حدیث دربارهويژگيهاى نادانان
عنه صلى الله عليه و آله:صِفَةُ الجاهِلِ: أن يَظلِمَ مَن خالَطَهُ، ويَتَعَدّى عَلى مَن هُوَ دونَهُ، ويَتَطاوَلَ عَلى مَن هُوَ فَوقَهُ، كَلامُهُ بِغَيرِ تَدَبُّرٍ، إن تَكَلَّمَ أثِمَ، وإن سَكَتَ سَها، وإن عَرَضَت لَهُ فِتنَةٌ سارَعَ إلَيها فَأَردَتهُ، وإن رَأى فَضيلَةً أعرَضَ وأبطَأَ عَنها، لا يَخافُ ذُنوبَهُ القَديمَةَ ولا يَرتَدِعُ فيما بَقِيَ مِن عُمُرِهِ مِنَ الذُّنوبِ، يَتَوانى عَنِ البِرِّ ويُبطِئُ عَنهُ، غَيرُ مُكتَرِثٍ لِما فاتَهُ مِن ذلِكَ أو ضَيَّعَهُ. فَتِلكَ عَشرُ خِصالٍ مِن صِفَةِ الجاهِلِ الَّذي حُرِمَ العَقلَ ۱.
پيامبر صلى الله عليه و آله:ويژگى نادان آن است كه بر كسى كه با او رفت وآمد دارد، ستم مى كند؛ بر زيردستان، تجاوز روا مى دارد؛ در برابر بالادستان، گردنكشى مى كند؛ سخن او بدون انديشه است؛ اگر سخن گويد، گناه كند و اگر خاموش باشد، غفلت ورزد؛ اگر فتنه و بحرانى برايش پيش آيد، به سويش بشتابد و به دست آن هلاك شود؛ و اگر فضيلتى را ببيند، از آن رو گرداند و كُند شود؛ از گناهان گذشته اش هراس ندارد و در باقى مانده عمر، از گناهان دست نكشد؛ در كار نيك سُستى كند و كناره گيرد؛ و بر خوبى هايى كه از دستش رفته يا آنها را ضايع گردانده، اندوهگين نباشد. اينها ده خصلت از ويژگى هاى نادان است كه از نعمت خرد، محروم است.
۱.تحف العقول: 29.