مفاسد فرهنگى و اقتصادى

امام على عليه السلامـ در نامه اش به مالك اشتر ـ: براى آنان كه با تو كار دارند، وقتى بگذار تا در آن وقت، شخصا به نيازهاى آنان رسيدگى كنى و به آنان، بارِ عام بده و در آن مجلس، براى خدايى كه تو را آفريده است، فروتن باش و سربازان و محافظان خود را از آنان دور بدار، تا آن كه مى خواهد با تو سخن بگويد، بدون اضطراب، سخنش را بگويد؛ زيرا من، بارها از پيامبر خدا شنيدم كه مى فرمود: «امّتى كه در آن، حقّ ناتوان از زورمند، بدون ترس و لرز، ستانْده نشود، هر گز خوش بخت نمى شود».

المعجم الكبيرـ به نقل از يحيى بن جَعدة بن هُبَيره، درباره ابن مسعود ـ: چون پيامبر صلى الله عليه و آله به مدينه آمد، خانه ها را تقسيم كرد. ۳ و ابن مسعود [كه فقير و ضعيف بود]، از جمله كسانى بود كه پيامبر صلى الله عليه و آله به او سهمى بخشيد. ياران ايشان گفتند: اى پيامبر خدا! او را از ما دور كن. فرمود: «پس، خداوند براى چه مرا به پيامبرى برانگيخت؟ خداوند عز و جل امّتى را كه حقّ ضعيف خود را ندهند، به خوش بختى نمى رسانَد».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:من، از سه چيز بر شما مى ترسم و اين سه چيز، تحقّق خواهند يافت: لغزش عالم، ستيزه كردن منافق به وسيله قرآن، و دنيايى كه به روى شما گشوده مى شود.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:من براى امّتم بعد از خود، از سه چيز بيمناكم: اين كه قرآن را بر خلاف مقصودش تأويل كنند، يا از لغزش عالِم پيروى كنند، يا به چنان مال و ثروتى برسند كه دچار سركشى و سرمستى شوند. و راه خارج شدن از اين سه گرفتارى را هم به شما مى گويم. امّا قرآن؛ به محكمات آن عمل كنيد و به متشابهاتش ايمان آوريد. امّا عالم؛ منتظر بازگشتش [از لغزش و باز آمدن به مسير درست] بمانيد و از لغزش او پيروى نكنيد. امّا مال؛ برون شدن از آن، به گزاردن شكر نعمت است و پرداخت حقّش.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بيشترين ترس من براى امّتم پس از من، يكى مردى است كه قرآن را نابه جا تأويل كند و ديگر، مردى كه خود را به اين كار، سزاوارتر از ديگرى بداند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:ترس من براى شما، از اين است كه دين را سبُك بشماريد، حُكم را [با رشوه گرفتن]بفروشيد، پيوندهاى خويشى را ببريد، قرآن را چونان مزامير (سرودهاى مذهبى) قرار دهيد وآن كسِ خود را كه برترينِ شما در دين نيست، پيشوا (/ امام جماعت) گردانيد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:من بر امّتم از دو چيز مى ترسم: قرآن و شير. ۳ امّا شير؛ چون [به خاطر آن]در جستجوى روستاها و مزارع برمى آيند و از شهوات، پيروى مى كنند و نمازها را فرو مى گذارند؛ و امّا قرآن؛ چون منافقان، آن را فرا مى گيرند و به وسيله آن با مؤمنان، ستيزه مى كنند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بيشترين ترس من براى امّتم از لغزش هاى عالمان، جانبدارى داوران و تفسيرهاى نادرست [از قرآن] است.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بدترين چيزى كه از آن بر امّتم مى ترسم، سه چيز است: لغزش عالم، يا مجادله كردن منافق به وسيله قرآن، يا دنيايى كه گردن هاى شما را قطع مى كند. پس، از دنيا بر خود بترسيد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس از افراد امّتم از چهار چيز در امان بمانَد، بهشت، از آنِ اوست: از در آمدن به دنيا، پيروى هوس، شهوت شكم، و شهوت جنسى.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اى امّت! من براى شما در آنچه نمى دانيد، نمى ترسم؛ بلكه بنگريد كه به آنچه مى دانيد، چگونه عمل مى كنيد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بيشترين چيزى كه امّتم به واسطه آنها به دوزخ مى رود، دو ميان تهى است: شكم و فَرْج.

مستدرك الوسائلـ به نقل از اَ نَس ـ: بر پيامبر صلى الله عليه و آله در آمدم. ديدم بر بوريايى خوابيده و آن بوريا بر پهلوى ايشان، رد انداخته است. فرمود: «كس ديگرى هم با تو هست؟». گفتم: خير. فرمود: «بدان كه اَ جَلم نزديك شده و اشتياقم به ديدار پروردگارم و به ديدار برادرانم و پيامبران پيش از خودم، شدّت يافته است». سپس فرمود: «هيچ چيز در نزد من، محبوب تر از مرگ نيست و مؤمن را بدون ديدار خداوند، آسودگى نيست». سپس گريست. گفتم: چرا گريه مى كنى؟ فرمود: «چگونه گريه نكنم، در حالى كه مى دانم پس از من، چه بر سرِ امّتم خواهد آمد؟». گفتم: اى پيامبر خدا! پس از شما، چه بر سرِ آنان مى آيد؟ فرمود: «هوس هاى (/ فرقه ها و گرايش هاى) گوناگون و بُريدن پيوندهاى خويشى، عشق به مال و مقام، و بدعت گذارى».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:سه چيز است كه از آنها بر امّتم پس از خود مى ترسم: گم راهى پس از شناخت، فتنه هاى گم راه كننده، و شكمبارگى و شهوت پرستى.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:ترسناك ترين چيزى كه از آنها بر امّتم مى ترسم، سه چيز است: هوس هاى (گرايش هاى) انحرافى، پيروى از شهوت شكم و شهوت جنسى، و خودپسندى.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:ترسناك ترين چيزى كه از آن بر امّتم، پس از خود، مى ترسم، اين درآمدهاى حرام است و شهوت نهفته و ربا.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:ترسناك ترين چيزى كه از آنها بر امّتم مى ترسم، سه چيز مهلك است: فرمانبَرى از بخل، هوسِ پيروى شده، و خوشايندى هر صاحب رأيى به رأى خويش.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:من، در حقيقت، از سه چيز براى امّت خود بيمناكم: فرمانبَرى از بخل، پيروى از هوس، و پيشواى گم راه.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بدترين چيزى كه از آن بر امّتم مى ترسم، هوس و آرزوى دراز است؛ زيرا هوس، از حق، باز مى دارد و آرزوى دراز، آخرت را از ياد مى بَرَد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بدترين چيزى كه از آن بر شما مى ترسم، دو ويژگى است: يكى دنباله روىِ هوس، و ديگرى آرزوى دراز. دنباله روىِ هوس، از حق منحرف مى گردانَد و هر كه از حق منحرف شود، در واقع، پيرو هوس است. آرزوى دراز هم از دنيادوستى است.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بيشترين ترس من براى امّتم، از شكمبارگى و پُرخوابى و تنبلى و سستىِ يقين است.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:بدترين چيزى كه از آنها بر امّتم مى ترسم، زنان اند و شراب.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:خوفناك ترين چيزى كه از آن بر امّتم مى ترسم، عمل قوم لوط است. پس هر گاه مردان به مردان و زنان به زنان روى آوردند، امّت من بايد منتظر عذاب باشد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:نابودى امّت من، در سه چيز است: در تعصّب [قبيله اى و نژادى] و قَدَريگرى ۴ و روايت كردن از فرد غير موثّق.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:سه چيز است كه اين امّت از آنها سالم نمانده است: حسادت، گمان، و بدبينى.

امام على عليه السلام:پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: «هر گاه امّتم پانزده كار انجام دهند، بلا بر آنان فرود مى آيد». گفته شد: آنها كدام اند، اى پيامبر خدا؟ فرمود: «هر گاه غنايم، مختصّ گروهى خاص گردد؛ امانت، غنيمت تلقّى شود؛ زكات [دادن]، زيان شمرده شود؛ مرد از زنش فرمانبَرى و از مادرش نافرمانى كند؛ به دوستش نيكى و با پدرش بدرفتارى كند؛ صداها در مسجدها بلند شوند؛ پيشواى مردم، پست ترينِ آنان باشد؛ به مرد، از بيمِ گزند او احترام بگذارند؛ شراب ها نوشيده شوند؛ ابريشم بپوشند؛ كنيزكانِ خنياگر و سازها رواج يابند؛ و آخر اين امّت، اوّل آن را لعنت كند. در اين هنگام، بايد منتظر بادِ سرخ يا فرو شدن در كام زمين يا مسخ شدن باشند».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر گاه امّتم شش چيز را روا بشمارند، نابود مى شوند: هر گاه لعن كردن يكديگر در ميانشان رواج يابد، شراب ها بنوشند، ابريشم بپوشند، كنيزكان خُنياگر برگيرند، و مردان به مردان و زنان به زنان، بسنده كنند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر گاه در ميان امّتم ده چيز ۴ پديدار گردد، خداوند، آنان را به ده چيز مبتلا كند: هر گاه زكات ندهند، دام ها مى ميرند؛ هر گاه صدقه ندهند، بيمارى ها بسيار مى شوند؛ هر گاه ربا بخورند، لغزش ها فزونى مى گيرند؛ هر گاه پادشاهانْ ستم كنند، خداوند عز و جل آنان را به دشمنْ گرفتار مى كند؛ هر گاه به ناحق قضاوت كنند، بركت ها مى روند؛ هر گاه از حدود خدا تجاوز كنند، خداوند عز و جل قتل را بر آنان چيره مى گرداند، و هر گاه از ترازو كم بگذارند، خداوند، كاستى را بر آنان مسلّط مى كند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اين امّت، پيوسته در خير است و دست خدا بر سرِ اوست، تا زمانى كه قاريان آن، ۳ از اميرانش جانبدارى نكنند و نيكان آن، نابه كارانش را به نيكى نستايند و خوبان آن، از بدانش حمايت نكنند. پس هر گاه چنين كردند، خداوند متعال، دستش را از سرِ آنان بر مى دارد و سپس ستمگرانشان را بر آنان مسلّط مى گردانَد و آن ستمگران، آنان را سخت شكنجه مى كنند و به فقر، گرفتارشان مى سازند و دل هايشان را از وحشت، پُر مى كنند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر گاه امّت من با تكبّر راه رفتند و شاه زادگان ايران و روم، خدمتكارِ آنان شدند، بَدان ايشان بر خوبانشان مسلّط مى گردند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر گاه امّت من به خواهش درخواست كننده اش گوش نداد و متكبّرانه راه رفت، پروردگارم به عزّتش سوگند خورده و فرموده است: «به عزّتم سوگند كه آنان را به واسطه يكديگر، عذاب مى كنم!».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اگر امّت من خيانت پيشه نمى كردند، هيچ دشمنى بر آنان، چيره نمى شد.

مسند ابن حنبلـ به نقل از شدّاد بن اوس ـ: پيامبر خدا فرمود: «بر امّتم از شرك و شهوت پنهانى مى ترسم». من گفتم: اى پيامبر خدا! آيا امّتت پس از تو مشرك مى شوند؟ فرمود: «آرى؛ امّا آنان، خورشيد و ماه و سنگ و بتى نمى پرستند؛ بلكه در اعمالشان ريا مى كنند. شهوت پنهانى هم اين است كه هر يك از آنان، صبحِ خود را با روزه آغاز مى كند؛ امّا [در بين روز]با شهوتى از شهواتش مواجه مى شود و روزه اش را رها مى كند».