سلام گفتن به هنگام گفتگو
4 حدیث
مسند ابن حنبل عن النّعمان بن مُقرّن:سَبَّ رَجُلٌ رَجُلاً عِندَهُ [صلى الله عليه و آله] فَجَعَلَ الرَّجُلُ المَسبوبُ، يَقولُ: عَلَيكَ السَّلامُ.
قالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله: أما إنَّ مَلَكاً بَينَكُما يَذُبُّ عَنكَ كُلَّما يَشتِمُكَ هذا.
قالَ لَهُ: بَل أنتَ، وأنتَ أحَقُّ بِهِ، وإذا قالَ لَهُ: عَلَيكَ السَّلامُ قالَ: لا، بَل لَكَ، أنتَ أحَقُّ بِهِ. ۱
مسند ابن حنبلـ به نقل از نعمان بن مقرّن ـ: مردى، شخصى را در نزد پيامبر صلى الله عليه و آله دشنام مى داد و او در جواب مى گفت: بر تو سلام!
پيامبر صلى الله عليه و آله [خطاب به فردى كه با سلام، به دشنام دهنده جواب مى داد،]فرمود: «آگاه باش! فرشته اى در ميان شما دو نفر است كه از تو دفاع مى كند. هر گاه او تو را دشنام مى دهد و مى گويد: تو چنينى، فرشته مى گويد: تو چنينى؛ بلكه تو سزاوارترى، و وقتى تو در پاسخ مى گويى: بر تو سلام، [آن فرشته]مى گويد: نه؛ بلكه تو سزاوار [سلام] هستى».
۱.مسند ابن حنبل: ج 9 ص 191 ح 23806، كنز العمّال: ج 3 ص 642 ح 8302.
الإمام عليّ عليه السلامـ في وَصفِ أصحابِهِ ـ: لَو رَأيتَهُم في نَهارِهِم إذاً لَرَأيتَ قَوماً «يَمْشُونَ عَلَى الْأَرْضِ هَوْنًا» ويَقولونَ لِلنّاسِ حُسناً، «وَ إذَا خَاطَبَهُمُ الْجَـهِلُونَ قَالُواْ سَلَـمًا» ، «وَ إذَا مَرُّواْ بِاللَّغْوِ مَرُّواْ كِرَامًا». ۱
امام على عليه السلامـ در توصيف يارانش ـ: اگر آنان را در روز ببينى، آنها را گروهى خواهى يافت كه «بر روى زمين، با فروتنى گام بر مى دارند» و به نيكى با مردم سخن مى گويند «و اگر نادانان، آنان را طرف خطاب قرار دهند، به ملايمت، پاسخ مى گويند» ، «و اگر به كارى بيهوده برخورد كنند، با بزرگوارى از آن مى گذرند» .
۱.صفات الشيعة: ص 120 ح 63 عن محمّد بن الحنفيّة، بحار الأنوار: ج 7 ص 220 ح 132.
الإمام الصادق عليه السلامـ في وَصفِ الشِّيعَةِ ـ: إن خاطَبَهُم جاهِلٌ سَلَّمُوا، وإن لَجَأَ إلَيهِم ذُو الحاجَةِ مِنهُم رَحِمُوا، وعِندَ المَوتِ هُم لا يَحزَنونَ. ۱
امام صادق عليه السلامـ در توصيف شيعيان ـ: اگر فرد نادانى، آنان را طرف خطاب قرار دهد، سلام مى كنند، و اگر نيازمندى به آنان پناه برد، بر او ترحّم مى نمايند. آنان در هنگام مرگ، غمگين نيستند.
۱.تحف العقول: ص 378، مشكاة الأنوار: ص 126 ح 291 عن مهزم وفيه «لا يجزعون» بدل «لا يحزنون» مع تقديم وتأخير، بحار الأنوار: ج 78 ص 264 ح 169.
الأغاني:كانَ إبراهيمُ ۱ شَديدَ الاِنحِرافِ عَن عَلِيِّ بنِ أبي طالِبٍ عليه السلام، فَحَدَّثَ المَأمونَ يَوماً أنَّهُ رَأى عَلِيًّا فِي النَّومِ، فَقالَ لَهُ: مَن أنتَ؟ فَأَخبَرَهُ أنَّهُ عَلِيُّ بنُ أبي طالِبٍ، فَمَشَينا حَتّى جِئنا قَنطَرَةً، فَذَهَبَ يَتَقَدَّمُني لِعُبورِها فَأَمسَكتُهُ، وقُلتُ لَهُ: إنَّما أنتَ رَجُلٌ تَدَّعي هذَا الأَمرَ بِإِمرَةٍ ونَحنُ أحَقُّ بِهِ مِنكَ! فَما رَأيتُ لَهُ فِي الجَوابِ بَلاغَةً كَما يوصَفُ عَنهُ.
فَقالَ: وأيُّ شَيءٍ قالَ لَكَ؟
فَقالَ: ما زادَني عَلى أن قالَ: سَلاماً سَلاماً!
فَقالَ لَهُ المَأمونُ: قَد وَاللّهِ أجابَكَ أبلَغَ جَوابٍ.
قالَ: وكَيفَ؟!
قالَ: عَرَّفَكَ أنَّكَ جاهِلٌ لا يُجاوَبُ مِثلُكَ، قالَ اللّهُ عز و جل: «وَ إذَا خَاطَبَهُمُ
الأغانى:ابراهيم، فرزند خليفه عبّاسى، با امير مؤمنان، بسيار دشمن بود. روزى به مأمون گفت كه على [عليه السلام] را در خواب ديده و از او پرسيده است كه: «كيستى؟» و وى جواب داده كه على بن ابى طالب است.
[ابراهيم گفت:] مقدارى [به همراه على عليه السلام]راه رفتيم تا به پلى رسيديم. خواست زودتر از من عبور كند. او را گرفتم و گفتم: تو ادّعاى فرمان روايى دارى، با آن كه ما شايسته تريم. او در جواب، پاسخى بليغانه، آن گونه كه او را توصيف مى كنند، نداد.
مأمون گفت: مگر چه پاسخ داد؟
ابراهيم گفت: چيزى جز «سلاما سلاما» نگفت.
مأمون گفت: به خدا سوگند، بليغ ترين پاسخ را داده است.
ابراهيم گفت: چه طور؟!
مأمون گفت: به تو فهمانده كه نادانى و در خور گفتگو نيستى. خداوند عز و جلفرموده است: «چون نادانان آنان را