حدیث دربارههجرت به مدينه

بحار الأنوار:كانَت الهِجرَةُ سَنَةَ أربَعَ عَشرَةَ مِن المَبعَثِ، وهِيَ سَنَةُ أربَعٍ وثَلاثينَ مِن مُلكِ كِسرى پرويز، سنةَ تِسعٍ لِهِرَقلَ ۱، وأوّلُ هذهِ السَّنَةِ المُحرَّمُ. وكانَ رسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله مُقيما بمَكّةَ لَم يَخرُجْ مِنها، وقَد كانَ جَماعَةٌ خَرَجوا في ذي الحجّةِ، وقالَ محمّدُ بنُ كعبِ القُرَظيّ: اجتَمَعَ قُرَيشٌ على بابِهِ وقالوا: إنّ محمّدا يَزعُمُ أ نَّكم إن بايَعتُموهُ كُنتُم مُلوكَ العَرَبِ والعَجَمِ، ثُمّ بُعِثتُم بَعدَ مَوتِكُم فجُعِلَ لَكُم جِنانٌ كجِنانِ الأرضِ، وإن لَم تَفعَلوا كانَ لَكُم مِنهُ الذَّبحُ ثُمّ بُعِثتُم بَعدَ مَوتِكُم فجُعِلَت لَكُم نارٌ تُحرَقونَ بِها. فخَرَجَ رسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله فأخَذَ حَفنَةً ۲ مِن تُرابٍ، ثُمّ قالَ: نَعَم أنا أقولُ ذلكَ، فنَثَرَ التُّرابَ على رؤوسِهِم وهُو يَقرأ «يس ـ إلى قولِهِ: ـ وجَعَلْنا مِن بَيْنِ أيْدِيهِم سَدّاومِنْ خَلْفِهِم سَدّا فأغْشَيْناهُمْ فَهُم لا يُبصِرونَ» ۳، فلَم يَبقَ مِنهُم رجُلٌ وَضَعَ على رأسِهِ التُّرابَ إلّا قُتِلَ يَومَ بَدرٍ، ثُمّ انصَرَفَ إلى حَيثُ أرادَ، فأتاهُم آتٍ لَم يَكُن مَعَهُم فقالَ: ما تَنتَظِرونَ ههُنا؟ قالوا: محمّدا، قالَ: قَد واللّهِ خَرَجَ محمّدٌ علَيكُم ثُمّ ما تَرَكَ مِنكُم رجُلاً إلّا وقد وَضَعَ على رأسِهِ التُّرابَ وانطلَقَ لِحاجَتِهِ، فوَضَعَ كلُّ رجُلٍ مِنهُم يَدَهُ على رأسِهِ فإذا علَيهِ التُّرابُ. ثُمّ جَعَلوا يَطَّلِعونَ فيَرَونَ عليّا علَى الفِراشِ مُتَّشِحا ۴ بِبُردِ رسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله، فيَقولونَ: إنّ هذا لَمحمّدٌ نائمٌ عَلَيهِ بُردُهُ، فلَم يَبرَحوا كذلكَ حتّى أصبَحوا، فقامَ عليٌّ مِن الفِراشِ فقالوا: واللّهِ لَقَد صَدَقَنا الّذي كانَ حَدَّثنا بهِ. ۵
بحار الأنوار:هجرت [پيامبر صلى الله عليه و آله به مدينه] در سال چهاردهم بعثت صورت گرفت و مصادف بود با سى و چهارمين سال سلطنت خسرو پرويز و نهمين سال فرمان روايى هِرَقل (امپراتور روم)، و اوّل اين سال محرّم است. پيامبر خدا در مكّه بود و آن جا را ترك نكرده بود؛ امّا عدّه اى از مسلمانان در ماه ذى حجّه بيرون رفته بودند. محمّد بن كعب قُرَظى مى گويد: قريش بر درِ خانه پيامبر جمع شدند و گفتند: محمّد مى گويد كه اگر شما با او بيعت كنيد، بر عرب و عجم، فرمان روا خواهيد شد و بعد از مرگ هم، دوباره زنده مى شويد و براى شما باغ ها و جنّت هايى چون باغ هاى اين جهان خواهد بود و اگر بيعت نكنيد، به دست او كشته خواهيد شد و بعد از مرگ هم زنده خواهيد شد و در آتش سوزان خواهيد سوخت. در اين هنگام، پيامبر خدا از خانه بيرون آمد و مشتى خاك برداشت و فرمود: «آرى. من اين سخنان را مى گويم». سپس مشت خاك را روى سر آنان پاشيد و اين آيات را تلاوت فرمود: «يس» تا آيه «و پيشِ روىِ آنان، سدّى نهاديم و پشتِ سرشان نيز سدّى. پس آنان را پوشانديم. لذا نمى بينند» . تمام كسانى كه از آن خاك روى سرشان ريخته شد، در جنگ بدر، كشته شدند. پيامبر صلى الله عليه و آله سپس به راه افتاد و رفت. در اين هنگام، شخصى كه با آن عدّه نبود، آمد و گفت: در اين جا منتظر كه هستيد؟ گفتند: محمّد. گفت: به خدا سوگند كه محمّد، از كنار شما عبور كرد و بر سرِ همه شما خاك ريخت و در پى كار خود رفت. هريك از آن عدّه، دست خود را روى سرش گذاشت، ديد خاكى است. چون به درون خانه پيامبر صلى الله عليه و آله سرك كشيدند، ديدند على عليه السلام در بستر است و قطيفه پيامبر خدا را روى خود كشيده است. گفتند: او محمّد است كه خوابيده و قطيفه اش روى اوست. آنان، همچنان بر درِ منزل پيامبر صلى الله عليه و آله بودند تا اين كه صبح شد و على عليه السلام از بستر برخاست. گفتند: به خدا سوگند، آن مرد به ما راست گفته بود.
۱.هِرَقْل: من ملوك الروم، وهو أوّل من ضرب الدنانير، وأوّل من أحدث البيعة (لسان العرب: ج 11 ص 694).
۲.الحفنة: مل ء الكفّين (كما في هامش المصدر).
۳.يس: 1 ـ 9.
۴.التوشّح بالرداء: أن يدخل الثوب من تحت يده اليمنى فيلقيه على منكبه الأيسر كما يفعل المُحرم (لسان العرب: ج 2 ص 633).
۵.بحار الأنوار: ج 19 ص 38 ح 6.