باب نادرى كه ذكر غيب در آن است

4 حدیث
عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا، عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسى، عَنْ مُعَمَّرِ بْنِ خَلَادٍ، قَالَ:سَأَلَ أَبَا الْحَسَنِ عليه السلام رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ فَارِسَ، فَقَالَ لَهُ: أَ تَعْلَمُونَ الْغَيْبَ؟ فَقَالَ: «قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ عليه السلام: يُبْسَطُ لَنَا الْعِلْمُ، فَنَعْلَمُ، وَ يُقْبَضُ عَنَّا، فَـلَا نَعْلَمُ، وَ قَالَ: سِرُّ اللّهِ ـ عَزَّ وَ جَلَّ ـ أَسَرَّهُ إِلى جَبْرَئِيلَ عليه السلام، وَ أَسَرَّهُ جَبْرَئِيلُ إِلى مُحَمَّدٍ صلى الله عليه و آله، وَ أَسَرَّهُ مُحَمَّدٌ إِلى مَنْ شَاءَ اللّهُ».
چند نفر از اصحاب ما روايت كرده اند، از احمد بن محمد بن عيسى، از مُعمّر بن خلّاد كه گفت: مردى از اهل فارس، از امام موسى كاظم عليه السلام سؤال نمود و به آن حضرت عرض كرد كه: شما غيب را مى دانيد؟ حضرت فرمود كه:«امام محمد باقر عليه السلام فرمود كه: علم از براى ما گشايش به هم مى رساند، پس مى دانيم و از ما قبض و گرفته مى شود، پس نمى دانيم. و فرمود كه: غيب، راز خداى عزّوجلّ است كه خدا آن را پنهان به جبرئيل عليه السلام رسانيد، و جبرئيل آن را پنهان به محمد صلى الله عليه و آله رسانيد، و محمد آن را پنهان به هر كه خدا مى خواست رسانيد».
مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيى، عَنْ عَبْدِ اللّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسى، عَنِ الْحَسَنِ بْنِ مَحْبُوبٍ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ رِئَابٍ، عَنْ سَدِيرٍ الصَّيْرَفِيِّ، قَالَ:سَمِعْتُ حُمْرَانَ بْنَ أَعْيَنَ يَسْأَلُ أَبَا جَعْفَرٍ عليه السلام عَنْ قَوْلِ اللّهِ عَزَّ وَ جَلَّ: «بَدِيعُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ» قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ عليه السلام: «إِنَّ اللّهَ ـ عَزَّ وَ جَلَّ ـ ابْتَدَعَ الْأَشْيَاءَ كُلَّهَا بِعِلْمِهِ عَلى غَيْرِ مِثَالٍ كَانَ قَبْلَهُ، فَابْتَدَعَ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرَضِينَ، وَ لَمْ يَكُنْ قَبْلَهُنَّ سَمَاوَاتٌ وَ لَا أَرَضُونَ، أَ مَا تَسْمَعُ لِقَوْلِهِ تَعَالى: «وَ كانَ عَرْشُهُ عَلَى الْماءِ» ؟» فَقَالَ لَهُ حُمْرَانُ: أَ رَأَيْتَ قَوْلَهُ جَلَّ ذِكْرُهُ: «عالِمُ

محمد بن يحيى، از عبداللّه بن محمد بن عيسى، از حسن بن محبوب، از على بن رئاب، از سَدير صَيرفى روايت كرده است كه گفت: شنيدم از حُمران بن أَعْيَن كه از امام محمد باقر عليه السلام سؤال مى كرد از قول خداى عزّوجلّ: «بَديعُ السَّماواتِ وَ اْلأَرْضِ» ۱، يعنى:«اوست كه از نو پديد آورنده آسمان ها و زمين است» (يا پديد آورنده آسمان ها و زمين است). حضرت باقر عليه السلام فرمود: «به درستى كه خداى عزّوجلّ، همه چيزها را اختراع فرمود به علم خويش، بر غير مثال و صورتى كه پيش از آن بوده باشد. پس آسمان ها و زمين ها را اختراع فرمود و آسمان ها و زمين هايى پيش از اينها نبود. آيا گوش نمى دهى به قول خداى تعالى كه مى فرمايد: «وَ كانَ عَرْشُهُ عَلَى الْماءِ» ۲؟». حُمران به آن حضرت عرض كرد كه: مرا خبر ده از خداى جلّ

۱.بقره 117.
۲.هود، 7.
۳.جن، 26.
۴.جن، 27.
أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَسَنِ، عَنْ عَبَّادِ بْنِ سُلَيْمَانَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سُلَيْمَانَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ سَدِيرٍ، قَالَ:كُنْتُ أَنَا وَ أَبُو بَصِيرٍ وَ يَحْيَى الْبَزَّازُ وَ دَاوُدُ بْنُ كَثِيرٍ فِي مَجْلِسِ أَبِي عَبْدِ اللّهِ عليه السلام إِذْ خَرَجَ إِلَيْنَا وَ هُوَ مُغْضَبٌ، فَلَمَّا أَخَذَ مَجْلِسَهُ، قَالَ: «يَا عَجَباً لِأَقْوَامٍ يَزْعُمُونَ أَنَّا نَعْلَمُ الْغَيْبَ، مَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ إِلَا اللّهُ عَزَّ وَ جَلَّ؛ لَقَدْ هَمَمْتُ بِضَرْبِ جَارِيَتِي فُـلَانَةَ، فَهَرَبَتْ مِنِّي، فَمَا عَلِمْتُ فِي أَيِّ بُيُوتِ الدَّارِ هِيَ؟». قَالَ سَدِيرٌ: فَلَمَّا أَنْ قَامَ مِنْ مَجْلِسِهِ وَ صَارَ فِي مَنْزِلِهِ، دَخَلْتُ أَنَا وَ أَبُو بَصِيرٍ وَ

احمد بن محمد، از محمد بن حسن، از عبّاد بن سليمان، از محمد بن سليمان، از پدرش، از سَدير روايت كرده است كه گفت: من و ابوبصير و يحيى بزّاز و داود بن كثير، در مجلس امام جعفر صادق عليه السلام نشسته بوديم كه ناگاه آن حضرت به سوى ما بيرون آمد و كسى آن حضرت را به خشم آورده بود، چون در جاى خود نشست، فرمود:«زهى تعجّب از گروهى چند كه گمان مى كنند كه ما غيب را مى دانيم، و غيب را نمى داند مگر خداى عزّوجلّ. هر آينه قصد كردم كه كنيز خود فلانه را بزنم، از من گريخت، پس من ندانستم كه آن كنيز در كدام يك از اطاق هاى خانه پنهان است». سدير مى گويد كه: چون حضرت از جاى خويش برخاست و در منزل خود تشريف برد، من و ابوبصير و ميّسر بر آن حضرت داخل شديم و عرض كرديم كه: فداى تو گرديم، از تو شنيديم كه در باب كنيز خويش

۱.نمل، 40.
۲.رعد، 43.
أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَسَنِ، عَنْ أَحْمَدَ بْنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ، عَنْ عَمْرِو بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ مُصَدِّقِ بْنِ صَدَقَةَ، عَنْ عَمَّارٍ السَّابَاطِيِّ، قَالَ:سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللّهِ عليه السلام عَنِ الْاءِمَامِ: يَعْلَمُ الْغَيْبَ؟ فَقَالَ: «لَا، وَ لكِنْ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَعْلَمَ الشَّيْءَ، أَعْلَمَهُ اللّهُ ذلِكَ».
احمد بن محمد، از محمد بن حسن، از احمد بن حسن بن على، از عمرو بن سعيد، از مصدّق بن صَدقه، از عمّار ساباطى روايت كرده است كه گفت: امام جعفر صادق عليه السلام را سؤال كردم از امام كه آيا غيب را مى داند؟ فرمود:«نه، وليكن هرگاه خواسته باشد كه چيزى را بداند، خدا آن را به او اعلام فرمايد».