حدیث دربارهنامه محمّد بن ابى بكر به معاويه

وقعة صِفّينـ به نقل از عبد اللّه بن عوف بن احمر ـ: محمّد بن ابى بكر به معاويه نوشت: به نام خداوند بخشنده مهربان. از محمّد بن ابى بكر به آن گم راه، فرزند صَخْر. درود بر فرمانبرانِ خدا، از جانب كسى كه به شايسته ولايت الهى تسليم شده است. امّا بعد؛ خداوند با شكوه و بزرگى و چيرگى قدرت خويش، بى مشقّت و بى آن كه توانش كاستى پذيرد و به آفريدگانِ خويش نياز يابد، جهان آفرينش را پديد آورد. خداوند، آنان را بنده خويش مقرّر فرمود و از ايشان، گروهى را تيره بخت و برخى را نيك بخت قرار داد؛ شمارى را گم راه و عدّه اى را راهيافته. سپس با علم خويش، آنان را بِه گُزين كرد و از ميان ايشان، محمّد صلى الله عليه و آله را برگزيد و به پيامبرى، ويژه ساخت و براى [ابلاغ]وحى خويش انتخاب كرد و امينِ امرِ خود شمرد و او را به رسالت برانگيخت؛ پيامبرى كه كتاب هاى [آسمانى]پيشين را راست شمرد و رهنما به سوى شريعت ها شد. پس وى با حكمت و پند نيك، [مردم را] به راه پروردگارش فرا خواند. نخستين كسى كه محمّد صلى الله عليه و آله را اجابت كرد و به او روى آورْد و راستگويش شمرد و با وى همساز گشت و اسلام آورد و تسليم شد، برادر و پسر عمويش على بن ابى طالب بود كه او را بر پايه [سرّ] غيبىِ پوشيده، تصديق كرد و بر هر دوست [ديگر]ترجيحش داد و از هر بيمى پاسش داشت و در هر [رويداد]هراس آلود، از دل و جان، قوّت قلب او شد، با دشمن وى جنگيد و با دوستش سازگارى ورزيد، در لحظه هاى سختى و هنگامه هاى هراس، همواره جان خويش را به او پيشكش كرد، چندان كه پيش گامى شد در جهاد، بى مانند و در رفتار، بى همتا. اكنون مى بينيم كه از همتايى با او دم مى زنى، حال آن كه تو، تويى؛ و اوست همان برترينى كه در هر خيرى پيشى جُسته؛ نخستين اسلام آورنده، پاكْ نيّت ترينِ مردم و پاكْ نژادترينِ انسان ها، داراى برترين همسر، و پسر عمويش برترين پسر عموى عالَم است و تويى لعنت شده فرزند لعنت شده! پس آن گاه، تو و پدرت، همواره در پى آشوبگرى در دين خدا بوديد و كوشيديد تا نور خداوند را فرو بنشانيد. بدين غرض، محفل ها فراهم ساختيد، مال [ها]صرف كرديد، و با قبايلِ [گرونده به اسلام]در افتاديد. پدرت بر همين انديشه مُرد و تو نيز پا جاى پاى او نهادى. گواه ضدّ تو، بر اين معنا، باقى مانده احزاب و سرانِ نفاق و مخالفت با پيامبر خدا هستند كه به تو پناهنده شده، نزدت مأوا جُسته اند. و گواه على، افزون بر فضل آشكار و پيشينه ديرينش، ياران او هستند كه يادشان به ارجمندى در قرآن آمده؛ همان مهاجران و انصارى كه خداوند، ايشان را ستوده است. ايشان، پيوستگان و فوج هاى پيرامون اويند كه شمشير از نيام بركشيده، برايش خون خود را مى ريزند، فضيلت را در پيروى از او يافته، تيره بختى را در ستيز با وى مى بينند. واى بر تو! چگونه خود را با على برابر مى كنى، حال آن كه او وارث و وصى و پدرِ فرزندانِ پيامبر خدا و نخستين پيروى كننده از وى و ديرپاى ترين پيمان سپارِ اوست و پيامبر صلى الله عليه و آله رازش را به او سپرده و او را در كار خويش شريك كرده است؛ امّا تو دشمن پيامبر صلى الله عليه و آله و پسرِ دشمن اويى؟! پس تا مى توانى از باطلِ خويش بهره گير و پسرِ عاص [نيز] تو را در گم راهى ات يارى دهد. گويا مهلتت سپرى گشته و حيله ات سست شده است. زود است كه آشكار شود فرجامِ برتر از آنِ كيست. بدان! جز اين نيست كه تو با پروردگارت فريبگرى پيش گرفته اى؛ همو كه از تدبيرش در امان مانده اى و از رحمتش نااميد گشته اى! و او در كمين توست، حال آن كه تو فريفته [ى صبر]او شده اى. و خدا و خاندان پيامبر صلى الله عليه و آله از تو بى نيازند. درود بر آن كه هدايت را پيروى كند!