حدیث دربارهگفتگوهايى ميان عمّار و عايشه

تاريخ الطبري عن أبي يزيد المديني:قالَ عَمّارُ بنُ ياسِرٍ لِعائِشَةَ حينَ فَرَغَ القَومُ: يا اُمَّ المُؤمِنينَ! ما أبعَدَ هذَا المَسيرَ مِنَ العَهدِ الَّذي عُهِدَ إلَيكِ! قالَت: أبو اليَقظانِ! قالَ: نَعَم. قالَت: وَاللّهِ، إنَّكَ ـ ما عَلِمتُ ـ قَوّالٌ بِالحَقِّ. قالَ: الحَمدُ للّهِِ الَّذي قَضى لي عَلى لِسانِكِ. ۱
تاريخ الطبرىـ به نقل از ابويزيد مَدينى ـ: عمّار بن ياسر، هنگامى كه دشمن [از جنگ]دست كشيد، به عايشه گفت: اى امّ المؤمنين! اين راه از آن پيمانى كه با تو بسته شده بود، چه قدر دور است! گفت: تو ابو يقظانى؟! عمّار گفت: آرى. گفت: به خدا سوگند كه تو ـ تا آن جا كه من مى دانم ـ هميشه حقگو بوده اى. عمّار گفت: سپاسْ خدا را كه اين را براى من بر زبان تو راند.
۱.تاريخ الطبري: ج 4 ص 545، الكامل في التاريخ: ج 2 ص 348، فتح الباري: ج 13 ص 58 كلاهما نحوه.

احادیث دیگر این موضوع

۱
الأمالى، طوسىـ به نقل از موسى بن عبد اللّه اسدى ـ: چون بصريانْ شكست خوردند، على بن ابى طالب عليه السلام دستور داد عايشه در منزلگاه ابو خَلَف نگهدارى شود. وقتى در آن جا منزل كرد، عمّار بن ياسر نزد او آمد و به وى گفت: اى مادر! شمشير زدن فرزندانت را در حمايت از دينشان چگونه ديدى؟! عايشه گفت: اى عمّار! تو چون پيروز شده اى، بينش يافته اى؟! عمّار گفت: بينش من از اين [كه با پيروزى حاصل آيد]قوى تر است. بدان، به خدا سوگند، اگر آن قدر ما را با شمشير مى زديد كه به نخلستان هاى منطقه هَجَر شهرى در يمن كه خرما را بدان منسوب كنند (لغت نامه دهخدا: ج 14 ص 20702). رانده مى شديم، باز هم مى دانستيم كه ما بر حقّيم و شما بر باطل. عايشه به وى گفت: چنين توهّم كرده اى اى عمّار! از خدا بترس؛ چرا كه سنّ تو ديگر بالا رفته و استخوانت لاغر شده و عمرت به سر آمده است. تو دينت را به خاطر فرزند ابو طالب بر باد دادى! عمّار گفت: به خدا سوگند، من در ميان ياران پيامبر خدا دست به انتخاب زدم و ديدم كه على عليه السلام از همه به كتاب خدا آگاه تر و بر تأويل آن، داناتر است و حُرمت آن را نگه دارنده تر و به سنّت، آشناتر است. علاوه بر اين كه او خويشاوند پيامبر خداست و سختى ها و مشقّت هاى بسيارى در راه اسلام ديده است. عايشه سكوت كرد.