حدیث دربارهباب در ذكر روحى كه خدا ائمّه عليهم السلام را به آن تسديد مى فرمايد

عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسى، عَنْ يُونُسَ، عَنِ ابْنِ مُسْكَانَ، عَنْ أَبِي بَصِيرٍ، قَالَ:سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللّهِ عليه السلام عَنْ قَوْلِ اللّهِ عَزَّ وَ جَلَّ: «يَسْئَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّى» ، قَالَ: «خَلْقٌ أَعْظَمُ مِنْ جَبْرَئِيلَ وَ مِيكَائِيلَ، كَانَ مَعَ رَسُولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله، وَ هُوَ مَعَ الْأَئِمَّةِ، وَ هُوَ مِنَ الْمَلَكُوتِ».
على بن ابراهيم، از محمد بن عيسى، از يونس، از ابن مُسكان، از ابوبصير روايت كرده است كه گفت: امام جعفر صادق عليه السلام را سؤال كردم از قول خداى عزّوجلّ: «يَسْئَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ قُلِ الرُّوحُ مِنْ أمْرِ رَبّى» ۱، يعنى:«مى پرسند تو را از روح، بگو كه: روح، از امر پروردگار من است». حضرت فرمود كه: «روح، آفريده اى است بزرگ تر از جبرئيل و ميكائيل كه با رسول خدا صلى الله عليه و آله بود و آن روح، با ائمّه است و آن روح، از ملكوت است» (يعنى: عالم ارواح و غيب).
۱.اسرا، 85.

احادیث دیگر این موضوع

۵
محمد بن يحيى، از عمران بن موسى، از موسى بن جعفر، از على بن اسباط، از محمد بن فُضيل، از ابو حمزه روايت كرده است كه گفت: از امام جعفر صادق عليه السلام سؤال كردم از علم امام كه آيا آن علم چيزى است كه عالم (يعنى: امام) آن را از دهان هاى مردان تعليم مى گيرد، و از استادان مى شنود، يا آن را مى خوانيد در كتابى كه در نزد شما است؟ (يعنى: مطالعه مى كنيد و از آن علم به هم مى رسانيد؟). حضرت فرمود كه:«امر علم ما، از اين بزرگ تر و سزاوارتر است كه به درس خواندن و مطالعه كردن حاصل شود. آيا قول خداى عزّوجلّ را نشنيده اى كه مى فرمايد: «وَ كَذلِكَ أوْحَيْنا إلَيْكَ رُوحا مِنْ أمْرِنا ما كُنْتَ تَدْرى ما الْكِتابُ وَ لاَ اْلإيمانُ» ». بعد از آن فرمود كه: «اصحاب شما در اين آيه، چه چيز مى گويند، آيا اقرار مى كنند كه پيغمبر صلى الله عليه و آله در حالى چنان بود كه نمى دانست كه كتاب و ايمان چيست؟». من عرض كردم كه: فداى تو گردم، نمى دانم كه ايشان چه مى گويند؟ حضرت فرمود: «بلى، پيغمبر در حالى چنان بود كه نمى دانست كه كتاب و ايمان چيست، تا آن كه خداى عزّوجلّ مبعوث گردانيد آن روح را كه در كتاب خود ذكر فرموده، و چون آن روح را به سوى آن حضرت وحى فرمود، به واسطه آن، علم و فهم را دانست و آن، روحى است كه خداى عزّوجلّ به هر كه خواهد، آن را عطا مى فرمايد. پس چون آن را به بنده اى عطا كند، فهم را به او تعليم دهد».
محمد بن يحيى، از محمد بن حسين، از على بن اسباط، از حسين بن ابى العلاء، از سعد اسكاف روايت كرده است كه گفت: مردى به خدمت امير المؤمنين عليه السلام آمد و آن حضرت را از روح سؤال مى كرد كه: آيا روح، جبرئيل نيست؟ امير المؤمنين عليه السلام فرمود كه:«جبرئيل عليه السلام، از فرشتگان است و روح، غير جبرئيل است». و اين را بر آن مرد تكرار فرمود. آن مرد به حضرت عرض كرد كه: قول بزرگى را گفتى، و كسى نيست كه گمان داشته باشد كه روح، غير جبرئيل است. امير المؤمنين عليه السلام به آن مرد فرمود: «به درستى كه تو گمراهى و از اهل ضلالت روايت مى كنى. خداى عزّوجلّ به پيغمبر خويش صلى الله عليه و آله مى فرمايد كه: «أتى أمْرُ اللّهِ فَلا تَسْتَعْجِلُوهُ سُبْحانَهُ وَ تَعالى عَمّا يُشْرِكُونَ * يُنَزِّلُ الْمَلائِكَةَ بِالرُّوحِ» نحل، 1 و 2. ، يعنى: «آمد (و مراد، اين است كه نزديك است كه بيايد) فرمان خدا، پس شتافتن آن را نخواهيد. پاك و منزه است آن جناب و برترى دارد از آنچه ايشان شريك او مى گردانند (يا از شريك ساختن ايشان)، فرو مى فرستد فرشتگان را با روح». پس روح غير فرشتگان است - صلوات اللّه عليهم اجمعين ـ» (چه، اگر از فرشتگان باشد، بالرّوح زياد و بى مصرف بلكه بى معنى است؛ زيرا كه فرود آمدن چيزى با خود آن چيز، غلط است و بودن آن، از قبيل ذكر خاص بعد از عام، در صورتى صورت دارد كه اتّحاد جنس معلوم و محقق باشد).