امام على عليه السلامـ در پاسخ به سؤال از نحوه محاسبه نفْس ـفرمود: چون صبح را به شب رساند، به سراغ نفْس خويش رود و بگويد: اى نفْس! امروز بر تو گذشت و هرگز سوى تو برنمى گردد. خداوند از تو خواهد پرسيد كه آن را چگونه سپرى كردى؟ در آن روز چه كردى؟ آيا خدا را ياد كردى، يا سپاس و ستايشش گفتى؟ آيا حقّ برادر مؤمنى را گزاردى؟ آيا بار غمى از دل او برداشتى؟ آيا در نبودِ او هواى زن و فرزندان او را داشتى؟ آيا وقتى مُرد، به بازماندگان او رسيدگى كردى؟ آيا با استفاده از مقام و موقعيّتت، از غيبت برادر مؤمنى جلوگيرى كردى؟ آيا مسلمانى را يارى رساندى؟ چه كارى براى او كرده اى؟ آن گاه كارهايى كه كرده است بر مى شمرد؛ اگر كار خيرى از وى سر زده باشد، خدا را سپاس گويد و به شكرانه توفيقى كه به وى عنايت كرده، خدا را به