حدیث دربارهمعناى خوش بختى و بدبختى نوزاد ، قبل از تولّد

سنن الترمذي عن عمر بن الخطّاب:لَمّا نَزَلَت هذِهِ الآيَةُ: «فَمِنْهُمْ شَقِىٌّ وَ سَعِيدٌ» ۱ سَأَلتُ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله فَقُلتُ: يا نَبِيَّ اللّهِ فَعلى ما نَعمَلُ؟ عَلى شَيءٍ قَد فُرِغَ مِنهُ أو عَلى شَيءٍ لَم يُفرَغ مِنهُ؟ قالَ: بَل عَلى شَيءٍ قَد فُرِغَ مِنهُ وجَرَت بِهِ الأَقلامُ يا عُمَرُ، ولكِن كُلٌّ مُيَسَّرٌ لِما خُلِقَ لَهُ. ۲

سنن الترمذىـ به نقل از عمر بن خطّاب ـ: وقتى اين آيه نازل شد: «پس، بعضى از آنان تيره بخت اند و [برخى]نيك بخت» ، از پيامبر خدا پرسيدم و گفتم: اى پيامبر خدا! بر چه چيز عمل كنيم: بر چيزى كه [خدا] از تقدير آن فراغت يافته است، يا بر چيزى كه هنوز از تقديرش فارغ نشده است؟ فرمود: «اى عمر! بلكه بر چيزى كه مقدّر شده و قلم ها آن را نوشته اند؛ ليكن هر كس براى آنچه به خاطرش آفريده شده، موفّق مى شود».

۱.هود: 105.

۲.سنن الترمذي: ج 5 ص 289 ح 3111.

کلیدواژه‌ها قضا و قدر حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاه حکمت های اعتقادی تقدیر خوش بختی و بدبختی +1 مورد دیگر

احادیث دیگر این موضوع

التوحيدـ به نقل از محمّد بن ابى عمير ـ: از امام كاظم عليه السلام درباره معناى اين سخن پيامبر خدا كه: «بدبخت، كسى است كه در رَحِم مادرش بدبخت شده است و خوش بخت، كسى است كه در رَحِم مادرش خوش بخت شده است» پرسيدم. فرمود: «بدبخت، كسى است كه خدا در حالى كه او در رَحِم مادرش است، مى داند كه او كارهاى بدبختان را خواهد كرد، و خوش بخت، كسى است كه خدا در حالى كه او در رَحِم مادرش است، مى داند كه او كارهاى خوش بختان را خواهد كرد». به ايشان گفتم: پس معناى اين سخن پيامبر خدا كه: «عمل كنيد، كه هر كس براى آنچه آفريده شده موفّق است»، چيست؟ فرمود: «خداوند عز و جل جنّ و انس را آفريد تا او را بپرستند و آنان را نيافريد كه نافرمانى اش كنند، و اين [به دليل]سخن خداوند عز و جل است كه: «و جنّ و انس را نيافريدم، جز براى آن كه مرا بپرستند» . اين چنين [خداوند، راه رسيدن] هر كس را به فلسفه آفرينش خود، هموار ساخته است. پس، واى بر كسى كه گم راهى را بر هدايت، ترجيح دهد!

المعجم الكبيرـ به نقل از ابن عبّاس، درباره اين سخن خدا: «پس، بعضى از آنان تيره بخت اند و [برخى] نيك بخت» ـ: همانا پيامبر خدا آرزو داشت تا همه مردم، ايمان بياورند و در راه هدايت، از او پيروى نمايند. خداوند، او را آگاه ساخت كه جز كسى كه در كتاب نخست (لوح محفوظ) پيشينه خوش بختى دارد، ايمان نمى آورد و جز كسى كه در كتاب نخست، پيشينه بدبختى دارد، گم راه نمى گردد. سپس به پيامبرش صلى الله عليه و آله فرمود: «شايد تو از اين كه [مشركان] ايمان نمى آورند، جان خود را تباه سازى» . [نيز] مى فرمايد: «اگر بخواهيم، معجزه اى از آسمان بر آنان فرود مى آوريم تا گردن هايشان در برابر آن، خاضع گردد» .

كتاب سليم بن قيسـ به نقل از سليم ـ: به ابن عبّاس گفتم: مرا آگاه ساز كه بزرگ ترين چيزى كه از على بن ابى طالب عليه السلام شنيده ايد، چيست. او چيزى را برايم گفت كه خودم آن را از على عليه السلام شنيده بودم. فرمود [ه بود]: «پيامبر خدا مرا در حالى كه در دستش كتابى بود، خواست و فرمود: اى على! اين كتاب را بگير. گفتم: اى پيامبر خدا! اين، چه كتابى است؟ فرمود: كتابى است كه خدا نوشته است. در آن، نام نيك بختان و تيره بختان امّت من تا روز رستاخيز است. پروردگارم به من فرمان داد كه آن را به تو بدهم».