حدیث دربارهسَرور اذان گويان

كتاب من لا يحضره الفقيه:رُوِيَ أنَّهُ لَمّا قُبِضَ النَّبِيُّ صلى الله عليه و آله امتَنَعَ بِلالٌ مِنَ الأَذانِ وقالَ: لا اُؤَذِّنُ لِأَحَدٍ بَعدَ رَسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله. وإنَّ فاطِمَةَ عليهاالسلام قالَت ذاتَ يَومٍ: إنّي أشتَهي أن أسمَعَ صَوتَ مُؤَذِّنِ أبي صلى الله عليه و آله بِالأَذانِ. فَبَلَغَ ذلِكَ بِلالاً فَأَخَذَ فِي الأَذانِ، فَلَمّا قالَ: «اللّهُ أكبَرُ، اللّهُ أكبَرُ» ذَكَرَت أباها صلى الله عليه و آله وأيّامَهُ فَلَم تَتَمالَك مِنَ البُكاءِ، فَلَمّا بَلَغَ إلى قَولِهِ: «أشهَدُ أنَّ مُحَمَّدا رَسولُ اللّهِ» شَهَقَت فاطِمَةُ عليهاالسلام شَهقَةً وسَقَطَت لِوَجهِها وغُشِيَ عَلَيها. فَقالَ النّاسُ لِبِلالٍ: أمسِك يا بِلالُ، فَقَد فارَقَتِ ابنَةُ رَسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله الدُّنيا. وظَنّوا أنَّها قَد ماتَت، فَقَطَعَ أذانَهُ ولَم يُتِمَّهُ. فَأَفاقَت فاطِمَةُ عليهاالسلام وسَأَلَته أن يُتِمَّ الأَذانَ، فَلَم يَفعَل، وقالَ لَها: يا سَيِّدَةَ النِّسوانِ، إنّي أخشى عَلَيكِ مِمّا تُنزِلينَهُ بِنَفسِكِ إذا سَمِعتِ صَوتي بِالأَذانِ. فَأَعفَتهُ عَن ذلِكَ. ۱

كتاب من لايحضره الفقيه:روايت شده است كه چون پيامبر صلى الله عليه و آله از دنيا رفت، بلال از اذان گفتن خوددارى كرد و گفت: بعد از پيامبر خدا، ديگر براى هيچ كس اذان نمى گويم. روزى، فاطمه عليهاالسلام فرمود: «دوست دارم كه صداى اذان مؤذّن پدرم را بشنوم». اين سخن به بلال رسيد. شروع به اذان گفتن كرد. همين كه گفت: «اللّه أكبر، اللّه أكبر»، فاطمه عليهاالسلامبه ياد پدرش و ايّام او افتاد و گريه اش گرفت. وقتى بلال به جمله «أشهد أنّ محمّدا رسول اللّه» رسيد، فاطمه عليهاالسلامفريادى زد و به رو، بر زمين افتاد واز هوش رفت. مردم به بلال گفتند: بس كن اى بلال! دختر پيامبر خدا از دنيا رفت. و گمان كردند كه فاطمه عليهاالسلامجان داده است. از اين رو، بلال اذانش را قطع كرد و تا آخر ادامه نداد. فاطمه عليهاالسلام به هوش آمد و از بلال خواست كه اذان را تمام كند؛ امّا بلال اين كار را نكرد و گفت: اى بانوى بانوان! مى ترسم كه اگر صداى اذانم را بشنوى، دوباره اين بلا را به سرِ خود بياورى. پس فاطمه عليهاالسلام او را از ادامه دادن اذان، معاف داشت.

۱.كتاب من لا يحضره الفقيه: ج 1 ص 297 ح 907، بحارالأنوار: ج 43 ص 157 ح 7.

کلیدواژه‌ها اذان حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاه حکمت های عبادی سرور اذان گویان

احادیث دیگر این موضوع

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:نيكو مردى است بلال! او سَرور مؤذّنان است و دنباله روانش [در قيامت]، همه، مؤذّن اند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اين بلال، در حالى محشور مى شود كه بر شترى از شترهاى بهشت، سوار است و بانگ مى زند: «أشهد أن لا إله إلّا اللّه و أشهد أنّ محمّدا رسول اللّه». و چون اين بانگ را سر دهد، جامه اى از جامه هاى بهشت بر او پوشانده مى شود.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:خداوند. بلال را سوار بر يك شتر بر مى انگيزد، پس اذان مى گويد و ما او را به راستى و درستى مشاهده مى كنيم، و چون به جمله «أشهد أنّ محمّدا رسول اللّه» برسد، همه خلايق، از اوّلين و آخرينِ مؤمنان، به آن شهادت مى دهند و از هر كه بايد پذيرفته شود، پذيرفته مى شود.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:روز قيامت، مؤذّنان، سوار بر شترى از شترهاى بهشت محشور مى شوند؛ جلودارشان بلال است و صداهايشان به اذان بلند است و همگان به آنان مى نگرند. پس گفته مى شود: اينان كيستند؟ پاسخ داده مى شود: مؤذّنانِ امّت محمّد. [آن روز،] مردم در بيم به سر مى برند؛ امّا آنان بيمى ندارند، و مردم، اندوهناك اند؛ ولى آنان اندوهى ندارند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:در روز قيامت، پيامبران، سوار بر چارپايان، محشور مى شوند تا از قبرهايشان به محشر بيايند. صالح عليه السلام بر ناقه اش برانگيخته مى شود، فرزندانم (حسن و حسين عليهماالسلام) بر شتر من، عَضباء، برانگيخته مى شوند و من، سوار بر بُراق برانگيخته مى شوم كه گامَش تا دورترين نقطه نگاهش است. بلال، سوار بر شترى از شترهاى بهشت برانگيخته مى شود و بانگ ناب اذان را سر مى دهد و از روى راستى و درستى، شهادت مى دهد و چون بگويد: «أشهد أنّ محمّدا رسول اللّه»، همه اهل ايمان، از اوّلين و آخرينِ آنها، هم صدا با او گواهى مى دهند. پس، از هر كه بايد پذيرفته شود، پذيرفته مى شود و از هر كه نبايد پذيرفته شود، پذيرفته نمى شود.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:چون روز رستاخيز شود، من ـ خودستايى نباشد ـ نخستين كسى هستم كه زمين برايش شكافته مى شود. به دنبال من، بلالِ مؤذّن و در پىِ او، ديگر مؤمنان، از گورهايشان بيرون مى آيند و بلال، در حالى كه دستش را بر گوشش نهاده است، بانگ بر مى آورد كه: «گواهى مى دهم كه هيچ خدايى جز خداى يكتا نيست، و محمّد، فرستاده خداست. او را با هدايت و دينِ درست فرستاد تا آن را بر هر دينى، پيروز گردانَد، هر چند مشركان، خوش نداشته باشند»، و ديگر مؤذّنان، با او هم صدا مى شوند، تا اين كه به دروازه هاى بهشت مى رسيم.

سنن النسائىـ به نقل از سائب بن يزيد ـ: روز جمعه، هر گاه پيامبر خدا بر منبر مى نشست، بلالْ اذان مى گفت و چون از منبر فرود مى آمد، اقامه مى گفت.

سنن الترمذىـ به نقل از عون بن ابى جُحَيفه ـ: پدرم گفت: بلال را ديدم كه اذان مى گويد و مى چرخد و دهانش را اين طرف و آن طرف مى كند و دو انگشتش را در گوش هايش قرار داده است. پيامبر خدا نيز در خيمه سرخ رنگش بود. فكر مى كنم كه گفت: خيمه چرمى. پس بلال با چوبْ دستى اى كه نوك فلزى داشت، بيرون آمد و آن را در شن ها فرو برد و پيامبر خدا به طرف آن، نماز خواند، در حالى كه از برابر او سگ و الاغ عبور مى كردند. پيامبر صلى الله عليه و آله جامه اى قرمز به تن داشت، به طورى كه انگار درخشندگى ساق هاى پايش را مى ديدم.