حدیث دربارهنكوهش سرزنش كردن

سنن أبي داوود عن أبي جري جابِر بن سليم:رَأيتُ رَجُلاً يَصدُرُ النّاسُ عَن رَأيِهِ، لا يَقولُ شَيئا إلاّ صَدَروا عَنهُ، قُلتُ: مَن هذا؟ قالوا: (هذا) رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله. قُلتُ: اِعهَدْ إلَيَّ، قالَ: لا تَسُبَّنَّ أحَدا، قالَ: فَما سَبَبتُ بَعدَهُ حُرّا و لا عَبدا و لا بَعيرا و لا شاةً. قالَ: و لا تَحقِرَنَّ شَيئا مِنَ المَعروفِ. و إنِ امرُؤٌ شَتَمَكَ و عَيَّرَكَ بِما يَعلَمُ فيكَ فَلا تُعَيِّرْهُ بِما تَعلَمُ فيهِ؛ فإنَّما وَبالُ ذلكَ عَلَيهِ. ۱
سنن أبى داوودـ به نقل از ابو جرى جابر بن سليم ـ: مردى را ديدم كه مردم از سرچشمه انديشه اش سيراب مى شوند و هر سخنى كه از دهانش خارج مى شود، مردم آن را مى قاپند. پرسيدم: اين مرد كيست؟ گفتند: او پيامبر خدا صلى الله عليه و آله است. گفتم: مرا سفارشى مى فرماييد. فرمود: به هيچ كس ناسزا مگو. از آن پس، نه آزاده اى را دشنام دادم نه برده اى را، نه شترى را و نه گوسفندى را. فرمود: هيچ كار خوبى را كوچك مشمار و دست كم مگير. اگر كسى به تو ناسزا گفت و به عيبى كه از تو مى داند سرزنشت كرد، تو به واسطه عيبى كه از او سراغ دارى سرزنشش مكن. در اين صورت گناهش به گردن او خواهد بود.
۱.سنن أبي داوود: 4/56/4084.

احادیث دیگر این موضوع

۸
صحيح مسلمـ به نقل از معرور بن سُوَيد ـ: در ربذه بر ابوذر گذشتيم، ديديم يك بُرد خودش پوشيده و بُرد ديگرى، مانند آن، به تن غلام اوست. گفتيم: اى ابوذر! اگر هر دو بُرد را خودت پوشيده بودى حُلّه بيان چنين جمله اى از آن روست كه عربها به دو جامه حلّه مى گويند و به يك جامه حُلّه اطلاق نمى كنند (پاورقى صحيح مسلم). بود؟ ابوذر گفت: ميان من و مردى از برادرانم حرفى شد. مادر او غير عرب بود و من [عجمى بودنِ] مادرش را به رخ او كشيدم. آن مرد نزد پيامبر صلى الله عليه و آله از من شكايت كرد. وقتى پيامبر صلى الله عليه و آله را ملاقات كردم به من فرمود: اى ابوذر! در تو خصلتى جاهلى وجود دارد! عرض كردم: اى پيامبر خدا! هر كه به مردم ناسزا گويد مردم به پدر و مادر او ناسزا گويند! پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: اى ابوذر! در تو خصلتى جاهلى وجود دارد؛ آنها برادران تو هستند و خداوند ايشان را زير دست شما قرار داده است. بنا بر اين، آنچه خود مى خوريد به آنها نيز بخورانيد و آنچه خود مى پوشيد به آنها هم بپوشانيد و بيش از توانشان آنها را تكليف مكنيد و اگر تكليف كرديد، كمكشان كنيد.