود دانش است.

امام على عليه السلام:مايه بيم [از خدا]، دانش است.

امام على عليه السلام:هرگاه دانش انسان افزون شود، بر ادبش افزوده مى شود و بيم وى از پروردگارش دو چندان مى شود.

امام على عليه السلام:دانشى چون بيم نيست.

امام على عليه السلام:به نشانِ دانش، بيم بسنده باشد.

امام على عليه السلام:تو را در دانش، بيم از خداى عز و جل بس باشد، و در نادانى تو همين بس كه از عقلت (يا علمت) خوشت بيايد.

امام على عليه السلام:نهايت شناخت، بيم [از خداوند]است.

امام على عليه السلام:داناترينِ شما، بيمناك ترين شماست.

امام على عليه السلام:هر دانشمندى، بيمناك است.

امام على عليه السلام:داناترين مردم، بيمناك ترين آنان از خداوند سبحان است.

امام على عليه السلام:نهايت دانش، بيم از خداى سبحان است.

امام زين العابدين عليه السلام:[بار الها!] تو منزهى! در ميان آفريدگانت، بيمناك ترين از تو، داناترين ايشان اند به تو، و خاضع ترين آنان در برابرت كوشاترين آنها در كار طاعت توست، و خوارترين آنها نزد تو، كسى است كه تو او را روزى مى دهى، ولى جز تو را مى پرستد.

امام صادق عليه السلام:بيم از خداوند، در دلالت بر دانايى بس باشد و فريفته شدن به [كَرَم]او بر نادانى. ۲

امام صادق عليه السلام:داناترينِ مردم به خدا، بيمناك ترين آنها از خداست و بيمناك ترين آنان از او، داناترين به اويند و داناترين به او، كم رغبت ترين آنهاست [به دنيا].

مصباح الشريعةـ در آنچه به امام صادق عليه السلام نسبت داده است ـ: نجواى عارفان بر اين سه اصل مى چرخد: بيم، اميد و محبّت. بيم، فرع دانش و اميد، فرع يقين و محبّت، فرع معرفت است.

امام صادق عليه السلام:بيم، ميراث دانش و دانش، پرتو معرفت و قلب ايمان است و هركس از بيم [خدا]بى بهره باشد، دانشمند نيست؛ اگر چه در مسائل پيچيده علمى موى بشكافد.

سنن الدارمىـ به نقل از ابن عبّاس نابينا ـ: چنين به من رسيده است كه داوود پيامبر در دعاىِ خويش مى گفته است: منزّهى، بار الها! تو پروردگار منى. بلند مقامى بر فراز تخت خويش و بيم خود را در دل هر كس كه در آسمان ها و زمين است، قرار داده اى. پس نزديك ترينِ آفريدگانت به تو، بيمناك ترين آنان از توست و چه دانشى دارد آن كه از تو نهراسد؟ و چه حكمتى دارد آن كه فرمانت را نبرد؟