امام حسين عليه السلام:هنگامى كه با على عليه السلام درباره اهل نهروان ۲ گفتگو شد كه: آيا مشرك بودند؟ فرمود: «از شرك گريخته اند». گفته شد: اى امير مؤمنان! آيا منافق بودند؟ گفت: «منافقان، خدا را فقط اندكى ياد مى كنند». به وى گفته شد: پس اينها چيستند؟ گفت: «گروهى بودند كه بر ما سركشى كردند و خداوند، ما را بر ايشان پيروز كرد».

الفتوح:حبيب بن عاصم اَزْدى از على عليه السلام پرسيد: اى امير مؤمنان! اينان كه ما با ايشان مى جنگيم، آيا كافرند؟ على عليه السلام گفت: «از كفر گريختند، و [امّا]در آن افتادند». گفت: پس آيا منافق اند؟ على عليه السلام گفت: «همانا منافقان، خدا را تنها كمى ياد مى كنند». گفت: اى امير مؤمنان! پس بگو اينان چيستند تا با بينايى و يقين، با ايشان بجنگم. على عليه السلام گفت: «ايشان گروهى هستند كه از دين اسلام بيرون رفتند، آن گونه كه تير از هدف در مى گذرد؛ قرآن را قرائت مى كنند، امّا [اين قرائت] از تَرقُوه شان فراتر نمى رود. پس خوشا به حال كسى كه ايشان را بكُشد يا آنان وى را بكشند».

المستدرك على الصّحيحينـ به نقل از عامر بن واثله ـ: شنيدم على عليه السلام ايستاد و گفت: «پيش از آن كه مرا از دست دهيد، بپرسيدم، كه پس از من، كسى همانندم نيست تا از او سؤال كنيد». ابن كَوّاء برخاست و گفت: «كسانى كه [شكرِ]نعمت خدا را به كفر بدل ساختند و مردمِ خويش را به سراى هلاكت درآوردند» ، كيان اند؟ گفت: «منافقان قريش». پرسيد: «كسانى كه تلاش ايشان در زندگى دنيا تباه شده و مى پندارند كه كار نيكو مى كنند» ، كيان اند؟ گفت: «از جمله ايشان، اهل حَروراء ۴ هستند».

الكامل، مبرّد:در محضر على عليه السلام اين آيه خوانده شد: «بگو: آيا شما را از زيانكارترين مردم آگاه كنيم؟ [آنان]كسانى اند كه تلاش ايشان در زندگى دنيا تباه شده و مى پندارند كه كار نيكو مى كنند». پس على عليه السلام گفت: «اهل حَروراء، در زمره همين افرادند».

نهج البلاغة:على عليه السلام شنيد كه مردى از حَروريه شب زنده دارى مى كند و قرآن مى خوانَد. گفت: «خوابِ در حال يقين، بهتر از نماز در حال شكّ است».

امام على عليه السلام:جز اين نيست كه ما با برادران مسلمان خود به جنگ پرداختيم؛ زيرا انحراف و كژى و شبهه و تأويلِ [حقايق دين] در ايشان راه يافته بود.