حسادت

2 حدیث
الأمالي للمفيد عن الحسن بن سلمة:لَمّا بَلَغَ أميرَ المُؤمِنينَ صَلَواتُ اللّهِ عَلَيهِ مَسيرُ طَلحَةَ وَالزُّبَيرِ وعائِشَةَ مِن مَكَّةَ إلَى البَصرَةِ. فَقامَ أبُو الهَيثَمِ بنُ التَّيِّهانِ وقالَ: يا أميرَ المُؤمِنينَ، إنَّ حَسَدَ قُرَيشٍ إيّاكَ عَلى وَجهَينِ: أمّا خِيارُهُم؛ فَحَسَدوكَ مُنافَسَةً فِي الفَضلِ، وَارتِفاعا فِي الدَّرَجَةِ، وأمّا أشرارُهُم؛ فَحَسَدوكَ حَسَدا أحبَطَ اللّهُ بِهِ أعمالَهُم، وأثقَلَ بِهِ أوزارَهُم، وما رَضوا أن يُساووكَ حَتّى أرادوا أن يَتَقَدَّموكَ، فَبَعُدَت عَلَيهِمُ الغايَةُ، وأسقَطَهُمُ المِضمارُ. وكُنتَ أَحقَّ قُرَيشٍ بِقُرَيشٍ؛ نَصَرتَ نَبِيَّهُم حَيّا، وقَضَيتَ عَنهُ الحُقوقَ مَيِّتا. وَاللّهِ ما بَغيُهُم إلّا عَلى أنفُسِهِم، ونَحنُ أنصارُكَ وأعوانُكَ،

الأمالى، مفيدـ به نقل از حسن بن سَلَمه ـ: وقتى خبر حركت طلحه، زبير و عايشه از مكّه به سوى بصره به امير مؤمنان رسيد، ابو هيثم بن تيّهان به پا خاست و گفت: اى امير مؤمنان! حسد قريشيان نسبت به تو دو گونه است. نيكانشان بر فضيلت و برترى مقام تو رشك بَرند، و بدانِ آنها چنان حسد ورزيدند كه خداوند، اعمال آنان را تباه ساخت و گناهشان را سنگين كرد. آنها به برابرى با تو رضايت ندادند؛ بلكه خواستند بر تو پيشى گيرند؛ [ليكن] هدف، دست نيافتنى بود و مسابقه، آنان را فرو افكند. تو از خودِ قريش به آنان سزاوارترى. پيامبرِ آنان را در زندگى اش يارى رساندى و پس از مرگ، حق او را ادا نمودى. به خدا سوگند، آنان جز بر خويش ستم نكردند. اينك ما ياران و ياوران توايم. كارت را به ما بفرما. آن گاه چنين سرود: به درستى

۱.القَرم من الرجال: السيّد المعظّم (لسان العرب: ج 12 ص 473 «قرم»).
۲.جَمَحَ الفرسُ: ذهب يجري جريا غالبا، واعتزّ فارسَه وغَلبَه (لسان العرب: ج 2 ص 426 «جمح»).
۳.فخّذت بينهم: أي فرّقت (لسان العرب: ج 3 ص 502 «فخذ»).
۴.الأمالي للمفيد: ص 154 ح 6.
الإمام عليّ عليه السلامـ في خُطبَةٍ لَهُ عِندَ خُروجِهِ لِقتالِ أهلِ البَصرَةِ وفيها يَذُمُّ الخارِجينَ عَلَيهِ ـ: ما لي ولِقُرَيشٍ! وَاللّهِ لَقَد قاتَلتُهُم كافِرينَ، ولَاُقاتِلَنَّهُم مَفتونينَ، وإنّي لَصاحِبُهُم بِالأَمسِ كَما أنَا صاحِبُهُمُ اليَومَ. وَاللّهِ ما تَنْقِمُ مِنّا قُرَيشٌ إلّا أنَّ اللّهَ اختارَنا عَلَيهِم، فَأَدخَلناهُم في حَيِّزِنا، فَكانوا كَما قالَ الأَوَّلُ: أدَمتَ لَعَمري شُربَكَ المَحضَ صابِحا وأكلَكَ بِالزُّبدِ المُقَشَّرَةَ البُجرا ونَحنُ وَهَبناكَ العَلاءَ ولَم تكُن عَلِيّا وحُطنا حَولَكَ الجُردَ وَالسُّمرا ۱
امام على عليه السلامـ در سخنرانى اش به هنگام حركت كردن براى جنگ با بصريان، در نكوهش كسانى كه عليه ايشان دست به شورش زدند ـ: مرا با قريش چه كار؟ به خدا سوگند، با آنان در حال كفرشان جنگيدم و اينك، در حال فريب خوردگى شان هم با آنان مى جنگم. به درستى كه من ديروز همراه آنان بودم، چنان كه امروز همراه آنانم. به خدا سوگند، انتقام قريش از ما جز بدان جهت نيست كه خداوند، ما را بر آنان برگزيد و ما، آنان را در حوزه آيين خود داخل كرديم. پس آنان چنان اند كه آن شاعر جاهلى گفته است: به جان خودم سوگند كه صبحگاهان نوشيدنى ات شير خالص بود و خوراكت كره و خرماى بى هسته. اين مقام بلند را به تو بخشيديم و تو لايق مقام رفيع نبودى ما بوديم كه گِرد تو را با اسبان و نيزه ها گرفتيم.
۱.نهج البلاغة: الخطبة 33، الإرشاد: ج 1 ص 248، الكافئة: ص20 ح 19 كلاهما نحوه، بحار الأنوار: ج 32 ص 113 ح 89.