حدیث دربارهامام به شعر، خود را توصيف مى كند

الإمام عليّ عليه السلام: يُهَدِّدُني بِالعَظيمِ الوَليدُ فَقُلتُ: أنَا ابنُ أبي طالِبِ أنَا ابنُ المُبَجَّلِ بُالأَبطَحَينِ وبِالبَيتِ مِن سَلَفي غالِبِ فَلا تَحسَبَنّي أخافُ الوَليدَ ولا أنَّني عَنهُ بِالهائِبِ فَيَابنَ مُغيرَةَ إنِّي امرُؤٌ سَموحُ الأَنامِلِ بِالقاضِبِ طوَيلُ اللِّسانِ عَلَى الشّانِئينَ قَصيرُ اللِّسانِ عَلَى الصّاحِبِ خَسِرتُم بِتَكذيبِكُم لِلرَّسولِ تَعيبونَ ما لَيسَ بِالعائِبِ وكَذَّبتُموهُ بِوَحيِ السَّماءِ ألا لَعنَةُ اللّهِ عَلَى الكاذِبِ ۱ ۲

امام على عليه السلام: وليد، مرا به مرگ، تهديد مى كند گفتم: من، فرزند ابوطالبم. من فرزند بزرگ مكّه و مدينه ام گذشتگان من بر خانه خدا سرپرستى داشتند. مپندار كه من از وليد مى ترسم و از او واهمه اى دارم. اى فرزند مُغَيره! من مردى ام كه به آسانى دستش به شمشير مى رود. در برابر بدگويان، زبان گويا دارم و در برابر دوست، كوتاه مى آيم. با تكذيبتان درباره پيامبر خدا، زيان برديد به آنچه كه عيب نيست، عيب مى گيريد. او را در نزول وحى از آسمان، تكذيب كرديد نفرين خدا بر دروغگو باد!

۱.في الطبعة المعتمدة: «للكاذب»، والصحيح ما أثبتناه كما في طبعة منشورات نصايح: ص 92.

۲.الديوان المنسوب إلى الإمام عليّ عليه السلام: ص 104 الرقم 57.

کلیدواژه‌ها علی از زبان علی امام به شعر خود را توصیف می کند

احادیث دیگر این موضوع

تاريخ دمشقـ به نقل از ابو عبيده ـ: معاويه به على بن ابى طالب عليه السلام، نوشت: اى ابوالحسن! من فضايل فراوانى دارم. پدرم در دوران جاهليّت، رئيس بود، و در اسلام، من پادشاه شدم، و من، برادر زنِ پيامبر خدا هستم و دايىِ مؤمنان و كاتب وحى ام. على عليه السلام فرمود: «آيا فرزندِ جگرخوار، به فضايل، بر من فخر مى فروشد؟!». آن گاه فرمود: «اى غلام! بنويس: محمّدِ نبى، برادر و پدر زنم است حمزه سيد الشهدا، عمويم است. و جعفر كه پگاهان و شامگاهان با فرشتگان پرواز مى كند، برادرم است. دختر محمّد، آرامش بخش و همسرم است كه گوشتش به خون و گوشت من درهم آميخته است. فرزندان احمد، فرزندان من از فاطمه هستند كدامينِ شما بهره اى چون بهره من داريد؟ بر همه شما در اسلام آوردن، پيشى گرفتم در كوچكى، آن گاه كه هنوز بالغ نشده بودم». معاويه گفت: اين نامه را مخفى كنيد تا شاميان آن را نخوانند كه به على بن ابى طالب، روى خواهند آورد.

تاريخ دمشقـ به نقل از زيد بن على ـ: قريشيان در نشستى گِرد آمدند و به بيان افتخارات خود پرداختند تا آن كه به على بن ابى طالب عليه السلام رسيدند و به وى گفتند: اى ابوالحسن! بگو، كه همه يارانت گفتند. على عليه السلام فرمود: خداوند به يارى كردن پيامبرش، ما را بزرگ داشت و به دست ما پايه هاى اسلام را برافراشت. به وسيله ما پيامبر و قرآنش را عزّت بخشيد و به پيروزى و پيشتازى عزيزمان داشت. در هر رزمگاهى شمشيرهاى ما جمجمه ها را از كلّه دليران به پرواز درمى آورْد. جبرئيل، مكرّر به خانه هاى ما مى آمد و فريضه هاى اسلام و احكام را مى آورْد. پس ما اوّلين حلالْ شمارِ حلال او و حرامْ شمارِ همه حرام هاى خداوند بوديم. ما برگزيده همه ساكنان روى زمين و نظام آن و زمامدار هر كاريم. آنان كه در هر ناخوشايندى فرو مى روند و پاس دارنده حوادث ايّام هستند. كارها را به اراده شان استحكام مى بخشند و چيزهاى بسيار استوار را مى شكنند. از قبيله ابو كَرْب و تُبَّع بپرس و از اهل كتاب و مشركان. ما هر كس را كه بخواهيم از او باز داريم، باز مى داريم و به انجام دادن كارهاى نيك و بخشش مى پردازيم. شمشيرهاى ما، يورش سپاهيان را برمى گردانَد و سرِ پادشاهى و بزرگى بر مى افرازيم. گفتند: اى ابوالحسن! چيزى را براى ما برجا نگذاشتى.

تاريخ دمشقـ به نقل از جابر بن عبد اللّه ـ: از على عليه السلام شنيدم كه براى پيامبر خدا مى سرود و در حديث ابو مسعود است كه وى شعر مى خواند و پيامبر خدا گوش مى كرد: من، برادر مصطفى هستم و هيچ ترديدى در نَسَبم نيست و با او پرورش يافتم و نوه هايش فرزندان من اند. جدّ من و جدّ پيامبر خدا يكى است و فاطمه، همسر من است؛ سخنى كه دروغ نيست. من او را تصديق كردم، هنگامى كه مردم در تاريكى گم راهى، شرك و تيره روزى بودند. سپاسْ خدايى راست كه شريكى براى او نيست نيكى كننده به بنده و باقىِ جاودان. [حدّاد، منظور از حدّاد، ابو على حسن بن احمد بن حسن حدّاد است كه ابن عساكر، مؤلف تاريخ دمشق، مطلب را از وى نقل مى كند. راوى اشعار، افزوده است:] پيامبر خدا، لبخندى زد و فرمود: «راست گفتى، اى على!».

امام على عليه السلام: مردم مى دانند كه سهم من از اسلام بر همه سهم ها برترى دارد. و احمدِ پيامبر، برادر و پدر زن من است ـ كه خدا بر او درود فرستاده ـ و پسرعموى من است. [و مى دانند] كه من براى همه مردم، راهبر بودم به اسلام، از عرب و عجم. و كُشنده هر بزرگ و رئيس و جبّارى كه بزرگ مى نمود، در [راه] اسلام. [خدا] در قرآن، ولايت مرا بر آنان لازم كرده است و پيروى مرا در قرآن، واجب ساخته است. همان گونه كه هارون نسبت به برادرش موسى بود من نيز برادر اويم و نام من همان است. از اين رو، مرا امام آنان قرار داد و در روز غدير خم، بدان خبر داد. كدام يك از شما در سهم داشتن، همسنگ من است و در اسلام آوردن، يا سابقه و نسبت؟! واى، آن گاه، واى و آن گاه، واى بر كسى كه فردا، خداى را به گناه ستم كردن بر من، ملاقات كند! واى، واى و باز هم واى بر منكر پيروى من و آن كه بر ستم بر من افزود! واى بر آن كه به نادانى شقاوت مى ورزد و بدون سر زدن جرمى از من، با من دشمنى مى كند!

شرح نهج البلاغة:ابوطالب، هرگاه محلّ خواب پيامبر صلى الله عليه و آله معلوم بود، بسيارى وقت ها بر وى نگران مى شد و او را از جايش بلند مى كرد و پسرش على عليه السلام را به جاى او مى خوابانْد. شبى على عليه السلام به وى فرمود: «اى پدر! من كشته مى شوم». ابوطالب گفت: پسرم شكيبايى كن كه شكيبايى عاقلانه است راه هر موجود زنده اى به مرگ مى انجامد. تقدير در دست خداست و آزمايشى سنگين است فدا شدن در راه دوست و فرزندِ دوست. در راه بزرگْ برخوردار از حَسَب درخشان و سخاوت، و كريمى كه نجيب است. اگر مرگ، تو را در رسيد، تيرى كه رها شده است گاه به هدف مى خورَد و گاه نمى خورَد. هر زنده اى، گرچه عمرش فراوان باشد از مزه مرگ، نصيب خود را خواهد چشيد. على عليه السلام پاسخ داد: «آيا مرا به شكيبايى در راه يارى احمد، فرمان مى دهى؟ سوگند به خدا، آنچه كه گفتم، از روى ناشكيبايى نبود. امّا من دوست دارم كه يارى كردنم را ببينى و بدانى كه همواره، فرمانبر توام. به خاطر خدا، در يارى احمد، تلاش خواهم كرد پيامبر هدايت و ستوده شده در كودكى و بزرگى».