حدیث دربارهكفران نعمت ها

الإمامُ الصّادقُ عليه السلام:إنَّ قَوما كانوا ۱ في بَني إسرائيلَ يُؤتى لَهُم مِن طَعامِهِم حتّى جَعَلوا مِنهُ تَماثيلَ بِمُدُنٍ كانَت في بلادِهِم يَستَنجونَ بها، فلَم يَزَلِ اللّهُ بهِم حتّى اضطُرُّوا إلَى التَّماثيلِ، يَتبَعونَها و يأكُلونَ مِنها، و هُو قولُ اللّهِ: «ضَرَبَ اللّهُ مَثَلاً قَرْيَةً كانَتْ آمِنَةً. فَكَفَرَتْ بِأنْعُمِ اللّهِ فأذاقَها اللّهُ لِبـاسَ الـجُـوعِ و الـخَـوْفِ بِمـا كانُـوا يَصْنَعونَ» ۲. ۳

امام صادق عليه السلام:در ميان بنى اسرائيل، گروهى بودند كه چندان به آنان خوراك و طعام روزى شد كه با آن در شهرهاى خود تنديس ها ساختند و از آنها يارى مى طلبيدند. پس خداوند بر آنان تنگ گرفت، به طورى كه ناچار به آن تنديس ها روى آورده و به سراغشان مى رفتند و آنها را مى خوردند. و اين است سخن خداوند كه مى فرمايد: «خداوند آبادى اى را مَثَل زد كه امن و امان بود. اما نعمت هاى خدا را ناسپاسى كردند و خدا هم به سبب اعمالى كه مى كردند، طعم گرسنگى و ترس را به [مردم]آن چشاند».

۱.في المصدر «كان»، و التصحيح من بحار الأنوار: 80 / 207.

۲.النحل: 112.

۳.تفسير العيّاشيّ: 2 / 273 / 78.

کلیدواژه‌ها نعمت حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاه حکمت های گوناگون کفران نعمت ها

احادیث دیگر این موضوع

امام على عليه السلام:خدا را سپاس و ستايش مى گويم؛ چون طالب تماميّت نعمت اويم و گردن نهاده عزّت اويم و پناه جوى از معصيت اويم.

امام صادق عليه السلام:نعمت دنيا، امنيّت و تندرستى است و كمال نعمت آخرت، وارد شدن به بهشت است و بنده اى كه به بهشت نرود هرگز نعمت بر او تمام نشده است.

امام على عليه السلام:در هر كجا كه خواهى به مردم نظرى بيفكن، آيا جز فقيرى مى بينى كه از فقر رنج مى برد، يا توانگرى كه بر اثر ناسپاسى، نعمت هاى خدا را از خود زائل مى كند، يا بخيلى كه براى افزودن بر مالش از پرداختن حق خدا بخل مى ورزد؟!

امام باقر عليه السلامـ درباره آيه «و گفتند: پروردگارا! ميان سفرهاى ما فاصله زياد قرار ده و بر خويشتن ستم كردند.» ـفرمود: اينان قومى بودند كه آبادى هاى به هم پيوسته داشتند ـ به طورى كه از اين آبادى آن آبادى را مى ديدند ـ و نهرهاى روان و اموال فراوان داشتند، اما نعمت هاى خدا را ناسپاسى كردند و اخلاق و رفتارشان عوض شد. پس، خداوند عزّ و جلّ سيلابِ [سدّ] عرم را به سوى آنان فرستاد و آبادى هايشان را زير آب فرو برد و خانه هايشان را ويران كرد و اموال و دارايى هايشان را از بين برد و باغ هاى آنان را به دو باغ كه ميوه هايى تلخ و شوره گز و نوعى از كُنار تُنُك داشت تبديل كرد. آنگاه خداى متعال فرمود: «اين را به سزاى آنكه كفران و ناسپاسى كردند به آنان داديم. و مگر ما جز ناسپاس را كيفر مى دهيم؟»

الكافىـ به نقل از احمد بن محمّد بن ابى نصر ـ: مطلبى را به عرض امام رضا عليه السلام رساندم. حضرت فرمود: شكيبا باش؛ زيرا اميدوارم كه خداوند، برايت كارسازى كند ان شاء اللّه. سپس فرمود: به خدا سوگند، آنچه خداوند از اين دنيا براى مؤمن به آخرت اندازد، برايش بهتر از چيزى است كه در همين دنيا به او دهد. حضرت سپس دنيا را تحقير نمود و فرمود: دنيا چه ارزشى دارد؟! آنگاه فرمود: شخصِ برخوردار از نعمت در معرض خطر است؛ زيرا خداوند در آن نعمت حقوقى را بر او واجب گردانيده است. به خدا قسم، گاهى اوقات خداوند عزّ و جلّ به من نعمت هايى مى دهد و من پيوسته نسبت به آنها بيمناك و نگران هستم ـ و دستش را تكان داد ـ تا اينكه از حقوقى كه خداوند در اين نعمت ها به گردن من دارد بيرون آيم. من عرض كردم: فدايت شوم، شما با چنين مقام و منزلتى كه داريد، اين چنين مى ترسيد؟! فرمود: آرى، و پروردگارم را در برابر نعمتى كه به من ارزانى داشته است مى ستايم.