ويژگيهاى دل
2 حدیث
الإمامُ الصّادقُ عليه السلام:إنَّ مَنزِلَةَ القلبِ مِن الجَسَدِ بمَنزِلَةِ الإمامِ مِن الناسِ. ۱
امام صادق عليه السلام:جايگاه دل نسبت به بدن، همچون جايگاه امام و پيشواست نسبت به مردم.
۱.علل الشرائع: 109/8.
الإمامُ عليٌّ عليه السلام:أعجَبُ ما في الإنسانِ قَلبُهُ، و لَهُ مَوارِدُ مِن الحِكمَةِ، و أضدادٌ مِن خِلافِها، فإن سَنَحَ لَهُ الرَّجاءُ أذَلَّهُ الطَّمَعُ، و إن هاجَ بهِ الطَّمَعُ أهلَكَهُ الحِرصُ، و إن مَلَكَهُ اليَأسُ قَتَلَهُ الأسَفُ، و إن عَرَضَ لَهُ الغَضَبُ اشتَدَّ بهِ الغَيظُ، و إن سُعِدَ بالرِّضا نَسِيَ التَّحَفُّظَ، و إن نالَهُ الخَوفُ شَغَلَهُ الحَذَرُ، و إن اتَّسَعَ لَهُ الأمنُ استلبَتهُ الغَفلَةُ، و إن حَدَثَت لَهُ النِّعمَةُ أخَذَتهُ العِزَّةُ، و إن أصابَتهُ مُصيبَةٌ فَضَحَهُ الجَزَعُ، و إنِ استَفادَ مالاً أطغاهُ الغِنى، و إن عَضَّتهُ فاقَةٌ شَغَلَهُ البَلاءُ، و إن جَهَدَهُ الجُوعُ قَعَدَ بهِ الضَّعفُ، و إن أفرَطَ في الشِّبَعِ كَظَّتهُ البِطنَةُ، فَكُلُّ تَقصيرٍ بهِ مُضِرٌّ، و
امام على عليه السلام:شگفت ترين چيز در انسان دل اوست و دل مايه هايى از حكمت و مايه هايى از ضدّ حكمت دارد. اگر اميد و آرزو به آن دست دهد، طمع خوارش گرداند و اگر طمع در آن سر بردارد، حرص نابودش كند و اگر نوميدى بر آن مسلّط شود، اندوه وى را بكشد و اگر خشم بر وى عارض شود، كينه لبريزش كند و اگر خشنودى يارش شود، احتياط را از ياد برد و اگر آن را ترس در رسد، پروا و حذر كردن او را گرفتار خود سازد و اگر احساس امنيّت فرا گيردش، غفلت آن را در ربايد و اگر نعمت به سراغش آيد، غرور و نخوت آن را فرو گيرد و اگر مصيبتى به آن در رسد، بيتابى رسوايش گرداند و اگر به مالى رسد، ثروت آن را به طغيان دراندازد و اگر تهيدستى آزارش دهد، گرفتارى او را به خود مشغول سازد و اگر گرسنگى بر او سخت گيرد، از ضعف زمينگير شود و اگر
۱.علل الشرائع: 109/7 روي هذا الحديث باختلاف يسير في نهج البلاغة: الحكمة 108، نهج السعادة: 1/482، الكافي: 8 / 21 / 4، غرر الحكم: 7402، بحار الأنوار: 77/284/1 نقلاً عن تحف العقول فراجع.