حدیث دربارهبرابرى مردم در مالِ خدا
شرح نهج البلاغة عن أبي جعفرٍ الإسكافيّ:. صَعِدَ المِنبَرَ في اليَومِ الثّاني مِن يَومِ البَيعَةِ، و هُو يَومُ السَّبتِ لإحدى عَشرَةَ لَيلَةً بَقِينَ مِن ذي الحِجَّةِ فحَمِدَ اللّهَ و أثنى علَيهِ. ثُمَّ التَفَتَ عليه السلام يَمينا و شِمالاً، فقالَ: ألا لا يَقولَنَّ رِجالٌ مِنكُم غَدا: قَد غَمَرَتهُمُ الدُّنيا فاتَّخَذوا العِقارَ، و فَجَّروا الأنهارَ، و رَكِبوا الخُيولَ الفارِهَةَ، و اتَّخَذوا الوَصائفَ الرّوقَةَ، فصارَ ذلكَ علَيهِم عارا و شَنارا، إذا ما مَنَعتُهُم ما كانوا يَخوضونَ فيهِ، و أصَرتُهُم إلى حُقوقِهِمُ الّتي يَعلَمونَ، فيَنقِمونَ ذلكَ و يَستَنكِرونَ و يَقولونَ: حَرَمَنا ابنُ أبي طالبٍ حُقوقَنا! ألا و أيُّما رجُلٍ مِن المُهاجِرينَ و الأنصارِ مِن أصحابِ رسولِ اللّهِ صلّى اللّهُ علَيهِ يَرى أنّ الفَضلَ لَهُ على مَن سِواهُ لِصُحبَتِهِ، فإنّ الفَضلَ النَّيِّرَ غَدا عِندَ اللّهِ، و ثوابَهُ و أجرَهُ علَى اللّهِ. و أيُّما رجُلٍ استَجابَ للّهِ و لِلرّسولِ، فصَدَّقَ مِلّتَنا، و دَخَلَ في دِينِنا، و استَقبَلَ قِبلَتَنا، فقدِ استَوجَبَ حُقوقَ الإسلامِ و حُدودَهُ.
فأنتُم عِبادُ اللّهِ، و المالُ مالُ اللّهِ، يُقسَّمُ بَينَكُم بالسَّوِيَّةِ لا فَضلَ فيهِ لأحَدٍ على أحَدٍ، و للمُتَّقينَ عِندَ اللّهِ غَدا أحسَنُ الجَزاءِ و أفضَلُ الثَّوابِ، لَم يَجعَلِ اللّهُ الدُّنيا للمُتَّقينَ أجرا و لا ثَوابا و ما عِندَ اللّهِ خَيرٌ للأبرارِ. ۱
شرح نهج البلاغهـ به نقل از ابو جعفر اسكافى ـ: (امام على عليه السلام) در روزِ دوم بيعت، كه مصادف با روز شنبه يازده شب مانده از ماه ذي حجّه بود، منبر رفت و حمد و ثناى خدا گفت. سپس به راست و چپ نگاهى كرد و فرمود: هان! مبادا كسانى از شما كه غرق دنيا شدند و ملك و املاك فراهم آوردند و نهرها جارى كردند و اسبان چابك سوار شدند و كنيزكان زيبا روى گرفتند، اين همه مايه ننگ و رسوايى آنان شود آن گاه كه ايشان را از ناز و نعمتى كه در آن فرو رفته اند باز دارم و به سوى حقوقشان كه مى دانند برگردانمشان! پس، به خرده گيرى و انكار برخيزند و فردا بگويند: پسر ابو طالب ما را از حقوقمان محروم كرد! بدانيد كه هر مردى از مهاجران و انصار كه صحابى رسول خدا صلى الله عليه و آله بوده است و خيال كند كه به دليل صحابى بودنش بر ديگرى برترى دارد، بايد بداند كه برترى آشكار در فرداى قيامت نزد خداوند است و ثواب و اجر او با خداست و هر مردى كه دعوت خدا و رسولش را اجابت كرده و آيين ما را پذيرفته و به دين ما در آمده و رو به قبله ما مى ايستد، هر آينه مستوجب حقوق و حدود اسلام است.
پس، شما بندگان خدا هستيد و مالْ مال خداست و ميانتان به يكسان تقسيم مى شود و در اين زمينه هيچ يك را بر ديگرى برترى نيست و پرهيزگاران در فرداى قيامت نزد پروردگار بهترين پاداش و برترين ثواب را دارند. خداوند دنيا را مزد و پاداش پرهيزگاران قرار نداده و آنچه نزد خداست، براى نيكان بهتر است.
۱.شرح نهج البلاغة: 7/36 و 37.