حدیث دربارهمفاسد فرهنگى و اقتصادى

عنه صلى الله عليه و آله:هَلاكُ اُمَّتي في ثَلاثٍ: فِي العَصَبِيَّةِ، وَالقَدرِيَّةِ ۱، وَالرِّوايَةِ مِن ۲ غَيرِ ثَبتٍ. ۳

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:نابودى امّت من، در سه چيز است: در تعصّب [قبيله اى و نژادى] و قَدَريگرى ۴ و روايت كردن از فرد غير موثّق.

۱.القَدَرِيَّة: هم الذين يقولون إنّ الخير والشرّ بأيدينا ويقولون إنّه لا قَدَر، ويزعمون أنّهم قادرون على الهدى والضلالة وذلك إليهم إن شاؤوا اهتدوا وإن شاؤوا ضلّوا (راجع: موسوعة العقائد الإسلامية: عدل اللّه / القسم الثاني / الفصل الثامن: دور القضاء والقدر فى أفعال الإنسان / معنى القدريّة).

۲.في المصدر: «في»، والتصويب من المصادر الاُخرى.

۳.المعجم الكبير: ج 11 ص 74 ح 11142 عن ابن عبّاس.

۴.. كسانى كه معتقدند خير و شر در دست خودِ ماست و مى گويند تقديرى در ميان نيست و بر اين باورند كه قادر به هدايت و ضلالت اند و اين امر، در اختيار انسان است و اگر بخواهند، به راه راست مى روند و اگر بخواهند، در گم راهى قدم مى گذارند (ر. ك: دانش نامه عقايد اسلامى: عدل خدا / نقش قضا و قدر در افعال انسان / معناى قَدَريگرى).

کلیدواژه‌ها امت حکمت های عقیدتی و سیاسی مقدمه گزیده معرفی کتاب حاضر +3 مورد دیگر

احادیث دیگر این موضوع

امام على عليه السلامـ در نامه اش به مالك اشتر ـ: براى آنان كه با تو كار دارند، وقتى بگذار تا در آن وقت، شخصا به نيازهاى آنان رسيدگى كنى و به آنان، بارِ عام بده و در آن مجلس، براى خدايى كه تو را آفريده است، فروتن باش و سربازان و محافظان خود را از آنان دور بدار، تا آن كه مى خواهد با تو سخن بگويد، بدون اضطراب، سخنش را بگويد؛ زيرا من، بارها از پيامبر خدا شنيدم كه مى فرمود: «امّتى كه در آن، حقّ ناتوان از زورمند، بدون ترس و لرز، ستانْده نشود، هر گز خوش بخت نمى شود».

المعجم الكبيرـ به نقل از يحيى بن جَعدة بن هُبَيره، درباره ابن مسعود ـ: چون پيامبر صلى الله عليه و آله به مدينه آمد، خانه ها را تقسيم كرد. . يعنى مهاجران را با رضايت انصار، در خانه هاى آنان، سكونت داد (نيل الأوطار: ج 6 ص 56). و ابن مسعود [كه فقير و ضعيف بود]، از جمله كسانى بود كه پيامبر صلى الله عليه و آله به او سهمى بخشيد. ياران ايشان گفتند: اى پيامبر خدا! او را از ما دور كن. فرمود: «پس، خداوند براى چه مرا به پيامبرى برانگيخت؟ خداوند عز و جل امّتى را كه حقّ ضعيف خود را ندهند، به خوش بختى نمى رسانَد».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:من، از سه چيز بر شما مى ترسم و اين سه چيز، تحقّق خواهند يافت: لغزش عالم، ستيزه كردن منافق به وسيله قرآن، و دنيايى كه به روى شما گشوده مى شود.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:من براى امّتم بعد از خود، از سه چيز بيمناكم: اين كه قرآن را بر خلاف مقصودش تأويل كنند، يا از لغزش عالِم پيروى كنند، يا به چنان مال و ثروتى برسند كه دچار سركشى و سرمستى شوند. و راه خارج شدن از اين سه گرفتارى را هم به شما مى گويم. امّا قرآن؛ به محكمات آن عمل كنيد و به متشابهاتش ايمان آوريد. امّا عالم؛ منتظر بازگشتش [از لغزش و باز آمدن به مسير درست] بمانيد و از لغزش او پيروى نكنيد. امّا مال؛ برون شدن از آن، به گزاردن شكر نعمت است و پرداخت حقّش.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بيشترين ترس من براى امّتم پس از من، يكى مردى است كه قرآن را نابه جا تأويل كند و ديگر، مردى كه خود را به اين كار، سزاوارتر از ديگرى بداند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:ترس من براى شما، از اين است كه دين را سبُك بشماريد، حُكم را [با رشوه گرفتن]بفروشيد، پيوندهاى خويشى را ببريد، قرآن را چونان مزامير (سرودهاى مذهبى) قرار دهيد وآن كسِ خود را كه برترينِ شما در دين نيست، پيشوا (/ امام جماعت) گردانيد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:من بر امّتم از دو چيز مى ترسم: قرآن و شير. . ابن اثير مى گويد: از همين باب است حديث: «به زودى، اهل لَبَن از امّت من، هلاك خواهند شد». حربى مى گويد: «به گمانم مراد ايشان، اين است كه: از شهرها و از نماز جماعت، فاصله خواهند گرفت و به جايگاه هاى [توليد] شير در چراگاه ها و باديه ها مى روند». خلاصه منظور، اين است كه مسلمانان، دوباره به باديه ها و روستاها باز خواهند گشت و مَدنيّت خويش را از دست خواهند داد. امّا شير؛ چون [به خاطر آن]در جستجوى روستاها و مزارع برمى آيند و از شهوات، پيروى مى كنند و نمازها را فرو مى گذارند؛ و امّا قرآن؛ چون منافقان، آن را فرا مى گيرند و به وسيله آن با مؤمنان، ستيزه مى كنند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بيشترين ترس من براى امّتم از لغزش هاى عالمان، جانبدارى داوران و تفسيرهاى نادرست [از قرآن] است.