عاص بن وائل بن هشام

امام باقر عليه ‏السلام ـ در باره آيه شريف: «آيا ديدى كسى را كه به آيات ما كفر ورزيد و گفت: قطعا به من مال و فرزند بسيار داده خواهد شد» ـ : عاص بن وائل بن هشام قرشى سهمى، يكى از مسخره كنندگان [پيامبر صلى‏ الله‏ عليه‏ و‏ آله] بود. خبّاب بن اَرَت از عاص بن وائل، طلبى داشت. نزد او رفت و آن را از او مطالبه نمود. عاص به او گفت: آيا شما نمى‏گوييد كه در بهشت، طلا و نقره و حرير است؟ خبّاب گفت: چرا. عاص گفت: پس وعده من و تو، در بهشت؛ زيرا ـ به خدا سوگند ـ در آن جا به من بهتر از اموالى كه در دنيا داده شده‏ام، داده خواهد شد. «هرگز! به زودى [آن معبودان]عبادت ايشان را انكار مى‏كنند و ضدّ آنان مى‏گردند» ، «ضدّ» يعنى چيزى كه با شخص، قرين و همنشين مى‏شود.

مجمع البيان ـ به نقل از ابن عبّاس، در باره سوره كوثر ـ : اين سوره در باره عاص بن وائل سهمى نازل شد و علّتش آن بود كه وى ديد پيامبر خدا صلى‏ الله‏ عليه‏ و‏ آله از مسجد [الحرام]خارج مى‏شود. جلوى باب بنى سهم به هم رسيدند و به گفتگو پرداختند. عدّه‏اى از بزرگان قريش در مسجد نشسته بودند. چون عاص وارد مسجد شد، به او گفتند: با كه سخن مى‏گفتى؟ گفت: با آن اَبتر. ۲ پيامبر خدا صلى‏ الله‏ عليه‏ و‏ آله از خديجه پسرى داشت به نام عبداللّه‏ كه قبلاً از دنيا رفته بود، و آنها به كسى كه پسر نداشت، «ابتر» مى‏گفتند. از اين رو، زمانى كه عبد اللّه‏ در گذشت، قريش نام اَبتر يا صُنبور ۳ بر پيامبر صلى‏ الله‏ عليه‏ و‏ آله گذاشتند.