كُمَيل بن زياد

شرح نهج البلاغة:كميل بن زياد، كارگزار على عليه السلام در هِيتْ ۴ بود. او كارگزار ناتوانى بود. گروه هاى اعزامى معاويه از [نزديك] او مى گذشتند و اطراف عراق را غارت مى كردند و او نمى توانست آنان را بازگردانَد و براى جبران اين ناتوانى به اطراف منطقه تحت نفوذ معاويه، مانند قَرقيسيا ۵ و ديگر دهكده هاى كنار فرات، يورش مى بُرد و آن جا را غارت مى كرد. على عليه السلام اين كار او را نپسنديد و فرمود: «ناتوانىِ آشكارى است كه كارگزار، مسئوليت خود را وا نهد و به آنچه وظيفه اش نيست، بپردازد».

امام على عليه السلامـ در نامه اش به كميل بن زياد نَخَعى كه كارگزارش در هيت بود و خُرده گيرى اش بر او كه چرا سپاهيان دشمن را كه از حوزه مأموريت او گذشته اند، نرانده و در عوض به غارت جاى ديگر رفته است ـ: امّا بعد، وا نهادن آدمى آنچه را عهده دار است و بر دوش گرفتن وظيفه اى كه مسئول معيّنى دارد، ناتوانىِ آشكار و انديشه نادرستى است. اقدام تو به غارت اهل قرقيسيا و خالى نهادن پاسگاه هاى مرزى حوزه مسئوليت از كسانى كه جلوى دشمن را بگيرند و لشكرش را برانند، رأيى پريشان و آشفته است. تو پلى شده اى تا دشمنانت از تو بگذرند و بر دوستانت غارت بَرَند. نه قدرت جنگيدن دارى و نه هيبت ترساندن. نه مرزى را بسته اى و نه شوكت دشمنى را شكسته اى. نه نياز مردم شهر را برآورده اى و نه فرمانروايت را خشنود كرده اى.