کتابخانه حدیث شیعه

حدیث دربارهعروج پيامبر از سينه وصى

دانشنامه امیرالمؤمنین(ع) ج ۱، ص ۴۶۹، ح ۳۰۶
پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله
عروج پيامبر از سينه وصى
مسند ابن حنبل عن اُمّ موسى عن اُمّ سلمة:وَالَّذي أحلِفُ بِهِ، إن كانَ عَلِيٌّ لَأَقرَبَ النّاسِ عَهدا بِرَسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله، قالَت: عُدنا رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله غَداةً بَعدَ غَداةٍ يَقولُ: «جاءَ عَلِيٌّ؟» مِرارا. قالَت: وأظُنُّهُ كانَ بَعَثَهُ في حاجَةٍ، قالَت: فَجاءَ بَعدُ فَظَنَنتُ أنَّ لَهُ إلَيهِ حاجَةٌ، فَخَرَجنا مِنَ البَيتِ فَقَعَدنا عِندَ البابِ، فَكُنتُ مِن أدناهُم إلَى البابِ، فَأَكَبَّ عَلَيهِ عَلِيٌّ فَجَعَلَ يُسارُّهُ ويُناجيهِ، ثُمَّ قُبِضَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله مِن يَومِهِ ذلِكَ، فَكانَ أقرَبَ النّاسِ بِهِ عَهدا. ۱
مسند ابن حنبلـ به نقل از امّ موسى، از امّ سلمه ـ: سوگند به آن كه به او سوگند مى خورم، بى گمان، على عليه السلام آخرين هم صحبت پيامبر صلى الله عليه و آله بود. هر صبحگاه، پيامبر خدا را عيادت مى كرديم و مكرّر مى فرمود: «على آمد؟». گمان مى كنم او را در پى كارى فرستاده بود. پس از آن كه آمد، حدس زدم كه با او كارى دارد. از اتاق، بيرون آمديم و نزديك در نشستيم و من از بقيه به در نزديك تر بودم. على عليه السلام به روى [سينه]پيامبر صلى الله عليه و آله خم شد و پيامبر صلى الله عليه و آله با او راز مى گفت و نجوا مى كرد. سپس پيامبر خدا، همان روز، جان سپرد. پس على عليه السلام، آخرين كسى است كه با پيامبر صلى الله عليه و آله بوده است.
۱.مسند ابن حنبل: ج 10 ص 190 ح 26627، المستدرك على الصحيحين: ج 3 ص 149 ح 4671، فضائل الصحابة لابن حنبل: ج 2 ص 686 ح 1171 وفيهما «قالت فاطمة» بعد «مرارا»، المصنّف لابن أبي شيبة: ج 7 ص 494 ح 3، المعجم الكبير: ج 23 ص 375 ح 887 نحوه، مسند أبي يعلى: ج 6 ص 271 ح 6932، تاريخ دمشق: ج 42 ص 394 ح 9008، تاريخ أصبهان: ج 1 ص 301 الرقم 523؛ العمدة: ص 287 ح 466، شرح الأخبار: ج 2 ص 282 ح 594 وفيهما «قالت فاطمة عليها السلام» بعد «مرارا».
کلیدواژه‌ها درآمد1 دانش نامه امام حسین علیه السلام در یک نگاهفضیلت ها و ویژگی های امام حسین علیه السلامدانش نامه امیر المومنین در یک نگاه +2 مورد دیگر

احادیث دیگر این موضوع

۸
الإرشاد:امير مؤمنان، در بيمارى پيامبر صلى الله عليه و آله هيچ گاه از او جدا نمى شد، جز به ضرورت. [يك بار]چون براى كارى بيرون رفت، پيامبر صلى الله عليه و آله اندكى بهبود يافت و على عليه السلام را نديد. پس در حالى كه همسرانش پيرامونش بودند، فرمود: «برادر و همراهم را به نزدم فرا بخوانيد» و دوباره بى حال گشته، ساكت شد. عايشه گفت: ابو بكر را نزدش بياوريد. او فرا خوانده شد و به نزد پيامبر صلى الله عليه و آله آمد و بالاى سر ايشان نشست. چون پيامبر صلى الله عليه و آله چشمانش را گشود و او را ديد، از او رو گردانيد. ابو بكر برخاست و گفت: اگر با من كارى داشت، مرا از آن آگاه مى كرد. هنگام بيرون رفتن ابو بكر، پيامبر صلى الله عليه و آله سخنش را تكرار كرد و فرمود: «برادر و همراهم را به نزدم فرا بخوانيد». حفصه گفت: عمر را برايش فرا بخوانيد. او را فرا خواندند. چون حاضر شد و پيامبر صلى الله عليه و آله او را ديد، از وى نيز رو گردانيد و او هم بازگشت. سپس پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: «برادر و همراهم را به نزدم فرا بخوانيد». امّ سلمه گفت: على را برايش بياوريد كه جز او را نمى خواهد. امير مؤمنان، فرا خوانده شد و چون به او نزديك شد، پيامبر صلى الله عليه و آله، اشاره اى به او كرد. على عليه السلام خم شد و پيامبر صلى الله عليه و آله مدّت زيادى با او نجوا كرد. سپس برخاست و در كنارى نشست تا پيامبر صلى الله عليه و آله به خواب رفت. مردم به او گفتند: اى ابو الحسن! چه چيزى با تو در ميان نهاد؟ گفت: «هزار باب علم به من آموخت كه هر كدامش هزار باب را بر من گشود و مرا به چيزى وصيّت كرد كه اگر خدا بخواهد، بدان اقدام مى كنم». سپس پيامبر صلى الله عليه و آله سنگين شد و به حال احتضار افتاد و امير مؤمنان، نزدش بود. چون زمان آن رسيد كه جان از كالبدش به در رود، به على عليه السلام فرمود: «اى على! سرم را بر دامنت بگذار كه امر الهى رسيد و پس از بيرون رفتن جانم، آن را به دست گير و به صورتت بكش. سپس مرا رو به قبله كن محتضر بايد پيش از مرگ، رو به قبله باشد. از اين رو محتمل است در عبارت، تصحيفى رخ داده باشد و يا عبارت، تأكيد باشد. (م) و كار [غسل و كفن]مرا خود به عهده بگير و پيش از همه مردم بر من نماز بگزار و از من جدا مشو تا مرا در گور نهى و از خداى متعال يارى بخواه». على عليه السلام، سرِ پيامبر صلى الله عليه و آله را به دامن گرفت و ايشان از حال رفت. پس فاطمه عليها السلام خود را بر او افكند و به صورتش مى نگريست و ناله مى زد و مى گريست و مى گفت: سپيدرويى كه از ابرها با روى او باران مى طلبند فريادرس يتيمان، پناه بيوه زنان. پس پيامبر صلى الله عليه و آله چشمانش را گشود و با آواى ضعيفى گفت: «دخترم! اين گفته عمويت ابوطالب است. آن را مگو، بلكه بگو: «و محمّد، جز پيامبرى نيست كه پيش از او هم پيامبرانى بوده اند. آيا اگر او بميرد يا كشته شود، از عقيده خود باز مى گرديد؟» ». فاطمه عليها السلام زمانى دراز گريست و پيامبر صلى الله عليه و آله به او اشاره كرد كه نزديك آيد. فاطمه عليها السلام نزديك شد و پيامبر صلى الله عليه و آله رازى را به او گفت كه چهره اش شكفت. سپس در حالى كه دست راست امير مؤمنان در زير چانه پيامبر خدا بود، روحش پَر كشيد. پس آن (دست) را بالا آورد و بر صورت خود كشيد. سپس، او را رو به قبله نمود و چشمانش را بست و جامه اش را به رويش كشيد و به تدبير امور پيامبر صلى الله عليه و آله پرداخت.
كنز العمّالـ به نقل از حذيفة بن يمان ـ: در بيمارى منجر به فوت پيامبر خدا به نزدش رفتم. او را ديدم كه به على عليه السلام تكيه زده بود. خواستم على عليه السلام را دور كنم و خود به جايش بنشينم. پس گفتم: اى ابوالحسن! مى بينم كه امشب خسته شده اى. كاش كنار مى رفتى تا يارى ات مى كردم! پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: «او را واگذار. او از تو به جايش سزاوارتر است».
الطبقات الكبرىـ به نقل از عبد اللّه بن محمّد بن عمر بن على بن ابى طالب عليه السلام، از پدرش، از جدّش ـ: پيامبر صلى الله عليه و آله در بيمارى اش فرمود: «برادرم را به نزدم فرا بخوانيد». على عليه السلام فراخوانده شد.پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: «نزديك بيا!». [على عليه السلام فرمود:] من نزديك شدم و پيامبر صلى الله عليه و آله بر من تكيه زد و آن قدر به من تكيه داد و با من گفتگو كرد كه آب دهانش سرازير شد و به من رسيد. سپس سنگين شد و در دامنم فرو افتاد. من فرياد كشيدم: اى عبّاس، مرا درياب كه هلاك شدم! عبّاس آمد و تلاش هر دو اين بود كه پيامبر صلى الله عليه و آله را به پهلو بخوابانند.
الإرشاد:پيامبر صلى الله عليه و آله به على عليه السلام رو كرد و فرمود: «اى برادر من! آيا وصيّت مرا مى پذيرى و وعده هاى مرا بر آورده مى كنى و بدهى هايم را مى پردازى و پس از من به امور خانواده ام رسيدگى مى كنى؟». على عليه السلام گفت: آرى، اى پيامبر خدا! سپس فرمود: «نزديك من بيا». على عليه السلام نزديك او شد. او را به خود چسبانْد و انگشترش را از دستش بيرون آورد و به على عليه السلام فرمود: «اين را بگير و به دستت كن». سپس شمشير و زره و همه ابزار جنگى اش را خواست و به او داد و دستارى را نيز كه هنگام مسلّح شدن و به جنگ رفتن به شكم خود مى بست، خواست وچون آوردند، آن را به امير مؤمنان داد و به او فرمود: «با نام خدا به خانه ات برو».
امام على عليه السلام:پيامبر خدا، قبض روح شد، در حالى كه سرش بر سينه من بود و جانش در كف دستم روان شد و آن را بر صورتم كشيدم و غسل او را عهده دار شدم و فرشتگان، ياورم بودند. در و ديوار خانه ضجّه مى زدند، فرشتگانى فرود مى آمدند و گروهى ديگر به آسمان مى رفتند. صداى همهمه آنان [لحظه اى] از گوشم قطع نشد كه بر او درود مى فرستادند تا آن كه او را در آرامگاهش به خاك سپرديم.
امام زين العابدين عليه السلام:پيامبر خدا، قبض روح شد، در حالى كه سرش در دامان على عليه السلام بود.
الطبقات الكبرىـ به نقل از شعبى ـ: پيامبر خدا وفات يافت، در حالى كه سرش در دامان على عليه السلام بود و على عليه السلام غسلش داد و فضل [بن عبّاس] نِگَهش داشته بود و اسامه به فضل، آب مى رساند.
الطبقات الكبرىـ به نقل از ابو غَطَفان ـ: از ابن عبّاس پرسيدم: آيا ديدى هنگامى كه پيامبر خدا جان داد، سرش در دامان كسى باشد؟ گفت: جان داد، در حالى كه به سينه على عليه السلام تكيه داده بود. گفتم: عروه برايم گفته است كه عايشه مى گويد: پيامبر خدا، ميان سينه و گلوى من جان داد. ابن عبّاس گفت: آيا مى فهمى [چه مى گويى]؟! به خدا سوگند، پيامبر خدا جان داد، در حالى كه به سينه على عليه السلام تكيه داده بود و او و برادرم فضل بن عبّاس، غسلش دادند.
حدیث 305 موضوع حدیث 307