حدیث دربارهعيد غدير در اسلام

مصباح المتهجِّد عن أبي هارون عمّار بن حريز العبدي:دَخَلتُ عَلى أبي عَبدِ اللّهِ عليه السلام في يَومِ الثّامِنَ عَشَرَ مِن ذِي الحِجَّةِ، فَوَجَدتُهُ صائِما، فَقالَ لي: هذا يَومٌ عَظيمٌ، عَظَّمَ اللّهُ حُرمَتَهُ عَلَى المُؤمِنينَ، وأكمَلَ لَهُم فيهِ الدّينَ، وتَمَّمَ عَلَيهِمُ النِّعمَةَ، وجَدَّدَ لَهُم ما أخَذَ عَلَيهِم مِنَ العَهدِ وَالميثاقِ. فَقيلَ لَهُ: ما ثَوابُ صَومِ هذَا اليَومِ؟ قالَ: إنَّهُ يَومُ عيدٍ وفَرَحٍ وسُرورٍ ويَومُ صَومٍ شُكرا للّهِِ تَعالى، وإنَّ صَومَهُ يَعدِلُ سِتّينَ شَهرا مِن أشهُرِ الحُرُمِ. ۱
مصباح المتهجّدـ به نقل از ابو هارون عمّار بن حريز عبدى ـ: در روز هجدهم ذى حجّه به نزد امام صادق عليه السلام رفتم و او را روزه دار يافتم. به من فرمود: «امروز، روز بزرگى است. خداوند، حرمت آن را بر مؤمنان، بزرگ داشته و دين را در آن، برايشان به كمال رسانده و نعمت را بر ايشان كامل كرده و عهد و پيمانى را كه از ايشان گرفته بود، تجديد كرده است». از امام عليه السلام پرسيده شد: پاداش روزه اين روز چيست؟ فرمود: «آن، روز عيد و شادمانى و سُرور است و روز روزه شكر خداى متعال. روزه آن، برابر روزه شصت ماه از ماه هاى حرام ۲ است» ۳.
۱.مصباح المتهجّد: ص 737، مصباح الزائر: ص 167، الإقبال: ج 2 ص 276. راجع: ص 278 ح 803.
۲.ماه هاى حرام، يعنى ماه هايى كه رعايت حرمتشان واجب است و جنگ و جهاد ابتدايى در آنها جايز نيست و آنها عبارت اند از: رجب، ذى قعده، ذى حجّه و محرّم. م.
۳.ر. ك: ص 279 ح 803.

احادیث دیگر این موضوع

۸
امام حسين عليه السلام:در [يكى از سال هاى] دوران خلافت امير مؤمنان، جمعه و غدير با هم يكى شدند. امام عليه السلام پنج ساعت از آن روزْ گذشته به بالاى منبر رفت و به حمد و ثناى الهى پرداخت؛ حمدى كه مانندش شنيده نشد و ستايشى از خدا كرد كه كسى جز او چنين [ستايش] نكرد. آنچه از آن به ياد مانده، اين است.: «سپس اى گروه مؤمنان! خداوند متعال، امروز، دو عيد بزرگ و سترگ را برايتان جمع كرد ـ كه هيچ يك بدون ديگرى برپا نمى شود ـ، تا عطاى نيكويش را برايتان تمام گردانَد و بر طريق هدايتش نگاهتان دارد و شما را دنباله رو آثار كسانى قرار دهد كه از پرتو هدايتش نور گرفته اند و شما را بر راه روشن اعتدال، به سوى خود در آورد و عطاياى خجسته اش را بر شما فراوان كند. پس، جمعه را روز اجتماع قرار داد و براى پاك كردن گذشته ها و نيز براى شستن پليدى هايى كه انسان از جمعه اى تا جمعه ديگر گرد مى آورد، به سوى آن فرا خوانْد و آن را تذكّرى براى مؤمنان و نمايشى براى بيمناكىِ پرهيزگاران قرار داد و پاداش اعمال مطيعان را در آن، چندين برابر پاداش ديگر روزها بخشيد و آن را اين گونه قرار داد كه جز با پذيرش فرمان ها و باز ايستادن از نهى ها و سر فرود آوردن به اطاعتش در آنچه بر آن برانگيخت و دعوت كرد، كمال نمى يابد. پس، توحيدش را جز با اعتراف به نبوّت پيامبرش نمى پذيرد و دين را جز با ولايت آن كه به ولايتش فرمان داده، قبول نمى كند و اسباب فرمانبردارى اش جز با چنگ زدن به ريسمانش و ريسمان اهل ولايتش، سامان نمى يابد. پس در روز دُوح دوح (جمع «دَوحة») به معناى درختان بزرگ است. دوح در اين جا، اشاره به درختان محلّ غدير خم دارد كه پيامبر صلى الله عليه و آله ولايت على عليه السلام را در سايه آنها اعلام نمود. بر پيامبرش چيزى فرو فرستاد كه اراده او را در انتخاب خالصان و برگزيدگانش روشن كرد. بى گمان، اين، روزى شكوهمند است. در اين [روز است كه] فَرَج (گشايشْ) واقع شد و درجه ها رفيع گشت و حجّت ها آشكار گرديد و آن، روز آشكار كردن و روشن نمودن جايگاهِ نمايان [ولايت] و روز كمال دين و روز پيمانِ بسته شده و روز گواه و گواهى شده است. خدايتان بيامرزد! پس از پايان مراسم [عيد غدير]، بازگرديد و بر خانواده تان گشايشى فراهم سازيد و به برادرانتان نيكى كنيد و پروردگار خود را بر نعمت هايى كه به شما ارزانى داشته، سپاس بگذاريد. گرد هم آييد تا خداوند، پراكندگى تان را سامان بخشد و به هم نيكى كنيد تا خدا رشته الفت شما را نگسلد. نعمت هاى الهى را به هم هديه دهيد، همان گونه كه خداوند، در اين روز بر شما منّت نهاد و پاداش را در آن، چندين برابر عيدهاى پيشين و پسين و غير از آن قرار داد. نيكى در آن [روز]، ثروت مى آورد و عمر مى افزايد، و مهربانى به همديگر در آن، رحمت و رأفت خداوند را سبب مى شود. از فضل خدا به برادران و خانواده تان، تا سر حدّ توان، ببخشيد و تا آن جا كه دستتان مى رسد، برايشان مهيّا داريد. با هم خوش رو باشيد و در ديدار يكديگر، اظهار شادمانى كنيد و بر آنچه خداوند به شما بخشيده، سپاس بگزاريد. به كسى كه به خير شما اميد دارد، افزون بر آن بدهيد و به ناتوانان خود، همچون خود و هر اندازه كه از دستتان برمى آيد و برايتان امكان دارد، بخورانيد. [انفاقِ] يك درهم در اين روز، پاداش [انفاقِ]صد هزار درهم [در روزهاى ديگر]و [حتّى] بيشتر را از سوى خداى عز و جل دارد. خداوند متعال به روزه اين روز، فرا خوانده و پاداش بزرگى را براى آن به عهده گرفته است، به گونه اى كه اگر بنده اى جوان، از آغاز دنيا تا پايان آن، روزهايش را روزه بگيرد و شب هايش را برخيزد، به پاى روزه خالصانه اين روز نمى رسد. هر كس كه پيش از درخواست برادر دينى اش، به يارى او بشتابد و از سر رغبت، به او نيكى كند، پاداش كسى را دارد كه اين روز را روزه گرفته و شبش را [به عبادت]برخاسته باشد».
الإقبالـ به نقل از ابو الحسن ليثى، درباره امام صادق عليه السلام ـ: به وابستگان و پيروانش كه حاضر بودند، فرمود: «آيا روزى را كه خداوند، اسلام را در آن محكم ساخت و چراغ دين را برافروخت و آن را براى ما و وابستگان و پيروانمان عيد قرار داد، مى شناسيد؟». گفتند: خدا و پيامبرش و فرزند پيامبرش آگاه ترند. اى سرور ما! آيا آن روز، روز فطر است؟ فرمود: «نه». گفتند: آيا روز عيد قربان است؟ فرمود: «نه، و البتّه اين دو روز، بزرگ و والايند؛ ولى روز برافروختن چراغ دين، از آن دو، والاتر است و آن، روز هجدهم ذى حجّه است. پيامبر خدا، چون از حجّة الوداع بازگشت و به غدير خم رسيد، خداوند عز و جل به جبرئيل عليه السلام فرمان داد كه هنگام نماز ظهر آن روز، به نزد پيامبر صلى الله عليه و آله برود و به او فرمان دهد كه به ولايت امير مؤمنانْ قيام كند و او را براى مردمان پس از خود، منصوب كند و در ميان امّتش به جاى خود بگمارد. پس، جبرئيل عليه السلام به نزد او آمد و گفت: دوست من، محمّد! خداوند، به تو سلام مى رساند و مى گويد: امروز به ولايت على قيام كن تا پس از تو راهنماى امّتت باشد، به او مراجعه كنند و براى آنان، همچون تو باشد. پس، پيامبر صلى الله عليه و آله گفت: «دوست من، جبرئيل! بيم آن دارم كه اصحابم، از آن رو كه از وى ضربه خورده اند [و در زمان مشرك بودنشان خونشان به دست او ريخته شده است]، بر او خشم گيرند و كينه هاى درونى خود را آشكار كنند». پس، جبرئيل عليه السلام بالا رفت.طولى نكشيد كه به فرمان خدا باز آمد و به پيامبر صلى الله عليه و آله گفت: «اى پيامبر! آنچه را از جانب پروردگارت بر تو نازل شده، ابلاغ كن، كه اگر نكنى، پيامش را نرسانده اى و خدا تو را از [گزند]مردم، حفظ مى كند» . پس، پيامبر خدا، بيمناك و ترسان و هراسان برخاست و در حالى كه پاهايش از شدّت گرما مى سوخت، فرمان داد تا جايگاه را تميز كنند و زير درختان بزرگ را از خار و خاشاك بروبند و چون انجام شد، فرمان نماز جماعت داد و مسلمانان گرد آمدند، كه در ميانشان ابو بكر و عمر و عثمان و ديگر مهاجران و انصار هم بودند. سپس به سخنرانى برخاست و پس از آن، از ولايتْ ياد كرد و آن را بر همه مردم، واجب نمود و فرمان خدا را درباره آن، به ايشان اعلام كرد. كه برخى چيزهايى گفتند و با يكديگر به خفا، زمزمه هايى كردند.