رسيدن روزى از جايى كه انسان گمانش را هم نمى برد

8 حدیث
عنه عليه السلام:الرِّزقُ رِزقانِ: طالِبٌ و مَطلوبٌ، فَمَن طَلَبَ الدنيا طَلَبَهُ المَوتُ حتّى يُخرِجَهُ عَنها، و مَن طَلَبَ الآخِرَةَ طَلَبَتهُ الدنيا حتّى يَستَوفِيَ رِزقَهُ مِنها. ۱
امام على عليه السلام:روزى بر دو گونه است: آنچه بجويد و آنچه بجويندش. پس، كسى كه دنيا را بجويد مرگ در جست و جوى او بر آيد تا او را از اين جهان بيرون كند و كسى كه آخرت را بجويد، دنيا در جست و جوى او برآيد تا او روزى كامل خود را از او بستاند.
۱.نهج البلاغة: الحكمة 431.
عنه عليه السلام:إنَّ الرِّزقَ رِزقانِ: رِزقٌ تَطلُبُهُ، و رِزقٌ يَطلُبُكَ، فإن أنتَ لَم تَأتِهِ أتاكَ. ۱
امام على عليه السلام:روزى دو گونه است: يك روزى كه تو در پى آنى و روزى ديگر كه آن در پى توست و اگر تو سراغش نروى او خود نزد تو آيد.
۱.نهج البلاغة: الكتاب 31.
رسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله:لو أنّكُم تَتَوَكَّلُونَ على اللّهِ حَقَّ تَوَكُّلِهِ لَرَزَقَكُم كما يَرزُقُ الطَّيرَ، تَغدُو خِماصا و تَرُوحُ بِطانا. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اگر شما، چنان كه شايد و بايد، به خدا توكل كنيد، همچنان كه پرنده را روزى مى دهد، شما را نيز روزى خواهد داد. پرندگان گرسنه مى روند و سير بر مى گردند.
۱.. كنز العمّال: 5684.
الإمامُ عليٌّ عليه السلام:مَن أتاهُ اللّهُ عزّ و جلّ بِرِزقٍ لَم يَخطُ إلَيهِ بِرِجْلِهِ، و لَم يَمُدَّ إلَيهِ يَدَهُ، و لَم يَتَكَلَّمْ فيهِ بِلِسانِهِ، و لَم يَشُدَّ إلَيهِ ثيابَهُ، و لَم يَتَعَرَّضْ لَهُ، كانَ مِمَّن ذَكَرَهُ اللّهُ عزّ و جلّ في كتابِهِ: «و مَن يَتَّقِ اللّهَ يَجعَلْ لَهُ مَخْرَجا * و يَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لا يَحتَسِبُ» . ۱
امام على عليه السلام:كسى كه خداوند عزّ و جلّ روزى اش را برساند، بدون آن كه براى رسيدن به آن قدم برداشته باشد و دستش را دراز كرده باشد و سخنى گفته باشد و دامن به كمر زده باشد و به آن پرداخته باشد، از شمار كسانى است كه خداوند عزّ و جلّ در كتابش، از آنان ياد كرده و فرموده است: «و هر كه از خدا پروا كند، خداوند راه برون شدن براى او قرار دهد و از جايى كه گمانش را ندارد روزى اش دهد».
۱.كتاب من لا يحضره الفقيه: 3/166/3612.
الإمامُ زينُ العابدينَ عليه السلامـ في الدعاءِ ـ: اللّهُمّ صَلِّ عَلى محمّدٍ و آلِهِ و اكْفِني مَؤونَةَ الاكتِسابِ، و ارزُقْني مِن غَيرِ احتِسابٍ، فلا أشتَغِلَ عَن عِبادَتِكَ بالطَّلَبِ، و لا أحتَمِلَ إصْرَ تَبِعاتِ المَكسَبِ. ۱
امام زين العابدين عليه السلامـ در دعا ـگفت: خدايا! بر محمّد و آل او درود فرست و مرا از كسب رنج آور روزى بى نياز گردان و از جايى كه گمانش نمى رود روزى ام ده، تا به سبب طلب روزى، از عبادت تو باز نمانم و بارِ گرانِ پيامدهاى [ناگوار]كسب روزى را به دوش نكشم.
۱.الصحيفة السجّاديّة: الدعاء 20.
الإمامُ الصّادقُ عليه السلامـ لَمّا سَألَهُ محمّدُ بنُ مسلمٍ عن قولِ اللّهِ عزّ و جلّ: «و مَنْ يَتَّقِ اللّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجا * و يَرْزُقْهُ مِنْ حَيثُ لا يَحْتَسِبُ» ۱؟ ـ: في دُنياهُ. ۲
امام صادق عليه السلامـ در پاسخ به سؤال محمّد بن مسلم از آيه «و هركه از خدا پروا كند، خداوند برايش راه برون شدن قرار دهد و از جايى كه گمانش را ندارد، روزى اش دهد» ـفرمود: در همين دنيا.
۱.الطلاق: 2 و 3.
۲.تفسير القمّي: 2/375.
عنه عليه السلامـ في قولهِ تعالى: «و مَنْ يَتَّقِ اللّهَ يَجعَلْ لَهُ مَخْرَجا * و يَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لا يَحتَسِبُ» ـ: هَؤلاءِ قَومٌ مِن شيعتِنا ضُعَفاءُ لَيسَ عِندَهُم ما يَتَحَمَّلُونَ بهِ إلَينا فَيَسمَعُونَ حَديثَنا، و يَقتَبِسُونَ مِن عِلمِنا، فَيَرحَلُ قَومٌ فَوقَهُم و يُنفِقُونَ أموالَهُم، و يُتعِبُونَ أبدانَهُم، حتّى يَدخُلُوا علَينا فَيَسمَعُوا حَديثَنا فَيَنقُلُوهُ إلَيهِم، فَيَعِيهِ هؤلاءِ و تُضِيّعُهُ هؤلاءِ، فَاُولئكَ الذينَ يَجعَلُ اللّهُ عَزَّ ذِكرُهُ لَهُم مَخرَجا و يَرزُقُهُم مِن حَيثُ لا يَحتَسِبُونَ. ۱

امام صادق عليه السلامـ درباره آيه «و هركه از خدا پروا كند براى او راه برون شدن قرار دهد و از جايى كه گمانش را ندارد، روزى اش دهد» ـفرمود: اينان گروهى از شيعيان ناتوان و تهيدست ما هستند كه نمى توانند نزد ما بيايند و سخنان و احاديث ما را بشنوند و از دانش ما بهره مند شوند. لذا گروهى كه وضع مالى شان از آنها بهتر است، بار سفر بر مى بندند و پول خود را خرج مى كنند و رنج و خستگى سفر را متحمل مى شوند تا آن كه نزد ما مى آيند و گفته ها و احاديث ما را مى شنوند و بر مى گردند و براى آنها (شيعيان تهيدست) بازگو مى كنند و اينان احاديث ما را مى فهمند و آنان نمى فهمند و تباه مى كنند. اين گروه همان كسانى هستند كه خداوند عزّ و جلّ آنها را از تنگنا خارج مى سازد و روزيشان را از جايى كه گمانش را هم نمى برند، مى

۱.الكافي: 8/178/201.
عنه عليه السلامـ في قولِهِ تعالى: «و يَرْزُقْهُ مِن حَيْثُ لا يَحْتَسِبُ» ـ: أي يُبارِكُ لَهُ فيما آتاهُ. ۱
امام صادق عليه السلامـ درباره آيه «و او را از جايى كه گمانش را نمى برد روزى مى دهد» ـفرمود: يعنى، به آنچه كه عطايش فرموده است، بركت مى بخشد.
۱.مجمع البيان: 10/460.