حدیث دربارهنكوهش ستايش

منتخب میزان الحکمه، ص ۱۱۰۳، ح ۵۷۲۸

امام علی علیه‌السلام

نكوهش ستايش

عنه عليه السلام:إذا مَدَحتَ فاختَصِرْ، إذا ذَمَمتَ فاقتَصِرْ. ۱

امام على عليه السلام:هر گاه ستودى مختصر كن. هرگاه نكوهيدى كوتاه كن.

۱.غرر الحكم: 3983 و 3984.

کلیدواژه‌ها ستایش نکوهش ستایش

احادیث دیگر این موضوع

۸

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:از مدح و ستايش بپرهيزيد، كه آن سر بريدن است.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اگر مردى با كاردى تيز و بُرّان به مردى حمله كند، براى او بهتر است تا اين كه رو به رويش او را بستايد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:دوست داشتن مدح و ثناى مبالغه آميز [ممدوح را] از دين كور و كر مى سازد وخانه ها را [از اهلش]خالى مى كند.

سنن ابن ماجة به نقل از مقداد بن عمرو:رسول خدا صلى الله عليه و آله به ما فرمود كه به صورت مدح گويان خاك بپاشيم.

كنز العمّال به نقل از ابو موسى:مردى درحضور پيامبر صلى الله عليه و آله از مردى تعريف و ستايش كرد؛ رسول خدا فرمود: اين حرف ها را به گوشش نرسان كه او را هلاك مى كنى. اگر [اين تعريف و ستايشها را] از تو بشنود رستگار نمى شود.

امام على عليه السلام:اى مردم! بدانيد كه هر كس از سخن دروغ و ناحقّ درباره خود رنجيده شود، خردمند نيست و هر كس از مدح و ثناى نادان درباره خود خوشحال شود، حكيم نمى باشد.

امام على عليه السلام:خوش ندارم حتى در ذهن شما بگذرد كه من ستايش اغراق آميز و شنيدن مدح و ثنا را دوست دارم. من ـ بحمد اللّه ـ چنين نيستم. و اگر هم [به فرض]دوست مى داشتم كه مرا مدح و ثنا گويند، اين ميل را به خاطر خضوع در برابر خداوند پاك كه به عظمت و كبريايى زيبنده تر است، رها مى كردم. ممكن است مردم مدح و ستايش را پس از تحمل رنج و مشقّت [در كارى]شيرين بيابند. اما شما مرا مدح و ثنا نگوييد؛ زيرا [اين كه مى بينيد خود را به رنج و سختى مى افكنم براى اين است كه]مى خواهم خود را از مسؤوليت حقوقى كه از جانب خدا و شما بر گردنم هست خارج سازم؛ حقوقى كه هنوز از انجام آنها فراغت نيافته ام و واجبات و وظايفى كه بايد به جا آورم. پس آن گونه كه با زمامداران گردنكش سخن مى گويند، با من سخن مگوييد و محافظه كارى هايى كه در حضور فرمانروايان عصبانى مى شود در حضور من به جا نياوريد و با ظاهرسازى و تملّق با من رفتار ننماييد.

امام على عليه السلامـ هنگامى كه عده اى در حضور امام او را ستودند ـگفت: خدايا! تو مرا بهتر از خودم مى شناسى ومن خود را بهتر از آنان مى شناسم. خدايا! ما را بهتر از آن چيزى قرار ده كه آنان گمان مى كنند و آنچه را هم كه درباره ما نمى دانند بر ما ببخشاى.