پاداش عيادت
7 حدیث
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:عِيادَةُ المَريضِ أعظَمُ أجرا مِنِ اتِّباعِ الجَنائِزِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:عيادت بيمار، پاداشى بزرگ تر از تشييع جنازه دارد.
۱.. الفردوس: ج 3 ص 44 ح 4111 عن ابن عمر.
عنه صلى الله عليه و آله:خُطا عائِدِ السَّقيمِ فيما بَينَهُ وبَينَ السَّقيمِ في رِياضِ الجَنَّةِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:گام هايى كه عيادت كننده بيمار از خانه خود تا نزد او بر مى دارد، در باغ هاى بهشتْ برداشته شود.
۱.. الفردوس: ج 2 ص 193 ح 2962 عن أبي هريرة.
عنه صلى الله عليه و آله:مَن عادَ مَريضا لَم يَزَل يَخوضُ الرَّحمَةَ حَتّى يَجلِسَ، فَإِذا جَلَسَ اغتَمَسَ فيها. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس به عيادت بيمارى برود، در وادى رحمت الهى فرو رفته و چون نزد بيمار بنشيند، در آن غوطه ور شده است.
۱.. المجازات النبويّة: ص 380 ح 295، بحار الأنوار: ج 81 ص 229 ح 42؛ مسند ابن حنبل: ج 5 ص 30 ح 14264 وفيه «يرجع» بدل «يجلس» عن جابر بن عبداللّه.
عنه صلى الله عليه و آله:عائِدُ المَريضِ عَلى مَخارِفِ الجَنَّةِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:عيادت كننده بيمار، در راه بهشت، گام مى نهد. ۲
۱.. المجازات النبويّة: ص 113 ح 80؛ مسند ابن حنبل: ج 8 ص 328 ح 22467 عن ثوبان.
۲.سيّد رضى، در تفسير اين حديث، به دو احتمال پرداخته و در اين باره، چنين گفته است: «در اين روايت، بنا بر هر يك از دو تفسير، مجاز وجود دارد. اگر مقصود از مخارف [در جمله عائد المريض على مخارف الجنّة]، جمع كلمه مخرف به معناى چيدن نخل باشد، در اين صورت، گويا پيامبر خدا براى كسى كه به عيادت بيمارى مى رود، بر ورود وى به بهشت، گواهى داده و آن را حتمى دانسته است، تا جايى كه در حالى كه هنوز آن بنده در دنيا، يعنى سراى تكليف به سر مى برد، از باب اعتماد كامل به بهشتى بودن وى و جاى گرفتن او در آن سراى امن، درباره وى با عبارتى به بيان حالش پرداخته كه گويا همين اكنون، در بهشتْ جاى گرفته و آن جا استقرار يافته است. همين نكته، خود، مجازِ موجود در حديث است. و اگر مقصود از مخارف، جمع مخرفه به معناى راه باشد ـ چنان كه از يكى از صحابيان نيز نقل شده كه پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: وتركتكم على مثل مخرفة النعم؛ شما را بر گذرگاه آشكار نعمت ها گذاردم و آن را با گام هايى كه بر آن نهاده شده و آمد و شد فراوانى كه در آن صورت پذيرفته است، نشانه گذارى كردم ـ، در اين صورت، محلّ مجاز در سخن پيامبر صلى الله عليه و آله اين است كه ايشان، عيادت كننده بيمار را به سانِ كسى دانسته كه در راهى، گام نهاده است كه به بهشت مى رسد و او را به سراى جاودانگى راهبر مى شود».
صحيح مسلم عن ثوبان مولى رسول اللّه صلى الله عليه و آله عن رسول اللّه صلى الله عليه و آله:مَن عاد مَريضا لَم يَزَل في خُرفَةِ الجَنَّةِ. قيلَ: يا رَسولَ اللّهِ، وما خُرفَةُ الجَنَّةِ؟
قالَ: جَناها. ۱
صحيح مسلمـ به نقل از ثوبان (وابسته پيامبر خدا) ـ: پيامبر خدا فرمود: «هر كس به عيادت بيمارى برود، در خُرفه ۲ بهشت است». پرسيدند: خُرفه بهشت چيست؟
فرمود: «فصل چيدن ميوه هايش».
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:مَن عادَ مَريضا ناداهُ مُنادٍ مِنَ السَّماءِ بِاسمِهِ: يا فُلانُ، طِبتَ وطابَ لَكَ مَمشاكَ بِثَوابٍ مِنَ الجَنَّةِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس بيمارى را عيادت كند، منادى اى از آسمان او را مى خواند كه: «اى فلانى! خوش باش و گام برداشتنت به پاداش بهشت، گوارايت باد!».
۱.. الكافي: ج 3 ص 121 ح 10 عن مسعدة بن صدقة عن الإمام الصادق عليه السلام، بحار الأنوار: ج 81 ص 214 ح 1؛ سنن الترمذي: ج 4 ص 365 ح 2008 عن أبي هريرة نحوه.
مسند ابن حنبل عن أبي فاختة عن الإمام عليّ عليه السلام:إنّي سَمِعتُ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله يَقولُ: ما عادَ مُسلِمٌ مُسلِما إلّا صَلّى عَلَيهِ سَبعونَ ألفَ مَلَكٍ مِن حينِ يُصبِـحُ إلى أن يُمسِيَ، وجَعَلَ اللّهُ تَعالى لَهُ خَريفا فِي الجَنَّةِ.
قالَ: فَقُلنا: يا أميرَ المُؤمِنينَ، ومَا الخَريفُ؟ قالَ: السّاقِيَةُ الَّتي تَسقِي النَّخلَ. ۱
مسند ابن حنبلـ به نقل از ابو فاخته ـ: [امام] على عليه السلام فرمود: «از پيامبر صلى الله عليه و آله شنيدم كه مى فرمود: هيچ مسلمانى، مسلمان ديگر را عيادت نمى كند، مگر اين كه از پگاه تا شامگاه، هفتاد هزار فرشته بر او درود مى فرستند و خداوند، براى او خريفى در بهشت قرار مى دهد».
پرسيديم: اى امير مؤمنان! مقصود از «خَريف» چيست؟
فرمود: «نهرى كه نخل را سيراب مى كند».
۱.. مسند ابن حنبل: ج 1 ص 197 ح 702.