عوامل به وجود آمدن شك
7 حدیث
عنه عليه السلام:ما شَكَكتُ في الحَقِّ مُذ اُرِيتُهُ. ۱
امام على عليه السلام:از زمانى كه حق به من نشان داده شده، در آن شكّ نكرده ام.
۱.غرر الحكم: 9482.
عنه عليه السلام:إنّي لَعَلى يَقينٍ مِن رَبِّي، و غَيرِ شُبهَةٍ مِن دِيني. ۱
امام على عليه السلام:من به پروردگار خود يقين دارم و در دين خود شكّ و شبهه اى ندارم.
۱.نهج البلاغة: الخطبة 22، غرر الحكم: 3773.
الإمامُ عليٌّ عليه السلام:الشَّكُّ ثَمَرَةُ الجَهلِ. ۱
امام على عليه السلام:شكّ، ثمره نادانى است.
۱.غرر الحكم: 725.
عنه عليه السلام:مَنَ عَمِيَ عمّا بينَ يَدَيهِ غَرَسَ الشَّكَّ بينَ جَنبَيهِ. ۱
امام على عليه السلام:هركه از ديدن آنچه در برابر اوست نابينا باشد، نهال شكّ را در ميان دو پهلوى خود (سينه اش) بنشاند.
۱.غرر الحكم: 8855.
عنه عليه السلام:مَن عَتا عن أمرِ اللّهِ شَكَّ، و مَن شَكَّ تعالَى اللّهُ علَيهِ فَأذَلَّهُ بسُلطانِهِ، و صَغَّرَهُ بجَلالِهِ كما اغتَرَّ بِرَبِّهِ الكَريمِ وَ فَرَّطَ في أمرِهِ. ۱
امام على عليه السلام:هركه درباره خدا گردنكشى كند، دستخوش شكّ شود و هركه شكّ كند، خداوند بر او چيره گردد و با قدرت خود وى را به خوارى افكند و با جلال خود وى را حقير گرداند، همچنان كه او به پروردگار مهربان و بزرگوار خود مغرور شد و در كار خداوند كوتاهى كرده بود.
۱.الكافي: 2/392/1.
عنه عليه السلام:مَن يَتَرَدَّدْ يَزدَدْ شَكّا. ۱
امام على عليه السلام:كسى كه دستخوش ترديد شود، بر شكّ او افزوده گردد.
۱.غرر الحكم: 7989.
عنه عليه السلام:لا تَرتابُوا فَتَشُكُّوا، و لا تَشُكُّوا فَتَكفرُوا، و لا تُرَخِّصُوا لِأنفُسِكُم فَتُدهِنوا. ۱
امام على عليه السلام:ترديد (شبهه) به خود راه ندهيد كه گرفتار شكّ مى شويد، ۲ و شك نكنيد كه به كفر گرفتار مى آييد، و به نفْسهاى خود رخصت ندهيد كه در اين صورت [در دين]سهل انگار مى شويد.
۱.بحار الأنوار: 2/54/24.
۲.در شرح مولى محمّد صالح مازندرانى بر اصول كافى، ذيل اين حديث، آورده است: ارتياب به معناى تشويش و اضطراب، سوء ظن و بد گمانى، و به معناى شكّ آمده است. و شايد مراد اين باشد كه خويشتن را به واسطه انديشيدن در شبهات و تخيّلاتى كه معارض حق هستند، دچار تشويش و اضطراب فكرى نكنيد زيرا اين امر به شك كردن در حق مى انجامد. وجوه ديگرى نيز ذكر كرده است كه علاقه مندان را به كتاب ياد شده ارجاع مى دهيم.