صفات احمق

17 حدیث
عيسى عليه السلامـ لَمّا سئلَ عنِ الأحمَقِ ـ: المُعجَبُ برأيهِ و نَفْسِهِ، الّذي يَرى الفَضلَ كُلَّهُ لَه لا علَيهِ، و يُوجِبُ الحقَّ كُلَّهُ لنَفْسِهِ و لا يُوجِبُ علَيها حقّا، فذاكَ الأحمَقُ الّذي لا حِيلةَ في مُداواتِه. ۱
عيسى عليه السلامـ در پاسخ به اين سؤال كه احمق كيست؟ ـفرمود: خود رأى خودپسند، كسى كه هرچه فضيلت است از آن خود مى داند و براى ديگران، بر خود هيچ فضيلتى قائل نيست، همه حقوق را براى خود مى داند و هيچ حقّى براى ديگران بر خود قائل نيست. اين است آن احمقى كه چاره اى براى درمان او وجود ندارد. ۲
۱.الاختصاص: 221. انظر العجب: باب 2513.
۲.آغاز اين حديث در باب 956 (درمان احمق) خواهد آمد.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
الإمامُ عليٌّ عليه السلام:الأحمَقُ إنِ اسْتُنبِهَ بجَميلٍ غَفَلَ، و إن اسْتُنْزِلَ عن حَسَنٍ نَزَلَ، و إن حُمِلَ على جَهْلٍ جَهِلَ، و إنْ حَدّثَ كَذبَ، لا يَفْقَهُ، و إنْ فُقِّهَ لا يَتَفَقّه. ۱
امام على عليه السلام:احمق را اگر به كار خوبى متوجّه كنى، غافل مى شود، اگر بخواهى از نيكى دست بكشد، دست مى كشد، اگر به نادانى وادارش كنى، در پى نادانى مى رود، چون سخن گويد، دروغ به زبان آورد، فهم ندارد و اگر هم به او تفهيم كنى، نمى فهمد.
۱.الخصال: 116/96.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:مَن نَظرَ في عُيوبِ النّاسِ فأنْكَرها ثُمّ رَضِيَها لِنَفْسِهِ فذلكَ الأحمَقُ بعَينِهِ. ۱
امام على عليه السلام:كسى كه عيبهاى ديگران را ببيند و آنها را زشت شمارد اما همان عيبها را در خود بپسندد، احمق واقعى است.
۱.نهج البلاغة: الحكمة 349.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:تُعرفُ حَماقَةُ الرّجُلِ بالأشَرِ في النِّعمَةِ، و كَثْرَةِ الذُّلِّ في المِحْنَةِ. ۱
امام على عليه السلام:حماقت انسان، از اين راه شناخته مى شود كه در هنگام برخوردارى سرمست شود و در تنگدستى خود را بسيار خوار كند.
۱.غرر الحكم: 4520.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:تُعرَفُ حَماقَةُ الرّجُلِ في ثلاثٍ: في كلامِهِ فيما لا يَعْنيهِ، و جَوابِهِ عَمّا لا يُسألُ عَنهُ، و تَهَوُّرِهِ في الاُمورِ. ۱
امام على عليه السلام:حماقت آدمى، از سه چيز شناخته مى شود: از بيهوده گوييهايش، از پاسخ دادنش به چيزى كه از او سؤال نمى شود، و از تهوّرش در كارها.
۱.غرر الحكم: 4542.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:الأحمَقُ. لا يَنْفَكُّ عن نَقْصٍ و خُسْرانٍ. ۱
امام على عليه السلام:آدم احمق. هيچ گاه از عيب و زيان كارى جدا نيست.
۱.غرر الحكم: 1790.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:مِن أماراتِ الأحمَقِ كَثْرَةُ تَلَوُّنِهِ. ۱
امام على عليه السلام:از نشانه هاى احمق اين است كه هر دم به رنگى در مى آيد.
۱.غرر الحكم: 9445.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:مِن دلائلِ الحُمقِ دالّةٌ بغَيرِ آلةٍ، و صَلَفٌ بغَيرِ شَرَفٍ. ۱
امام على عليه السلام:به خود نازيدن، بى آن كه اسباب آن فراهم باشد و خود ستايى، بدون برخوردارى از شرافت لازم، از نشانه هاى حماقت است.
۱.غرر الحكم: 9418.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:احْذَرِ الأحمَقَ؛ فإنَّ الأحمَقَ يَرى نَفْسَهُ مُحْسِنا و إنْ كانَ مُسيئا، و يَرى عَجْزَهُ كَيْسا و شَرَّهُ خَيرا. ۱
امام على عليه السلام:از احمق بر حذر باش؛ زيرا آدم احمق، خودش را اگر چه بدكار باشد، نيكوكار مى داند و ناتوانيش را زيركى و شرّ و بديش را خير و خوبى مى شمارد.
۱.نهج السعادة: 3/225.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:الحُمقُ يُوجِبُ الفُضولَ. ۱
امام على عليه السلام:حماقت موجب كارهاى بيهوده مى شود.
۱.غرر الحكم: 936.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:الحُمقُ الاسْتِهْتارُ بالفُضولِ، و مُصاحَبَةُ الجَهولِ. ۱
امام على عليه السلام:شيفتگى به كارهاى بيهوده و همنشينى با نادان حماقت است.
۱.غرر الحكم: 1914.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:الأحْمقُ لا يَحسُنُ بالهَوانِ. ۱
امام على عليه السلام:آدم احمق، با تحقير و خوارى هم درست نشود.
۱.غرر الحكم: 1236.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:رُكوبُ المَعاطِبِ عُنوانُ الحَماقَةِ. ۱
امام على عليه السلام:دست زدن به كارهاى مهلك نشانه بى خردى است.
۱.غرر الحكم: 5421.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:للأحمَقِ مَعَ كُلِّ قَولٍ يَمينٌ. ۱
امام على عليه السلام:شخص احمق با هر سخنش سوگندى همراه است.
۱.غرر الحكم: 7336.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:مِن الحُمقِ الاتِّكالُ على الأملِ. ۱
امام على عليه السلام:تكيه كردن به آرزو، از حماقت است.
۱.غرر الحكم: 9285.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:لا يَسْتَخِفُّ بالعِلمِ و أهلِهِ إلاّ أحمَقُ جاهِلٌ. ۱
امام على عليه السلام:كسى، جز احمق نادان، دانش و دانشمندان را خفيف نمى شمارد.
۱.غرر الحكم: 10807.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق
عنه عليه السلام:لا تَرُدَّ على النّاسِ كلَّ ما حَدّثوكَ؛ فكفى بذلكَ حُمْقا. ۱
امام على عليه السلام:سعى نكن هرچه مردم براى تو مى گويند ردّ كنى كه اين نشانه حماقت است.
۱.غرر الحكم: 10251.
کلیدواژه‌ها حماقتصفات احمق