حدیث دربارهسليمان بن صُرَد خُزاعى

دانشنامه امیرالمؤمنین(ع) ج ۱۳، ص ۲۷۲، ح ۶۴۹۱

الطبقات الكبرى عن عطاء بن السائب:إنَّ سَلمانَ حينَ حَضَرَتهُ الوَفاةُ، دَعا بِصُرَّةٍ مِن مِسكٍ كانَ أصابَها مِن بَلَنجَرَ ۱، فَأَمرَ بِها أن تُدافَ وتُجعَلَ حَولَ فِراشِهِ، وقالَ: فَإِنَّهُ يَحضُرُنِي اللَّيلَةَ مَلائِكَةٌ يَجِدونَ الرّيحَ ولا يَأكُلونَ الطَّعامَ. ۲

الطبقات الكبرىـ به نقل از عطاء بن سائب ـ: چون مرگ سلمان در رسيد، كيسه مُشكى را كه از بَلَنجَر ۳ به او رسيده بود، خواست و فرمان داد كه آن را در ظرف كوچكى، [با آب] بياميزند و در كنار بسترش بنهند و گفت: امشب فرشتگانى نزد من حضور مى يابند كه بو را مى فهمند؛ امّا غذا نمى خورند.

۱.بَلَنجَر: مدينة ببلاد الخَزَر، خلف باب الأبواب، فتحها عبدالرحمن بن ربيعة (معجم البلدان: ج 1 ص 489).

۲.الطبقات الكبرى: ج 4 ص 92.

۳.بَلَنجَر، شهرى در ساحل درياى خزر، پشت «باب الأبواب (در بند)» است كه عبد الرحمان بن ربيعه، آن را فتح كرد و از قرن دوم به بعد نامى از آن نيست (ر. ك: معجم البلدان: ج 1 ص 489، لغت نامه دهخدا: ج 3 ص 4314).

کلیدواژه‌ها یاران و کارگزاران امام علی روش سیاسی و محدودیت های امام علی علیه السلام در انتخاب کارگزاران سلیمان بن صرد خزاعی

احادیث دیگر این موضوع

امام على عليه السلامـ در نامه اش به سليمان بن صُرَد كه حاكم منطقه جَبَل بود ـ: گفته اى، اموالى متعلّق به مسلمانان به دستت رسيده است. [بدان] آنان كه نزد تو هستند، با آنان كه نزد مايند، حقّى يكسان دارند. پس مرا از آنچه به دستت رسيده، آگاه كن و حقّ هر صاحب حقى را بده و بقيه را به سوى ما بفرست تا ميان كسانى كه نزد مايند، قسمت كنيم، إن شاء اللّه!

وقعة صِفّينـ به نقل از عون بن ابى جُحَيفه ـ: پس از نوشتن پيمان نامه حَكميّت در جنگ صِفّين، سليمان بن صرد به نزد على عليه السلام آمد، در حالى كه صورتش شمشير خورده بود. على عليه السلام چون بدو نگريست، فرمود: «برخى از مؤمنان، [بر سر پيمان،] جان باختند و برخى چشم انتظارند، بى آن كه پيمان خود را دگرگون كنند و تو از آن دسته اى كه منتظرند و پيمان خود را دگرگون نكرده اند» . سليمان گفت: اى امير مؤمنان! بدان كه اگر ياورانى مى يافتم، هرگز اين پيمان نامه نوشته نمى شد؛ امّا بدان كه ـ به خدا سوگند ـ به ميان مردم رفتم تا به حالت پيشين خود بازگردند؛ امّا جز افرادى اندك، كسى را كه بتوان به خيرش اميد داشت، نيافتم.

وقعة صِفيّنـ به نقل از عبد الرحمان بن عُبَيد بن ابى كنود ـ: پس از بازگشت على بن ابى طالب عليه السلام از بصره، سليمان بن صُرَد خُزاعى بر او وارد شد. [على عليه السلام]او را نكوهش و سرزنش كرد و به او فرمود: «شك بردى و درنگ كردى و كناره گرفتى، در حالى كه من، در گمان خود، تو را از مطمئن ترين و پيش گام ترينْ افراد در يارى خويش مى پنداشتم. پس چه شد كه از يارى خاندان پيامبرت تن زدى و چه چيزْ تو را به يارى شان بى رغبت كرد؟». سليمان گفت: اى امير مؤمنان! كارها را به گذشته ها پيوند مده و مرا بر آنچه پيش تر كرده ام، سرزنش مكن و دوستى ام را باقى بگذار تا خالصانه برايت خيرخواهى كنم و هنوز كارهايى مانده است كه در آنها دوستت را از دشمنت بازشناسى. امام عليه السلام سكوت كرد و سليمان، اندكى نشست و سپس برخاست و به سوى حسن بن على عليهماالسلام كه در مسجدْ نشسته بود، رفت و گفت: آيا تو را از امير مؤمنان، شگفت زده نكنم كه چگونه توبيخ و سرزنشم كرد؟ حسن عليه السلام به او گفت: «كسى سرزنش مى شود كه به دوستى و خيرخواهى اش اميدى باشد». سليمان گفت: كارهايى باقى مانده است كه نيزه ها در آنها گرد مى آيند و شمشيرها از نيام، بيرون مى آيند و به امثال من نياز مى شود. پس به من گمان بد مبريد و در خيرخواهى ام شبهه نكنيد. حسن عليه السلام به او گفت: «خدا تو را رحمت كند! ما به تو بدگمان نيستيم».